Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

Devanagari script

प्रह्लाद उवाच दिव्यस्वप्रभया ध्वांतं भूतानां नाशयन्सदा । जनयन्परमानंदं भक्तानां च भयापहः

Transliteration

prahlāda uvāca divyasvaprabhayā dhvāṃtaṃ bhūtānāṃ nāśayansadā | janayanparamānaṃdaṃ bhaktānāṃ ca bhayāpahaḥ

Translation

ព្រះប្រាហ្លាទ (Prahlāda) បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ ដោយពន្លឺទេវីដ៏អស្ចារ្យរបស់ព្រះអង្គ ព្រះអង្គតែងបំផ្លាញភាពងងឹតនៃសត្វលោកជានិច្ច; ព្រះអង្គបង្កើតអានន្ទដ៏លើសលប់ដល់អ្នកមានភក្តី និងជាអ្នកដកហូតភ័យរបស់ពួកគេ។

Word by Word

• प्रह्लादः: Prahlāda
• प्रह्लादः: Karta (Speaker/Subject)
• Type: Noun
• Root: प्रह्लाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Main verb)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• दिव्य: divine
• दिव्य: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; विशेषण (qualifier)

• स्व: own
• स्व: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; विशेषण

• प्रभया: by (his) radiance
• प्रभया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)

• ध्वान्तम्: darkness
• ध्वान्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ध्वान्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)

• भूतानाम्: of beings
• भूतानाम्: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: भूत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन (Plural)

• नाशयन्: destroying
• नाशयन्: Karta (Agent as participle)
• Type: Verb
• Root: नश्/नाशय् (धातु; णिच् causative)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (Present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; परस्मैपद-भाव

• सदा: always
• सदा: Kriya-visheshana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

• जनयन्: producing
• जनयन्: Karta (Agent as participle)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु; णिच् causative जनयति)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (Present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• परम्: supreme
• परम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; विशेषण

• आनन्दम्: bliss
• आनन्दम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: आनन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)

• भक्तानाम्: of devotees
• भक्तानाम्: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: भक्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन (Plural)

• च: and
• च: Samuccaya (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)

• भय: fear
• भय: —
• Type: Noun
• Root: भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; समासाङ्ग (compound member)

• अपहः: remover (of fear)
• अपहः: Visheshana (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: अपह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (भयस्य अपहः = remover of fear)

Speaker

Prahlāda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā (as abhaya-kṣetra)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Prahlāda speaks in devotion, facing a radiant, unseen Kṛṣṇa-presence; darkness recedes like a veil while devotees receive calm, luminous bliss and fearlessness.

Characters & Entities

• Prahlāda
• Śrī Kṛṣṇa (implied as the Lord of Dvārakā)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Lord’s presence dispels inner darkness; devotion culminates in fearlessness and supreme joy.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Implicitly Dvārakā, since the chapter frames praise of the Lord connected to that sacred abode.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a devotional praise (stuti) highlighting the Lord’s grace.