Adhyaya 19
Mahesvara KhandaKedara KhandaAdhyaya 19

Adhyaya 19

ក្នុងអធ្យាយនេះ (លោមាសៈជាអ្នកនិទាន) ព្រះបាលី រាជាដៃត្យ ទោះបានគ្រូសុក្រក្នុងវង្សភារគវៈព្រមាន ក៏នៅតែប្តេជ្ញាធ្វើទានតាមធម៌ដល់ព្រះវាមនៈ ព្រះព្រាហ្មចារី (វិស្ណុបំលែង)។ សុក្រខឹង ហើយដាក់បណ្តាសាឲ្យមានផលអមង្គល ប៉ុន្តែបាលីបន្តពិធីទាន ដោយមានវិន្ធ្យាវលីចូលរួមក្នុងកិច្ចពិធីយ៉ាងសក្ការៈ។ វិស្ណុពង្រីកជាទ្រីវិក្រាម ដើរពីរជំហានគ្របដណ្តប់ផែនដី និងស្ថានសួគ៌។ ជំហានទីបីក្លាយជាវិបត្តិធម៌នៃពាក្យសន្យា ព្រោះបាលីស្ទាក់ស្ទើរ។ គរុឌចាប់ចងបាលី ប៉ុន្តែវិន្ធ្យាវលីសូមឲ្យយកក្បាលនាង និងក្បាលកូនជាទីដាក់ជំហានដែលនៅសល់ ដើម្បីបង្ហាញការបោះបង់ខ្លួន និងសេចក្តីស្រឡាញ់ក្នុងគ្រួសារ។ ព្រះវិស្ណុពេញព្រះហឫទ័យ ដោះលែងបាលី ប្រទានសុតល និងសន្យានឹងនៅជាអ្នកការពារនៅទ្វារបាលីជានិច្ច ធ្វើឲ្យបាលីក្លាយជាគំរូនៃទាន និងភក្តី។ បន្ទាប់មក កថាប្រែទៅសាសនាសៃវៈ៖ ទន្លេគង្គាកើតពីទឹកដែលប៉ះជើងព្រះវិស្ណុ ប៉ុន្តែសិវៈត្រូវបានប្រកាសថាលើសគេ។ ការគោរពសដាសិវៈអាចធ្វើបានសម្រាប់មនុស្សគ្រប់ប្រភេទ រួមទាំងអ្នកត្រូវមើលងាយ; សិវៈជាសច្ចៈនៅក្នុងចិត្តគ្រប់រូប។ មហាទេវៈគឺគុណាទីតៈ លើសរាជស សត្តវ និងតមស ខណៈព្រះព្រហ្មា វិស្ណុ និងរុទ្រ ប្រតិបត្តិការតាមគុណទាំងបី។

Shlokas

Verse 1

लोमश उवाच । एवं संबोधितो दैत्यो गुरुणा भार्गवेण हि । उवाच प्रहसन्वाक्यं मेघगंभीरया गिरा

លោមសៈបាននិយាយ៖ ដោយត្រូវគ្រូបាឃ៌វៈហៅបន្ទោសដូច្នេះ ដៃត្យនោះបាននិយាយ—ញញឹម—ពាក្យដោយសំឡេងជ្រៅដូចពពកផ្គរលាន់។

Verse 2

त्वयोक्तोहं हितार्थाय यैर्वाक्यैश्चालितोऽस्म्यहम् । तव वाक्यं मम प्रीत्यै हितमप्यहितं भवेत्

អ្នកបាននិយាយមកខ្ញុំ ដើម្បីសេចក្តីល្អរបស់ខ្ញុំ ហើយពាក្យរបស់អ្នកបានជំរុញឲ្យខ្ញុំចលនា។ តែដើម្បីផ្គាប់ចិត្តខ្ញុំ ព្រះបន្ទូលណែនាំរបស់អ្នក—ទោះមានចេតនាល្អ—ក៏អាចក្លាយជាគ្រោះបានដែរ។

Verse 3

दास्यामि भिक्षितं चास्मै विष्मवे बटुरूपिणे । पात्रीभूतो ह्ययं विष्णुः सर्वकर्मफलेश्वरः

ខ្ញុំនឹងប្រគេនទានដល់ព្រះវិṣṇុ ដែលបានមកក្នុងរូបក្មេងព្រះសិស្សព្រហ្មចារី។ ព្រះវិṣṇុនេះហើយជាអ្នកទទួលសក្ការៈសមគួរ ជាព្រះអម្ចាស់ប្រទានផលនៃកម្មទាំងអស់។

Verse 4

येषां हृदि स्थितो विष्णुस्ते वै पात्रतमा ध्रुवम् । यस्य नाम्ना सर्वमिदं पवित्रमिव चोच्यते

អ្នកណាដែលព្រះវិṣṇu ស្ថិតនៅក្នុងបេះដូង នោះជាអ្នកសមគួរទទួលបំផុត ដោយមិនសង្ស័យ។ ដោយព្រះនាមរបស់ទ្រង់ ទាំងអស់នេះត្រូវបានហៅថាបរិសុទ្ធ ដូចជាត្រូវបានសម្អាត។

Verse 5

येन वेदाश्च यज्ञाश्च मंत्रतंत्रादयो ह्यमी । सर्वे संपूर्णतां यांति सोऽयं विश्वेश्वरो हरिः

ដោយព្រះអង្គដែលធ្វើឲ្យវេដៈ និងយញ្ញៈ ព្រមទាំងពិធីការដូចជា មន្ត្រ និងតន្ត្រ ទាំងអស់ ទៅដល់ភាពពេញលេញ—ព្រះអង្គនោះហើយគឺ ហរិ (Hari) ព្រះអម្ចាស់នៃសកលលោក។

Verse 6

आगतः कृपया मेद्य सर्वात्मा हरिरीश्वरः । उद्धर्तुं मां न संदेह एतज्जानीहि तत्त्वतः

ថ្ងៃនេះ ដោយព្រះមេត្តា ហរិ (Hari) ព្រះអម្ចាស់ដែលជាអាត្មានៃសព្វសត្វ បានមកកាន់ខ្ញុំ។ កុំសង្ស័យឡើយ៖ ព្រះអង្គមកដើម្បីលើកស្ទួយខ្ញុំ—ចូរដឹងនេះដោយសច្ចៈ។

Verse 7

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा चुकोप च रुषान्वितः । भार्गवः शप्तुमारेभे दैत्येंद्रं धर्म्मवत्सलम्

ពេលបានស្តាប់ពាក្យនោះ ភារគវៈ (Bhārgava) ក៏ខឹងក្រហាយ ពោរពេញដោយកំហឹង ហើយចាប់ផ្តើមដាក់បណ្តាសា លើស្តេចនៃដៃត្យៈ ទោះបីគាត់ជាអ្នកស្រឡាញ់ធម៌ក៏ដោយ។

Verse 8

मम वाक्यमतिक्रम्य दातुमिच्छस्यरिंदम । विगुणो भव रे मंद तस्मात्त्वं निःश्रिको भव

«ឱ អ្នកបង្ក្រាបសត្រូវ! ព្រោះអ្នកចង់ឲ្យទាន ដោយរំលោភពាក្យខ្ញុំ អ្នកនឹងក្លាយជាអ្នកខ្វះគុណធម៌។ ឱ អ្នកមានបញ្ញាខ្សោយ ដូច្នេះចូរអ្នកក្លាយជា ‘និះឝ្រីក’—ខ្វះសម្បត្តិ និងសំណាង»។

Verse 9

एवं शशाप च तदा परमार्थविज्ञं शिष्यं महात्मानमगाधबोधम् । स वै जगामाथ महाकविस्त्वरात्स्वमाश्रमं धर्म्मविदां वरिष्ठः

ដូច្នេះ នៅពេលនោះ ព្រះឥសីមហានុសាសន៍បានដាក់បណ្ដាសាសិស្សរបស់ខ្លួន—អ្នកដឹងសច្ចៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ មានចិត្តធំ និងប្រាជ្ញាដ៏ជ្រៅមិនអាចវាស់បាន។ បន្ទាប់មក ភារគវៈ មហាកវី និងអ្នកដឹងធម៌ដ៏ប្រសើរ បានចេញទៅអាស្រាមរបស់ខ្លួនដោយរហ័ស។

Verse 10

गते तु भार्गवे तस्मिन्बलिर्विरोचनात्मजः । वामनं चार्चयित्वा स महीं दातुं प्रचक्रमे

ពេលភារគវៈបានចាកចេញទៅហើយ បលិ កូនប្រុសវិរោចនៈ បានបូជាវាមនៈជាមុនសិន ហើយចាប់ផ្តើមពិធីបរិច្ចាគផែនដី។

Verse 11

विंध्यावलिः समागत्य बलेरर्द्धांगशोभिता । अवनिज्य बटोः पादौ प्रददौ विष्णवे महीम्

វិន្ធ្យាវលី ដែលជាគូដ៏ថ្លៃថ្នូររបស់បលិ បានមកមុខ; នាងលាងជើងបតូក្មេង (វាមនៈ) ហើយប្រគេនផែនដីដល់ព្រះវិṣṇុ។

Verse 12

संकल्पपूर्वेण तदा विधिना विधिकोविदः । संकल्पेनैव महता ववृधे भगवानजः

បន្ទាប់មក អ្នកជំនាញពិធីវិធាន បានអនុវត្តតាមរបៀបត្រឹមត្រូវ ដោយមានសង្កల్పដ៏សក្ការៈជាមុន; ហើយដោយសង្កల్పដ៏មហិមានោះតែប៉ុណ្ណោះ ព្រះអជៈ—ព្រះអម្ចាស់មិនកើត—បានចាប់ផ្តើមពង្រីកខ្លួន។

Verse 13

यदैकेन मही व्याप्ता विष्णुना प्रभविष्णुना । सर्वे स्वर्गा द्वितीयेन व्याप्तास्तेन महात्मना

ពេលដែលព្រះវិṣṇុដ៏មានអานุភាព បានគ្របដណ្ដប់ផែនដីដោយជំហានតែមួយ នោះដោយជំហានទីពីរ ព្រះអង្គដ៏មានព្រះហឫទ័យធំបានគ្របដណ្ដប់ស្ថានសួគ៌ទាំងអស់។

Verse 14

सत्यलोकगतो विष्णोश्चरणः परमेष्ठिना । कमण्डलुगतेनैव अंभसा चावनेनिजे

ព្រះវិષ્ણុបានដាក់ព្រះបាទដល់សត្យលោក; ហើយព្រះបរមេស្ឋិន (ព្រះព្រហ្មា) បានលាងព្រះបាទនោះដោយទឹកក្នុងកមណ្ឌលុរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 15

तत्पादसंपर्कजलाच्च जाता भागीरथी सर्वसुमंगला च । यया त्रिलोकी च कृता पवित्रा यया च सर्वे सगराः समुद्धृताः । यया कपर्दः परिपूरितो वै शंभोस्तदानीं च भगीरथेन

ពីទឹកដែលបានប៉ះព្រះបាទរបស់ព្រះអង្គ បានកើតជាភាគីរថី—គង្គា អមង្គលទាំងអស់។ ដោយនាង ត្រៃលោកបានបរិសុទ្ធ; ដោយនាង កូនៗសគរាទាំងអស់បានរួចផុត។ ហើយដោយនាង នៅសម័យនោះ សក់ជាប់ជំពាក់របស់ព្រះសಂಭូ ត្រូវបានបំពេញ—ពេលភាគីរថនាំនាងចុះមក។

Verse 16

तीर्थानां तीर्थमाद्यं च गंगाख्यमवतारितम् । तद्विष्णोश्चरणेनैव समेतं ब्रह्मणा कृतम्

ទីរថដ៏ដើម និងជាទីរថលើសទីរថទាំងអស់ ដែលមាននាមថា គង្គា ត្រូវបានអវតារចុះមក; ហើយវាត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយព្រះព្រហ្មា តាមរយៈព្រះបាទរបស់ព្រះវិષ્ણុផ្ទាល់។

Verse 17

त्रिविक्रमात्परो ह्यात्मा नाम्ना त्रिविक्रमोऽभवत् । त्रिविक्रमक्रमाक्रांतं त्रैलोक्यं च तदाऽभवत्

ដោយសារជំហានបីដង ព្រះអាត្មាដ៏លើសលប់បានល្បីល្បាញដោយនាម ត្រីវិក្រាម; ហើយនៅពេលនោះ ត្រៃលោកត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយជំហានរបស់ត្រីវិក្រាម។

Verse 18

पदद्वयेन वा पूर्णं जगदेतच्चराचरम् । विहाय तत्स्वरूपं च देवदेवो जनार्द्दनः । पुनश्च बटुरूपोऽसावुपविश्य निजासने

ដោយជំហានតែពីរ ពិភពលោកទាំងមូល—ចលនានិងអចលន—ត្រូវបានបំពេញពេញ។ បន្ទាប់មក ព្រះជនાર્ઑទនៈ ព្រះនៃទេវទាំងទេវ បានដាក់ចោលរូបសព្វគ្របដណ្តប់នោះ; ហើយម្តងទៀត ព្រះអង្គយករូបជាបតុ (ព្រះព្រាហ្មចារីវ័យក្មេង) អង្គុយលើអាសនៈរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 19

तदा देवाः सगंधर्वा मुनयः सिद्धचारणाः । आगताश्च बलेर्यज्ञं द्रष्टुं यज्ञपतिं प्रभुम्

បន្ទាប់មក ព្រះទេវតាទាំងឡាយ ជាមួយគន្ធರ್ವៈ និងមុនី សិទ្ធៈ ចារណៈ បានមកដល់ ដើម្បីទស្សនាយជ្ញរបស់បលិ និងគោរពទស្សនាព្រះអម្ចាស់ ជាម្ចាស់នៃយជ្ញ។

Verse 20

तत्र ब्रह्मा समागत्य स्तुतिं चक्रे परात्मनः । बलेस्तत्रैव चान्येन च दैत्येंद्राश्चागतास्त्वरम्

នៅទីនោះ ព្រះព្រហ្មា បានមកដល់ ហើយបានសូត្រស្តូត្រព្រះបរមាត្មា។ ហើយនៅទីនោះដែរ ដោយរហ័ស ព្រះអធិរាជដានវៈផ្សេងៗ ក៏បានមកដល់ក្បែរបលិ។

Verse 21

एभिः सर्वैः परिवृतो वामनो बलिसद्मनि । उपविश्यासने सोऽथ उवाच गरुडं प्रति

វាមនៈ ត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធដោយពួកគេទាំងអស់ នៅក្នុងសាលារបស់បលិ ហើយបានអង្គុយលើអាសនៈ។ បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់គរុឌ។

Verse 22

दैत्योऽसौ बालिशो भूत्वा दत्तानेन मही मम । त्रिपदक्रमणेनैव गृहीतं च पदद्वयम्

«ដៃត្យនោះ បានក្លាយជាមនុស្សល្ងង់ ហើយបានប្រគល់ផែនដីឲ្យខ្ញុំ។ ដោយការដើរជាបីជំហាននោះឯង ជំហានពីរបានត្រូវយក និងកាន់កាប់រួចហើយ»។

Verse 23

पदमेकं प्रतिश्रुत्य न ददाति हि दुर्मतिः । तस्मात्त्वया गृहीतव्यं तृतीयं पदमेव च

«បានសន្យាឲ្យមួយជំហាន តែអ្នកមានចិត្តអាក្រក់នោះ មិនប្រគល់ទេ។ ដូច្នេះ អ្នកត្រូវយកជំហានទីបីនោះផង»។

Verse 24

इत्युक्तो गरुडस्तेन वामनेन महात्मना । वैरोचनिं विनिर्भर्त्स्य वाक्यं चेदमुवाच ह

ព្រះគរុឌៈ ត្រូវបានព្រះវាមនៈ មហាត្មា មានព្រះបន្ទូលដូច្នេះហើយ ក៏បានស្តីបន្ទោស បាលី កូនវៃរោចនៈ ហើយនិយាយពាក្យទាំងនេះ។

Verse 25

रे बले किं त्वया मूढ कृतमस्ति जुगुप्सितम् । अविद्यमाने ह्यर्थे हि किं ददासि परमात्मने । औदार्येण हि किं कार्यमल्पकेन त्वयाधुना

«ឯ បាលី! អ្នកល្ងង់អើយ—អ្នកបានធ្វើអំពើអាស្រូវអ្វីដ៏គួរខ្ពើម? ពេលគ្មានអ្វីនៅសល់ទៀត អ្នកនឹងថ្វាយអ្វីដល់ ព្រះអាត្មាអតីត (បរមាត្មា)? ហើយឥឡូវនេះ អ្នកតូចតាចដល់如此 តើការសប្បុរសមានប្រយោជន៍អ្វី?»

Verse 26

इत्युक्तो बलिराविष्टः स्यमानः खगेश्वरम् । वक्ष्यमाणमिदं वाक्यं गरुत्मन्तं तदाऽब्रवीत्

ពេលបានឮដូច្នេះ បាលី ត្រូវអារម្មណ៍គ្របដណ្តប់ និងកាន់តែរអាក់រអួល ក៏ឆ្លើយទៅកាន់ ព្រះគរុឌៈ ព្រះអម្ចាស់នៃបក្សី ខណៈដែលទ្រង់កំពុងនិយាយពាក្យទាំងនោះ។

Verse 27

समर्थोस्मि महापक्ष गृपणो न भवाम्यहम् । येनेदं कारितं सर्वं तस्मै किं प्रददाम्यहम्

បាលីបាននិយាយថា៖ «ឱ មហាបក្ស! ខ្ញុំមានសមត្ថភាព ខ្ញុំនឹងមិនក្លាយជាមនុស្សកំណាញ់ទេ។ ចំពោះព្រះអង្គ ដែលបានបង្កើតឲ្យរឿងទាំងអស់នេះកើតឡើង—តើមានអ្វីដែលខ្ញុំមិនគួរថ្វាយដល់ព្រះអង្គ?»

Verse 28

असमर्थो ह्यहं तात कृतोऽनेन महात्मना । तदोवाच बलिं सोऽपि तार्क्ष्यपुत्रो महामनाः

«ឱ ព្រះអម្ចាស់ជាទីគោរព, ដោយព្រះមហាត្មានេះ ខ្ញុំត្រូវបានធ្វើឲ្យអសមត្ថភាព»។ បន្ទាប់មក កូនតារក្ស្យៈ (ព្រះគរុឌៈ) អ្នកមានចិត្តថ្លៃថ្នូរ ក៏បាននិយាយទៅកាន់ បាលី។

Verse 29

जानन्नपि च दैत्येंद्र गुरुणापि निवारितः । विष्णवेऽपि महीं प्रादास्त्वया किं विस्मृतं महत्

ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃពួកដៃត្យៈ! ទោះដឹងផលវិបាក ហើយគ្រូក៏បានហាមឃាត់ ក៏អ្នកនៅតែប្រគល់ផែនដីដល់ព្រះវិṣṇu—តើអ្នកភ្លេចពាក្យសច្ចាដ៏មហិមារបស់ខ្លួនឬ?

Verse 30

दातव्यं तत्पदं विष्णोस्तृतीयं यत्प्रतिश्रुतम् । न ददासि कथं वीर निरयेच पतिष्यसि

ជំហានទីបីនៃព្រះវិṣṇu ដែលអ្នកបានសន្យា ត្រូវតែប្រគល់ឲ្យទ្រង់។ បើមិនប្រគល់ទេ យុទ្ធវីរៈអ្វីទៅ? អ្នកនឹងធ្លាក់ចូលនរកផងដែរ។

Verse 31

न ददासि तृतीयं च पदं मे स्वामिनः कथम् । बलाद्गृह्णामि रे मूढ इत्युक्त्वा तं महासुरम् । बबंध वारुणैः पाशैर्विरोचन सुतं तदा

«តើអ្នកមិនប្រគល់ជំហានទីបីដល់ព្រះអម្ចាស់របស់ខ្ញុំបានដូចម្តេច? បើមិនប្រគល់ទេ ឱ មនុស្សល្ងង់ ខ្ញុំនឹងយកដោយកម្លាំង!» និយាយដូច្នេះហើយ គាត់បានចងអសុរាធំ—បាលី កូនវីរោចនៈ—ដោយខ្សែពាសវរុណៈនៅពេលនោះ។

Verse 32

नितरां निष्ठुरो भूत्वा गरुडो जयतां वरः । बद्धं स्वपतिमालोक्य विंध्यावलिः समभ्ययात्

ហ្គរុឌៈ អ្នកឈ្នះដ៏ប្រសើរបំផុត បានក្លាយជាអ្នករឹងមាំឥតមេត្តា។ ឃើញស្វាមីរបស់នាងត្រូវចង វិន្ធ្យាវលី ក៏បានចូលមកខាងមុខ។

Verse 33

बाणमेकं समारोप्य वामनस्याग्रतः स्थिता । वामनेन तदा पृष्टा केयं चात्राग्रतः स्थिता

នាងបានដាក់ព្រួញតែមួយលើធ្នូ ហើយឈរនៅមុខព្រះវាមនៈ។ ព្រះវាមនៈបានសួរនៅពេលនោះថា «នរណាជាអ្នកឈរនៅមុខនេះ?»

Verse 34

तदोवाच महातेजाः प्रह्लादो ह्यसुराधिपः । बलेः पत्नीति त्वां प्राप्ता इयं विंध्यावली सती

បន្ទាប់មក ព្រះហ្លាទៈ អសុរាធិបតីដ៏មានតេជៈភ្លឺចែងចាំង បានមានពាក្យថា៖ «នាងវិន្ធ្យាវលីដ៏សុចរិតនេះ បានមកដល់អ្នក ក្នុងនាមជាភរិយារបស់ព្រះបាលី»។

Verse 35

प्रह्लादस्य वचः श्रुत्वा वामनो वाक्यमब्रवीत् । ब्रूहि विंध्यावले वाक्यं किं कार्यं ते करोम्यहम् । एवमुक्ता भगवता विंध्यावलिरभाषत

វាមនៈបានស្តាប់ពាក្យរបស់ព្រះហ្លាទៈ ហើយមានព្រះវាចាថា៖ «នាងវិន្ធ្យាវលី អើយ ចូរប្រាប់មក—អ្នកចង់ឲ្យខ្ញុំធ្វើអ្វីសម្រាប់អ្នក?» ព្រះអម្ចាស់បានមានព្រះបន្ទូលដូច្នេះ នាងវិន្ធ្យាវលីក៏ឆ្លើយតប។

Verse 36

विन्ध्यावलिरुवाच । कस्माद्बद्धो मम पतिर्गरुडेन महात्मना । तत्कथ्यतां महाभाग त्वरन्नेव जनार्द्दन । तदोवाच महातेजा बटुवेषधरो हिः

នាងវិន្ធ្យាវលីបាននិយាយថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាប្តីរបស់ខ្ញុំ ត្រូវបានគ្រុឌៈដ៏មានព្រះហឫទ័យធំ ចងបង្ខំ? សូមប្រាប់ខ្ញុំឲ្យឆាប់ផង ឱ ជនារទនៈដ៏មានព្រះគុណ»។ បន្ទាប់មក ព្រះអង្គដ៏មានតេជៈ ដែលស្លៀកពាក់ជាបុត្រព្រហ្មចារី បានឆ្លើយតប។

Verse 37

श्रीभगवानुवाच । अनेनैव प्रदत्ता मे मही त्रिपदलक्षणा । पदद्वयेन च मयाक्रांतं त्रैलोक्यमद्य वै

ព្រះមានព្រះភាគបានមានព្រះវាចាថា៖ «ដោយគាត់នេះផ្ទាល់ ដីលោក—ដែលវាស់ដោយបីជំហាន—បានប្រគល់ឲ្យខ្ញុំ។ ហើយដោយពីរជំហាន ខ្ញុំបានគ្របដណ្តប់ត្រីលោកទាំងបី នៅថ្ងៃនេះពិតប្រាកដ»។

Verse 38

अनेन मम दातव्यं तृतीयं पदमेव च । तस्माद्बद्धो मया साध्वि गरुडेनैव ते पतिः

«ដោយសច្ចាប្រកាសនេះ ជំហានទីបីក៏ត្រូវប្រគល់ឲ្យខ្ញុំដែរ។ ដូច្នេះហើយ នាងសុចរិតអើយ ប្តីរបស់អ្នកត្រូវបានខ្ញុំចង—គឺដោយគ្រុឌៈពិតប្រាកដ»។

Verse 39

श्रुत्वा भगवतो वाक्यमुवाच परमं वचः । प्रतिश्रुतमनेनैव न दत्तं हि तव प्रभो

លឺព្រះបន្ទូលរបស់ព្រះអម្ចាស់ នាងបានទូលឆ្លើយដោយពាក្យដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ថា៖ «ឱ ព្រះអម្ចាស់ អ្វីដែលគាត់បានសន្យា មិនទាន់បានប្រគល់ជូនព្រះអង្គទេ»។

Verse 40

क्रांतं त्रिभुवनं चाद्य त्वया विक्रमरूपिणा । तदस्माकं विजघ्नीथाः स्वर्गे वाप्यथवा भुवि

«ថ្ងៃនេះ ព្រះអង្គជារូបនៃជំហានដ៏អស្ចារ្យ បានឆ្លងកាត់លោកទាំងបី។ ដូច្នេះ សូមព្រះអង្គដាក់ជំហានដែលនៅសល់ លើពួកយើង ទោះនៅសួគ៌ ឬលើផែនដីក៏ដោយ»។

Verse 41

किंचिन्न दत्ता हि विभो देवदेव जगत्पते । प्रहस्य भगवानाह तदा विंध्यावलिं प्रभुः

«មិនមានអ្វីសោះត្រូវបានប្រគល់ទេ ឱ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ពេញលេញ ឱ ព្រះនៃទេវតាទាំងឡាយ ឱ ម្ចាស់លោក!» បន្ទាប់មក ព្រះអម្ចាស់ដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់ញញឹម ហើយមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ វិន្ធ្យាវលី។

Verse 42

पदानि त्रीणि मे चाद्य दातव्यानि कुतोऽधुना । शीघ्रं वद विशालाक्षि यत्ते मनसि वर्त्तते । तदोवाच च सा साध्वी ह्युरुक्रममवस्थिता

ព្រះអម្ចាស់មានព្រះបន្ទូលថា៖ «ថ្ងៃនេះ ត្រូវប្រគល់ជំហានបីដល់ខ្ញុំ—តើឥឡូវនេះអាចធ្វើដូចម្តេច? ចូរនិយាយឲ្យរហ័ស ឱ នាងភ្នែកធំ អ្វីដែលនៅក្នុងចិត្តរបស់នាង»។ បន្ទាប់មក នារីសុចរិតនោះ ឈរនៅមុខ ឧរុក្រាម (វិṣṇុ) ហើយទូល។

Verse 43

त्वया कुतो वेयमुरुक्रमेण क्रांता त्रिलोकी भुवनैकनाथ । तथैव सर्वं जगदेकबंधो देयं किस्माभिरतुल्यरूपिणे

«តើយើងអាចប្រគល់អ្វីដល់ព្រះអង្គបានដូចម្តេច ឱ ឧរុក្រាម ដែលបានឆ្លងកាត់ត្រៃលោក—ឱ ម្ចាស់តែមួយនៃសកលលោក? ពិតប្រាកដណាស់ ឱ សាច់ញាតិតែមួយរបស់លោកទាំងមូល តើយើងអាចថ្វាយអ្វីដល់ព្រះអង្គដែលមានរូបសម្បត្តិមិនអាចប្រៀបបាន?»

Verse 44

तस्माद्विहाय तद्विष्णो त्वमेवं कुरु संप्रति । प्रति श्रुतानि मे भर्त्रा पदानि त्रीणि चाधुना । ददाति मे पतिस्तेद्य नात्र कार्या विचारणा

ដូច្នេះហើយ ឱ វិស្ណុ សូមទុករឿងនោះចោល ហើយធ្វើដូចនេះឥឡូវនេះ៖ ជំហានបីដែលស្វាមីខ្ញុំបានសន្យា—ថ្ងៃនេះស្វាមីខ្ញុំនឹងប្រគល់ជូនព្រះអង្គ។ មិនចាំបាច់ពិចារណាទៀតទេ។

Verse 45

निधेहि मे पदं त्वं हि शीर्ष्णि देववर प्रभो । द्वितीयं मे शिशोस्त्वं हि कुरु मूर्ध्नि जगत्पते

សូមដាក់ជំហានមួយលើក្បាលខ្ញុំ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ប្រសើរនៃទេវតា។ ហើយជំហានទីពីររបស់ខ្ញុំ សូមដាក់លើក្បាលកូនតូចរបស់ខ្ញុំ ឱម្ចាស់លោកទាំងមូល។

Verse 46

तृतीयं च जगन्नाथ कुरु शीर्ष्णि पतेर्मम । एवं त्रीणि पदानीश तव दास्यामि केशव

ហើយជំហានទីបី ឱព្រះអម្ចាស់នៃលោក សូមដាក់លើក្បាលស្វាមីខ្ញុំ។ ដូច្នេះ ឱព្រះអម្ចាស់ ខ្ញុំនឹងប្រគល់ជំហានបីដល់ព្រះអង្គ ឱកេសវ។

Verse 47

तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा परितुष्टो जनार्दनः । उवाच श्लक्ष्णया वाचा विरोचनसुतं प्रति

ព្រះជនារទនៈ (វិស្ណុ) បានស្តាប់ពាក្យនាងហើយ ព្រះអង្គពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំង។ ដោយពាក្យទន់ភ្លន់ ព្រះអង្គបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់កូនប្រុសរបស់វិរោចនៈ (បាលី)។

Verse 48

भगवानुवाच । सुतलंगच्छ दैत्येन्द्र मा विलंबितुमर्हसि । सर्वैश्चासुरसंघैश्च चिरं जीव सुखी भव

ព្រះមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱមេដឹកនាំដៃត្យៈ សូមទៅសុតលៈ កុំយឺតយ៉ាវឡើយ។ សូមរស់យូរ និងមានសុខសាន្ត រួមជាមួយក្រុមអសុរាទាំងអស់»។

Verse 49

परितुष्टोऽस्म्यहं तात किं कार्यं करवाणि ते । सर्वेषामपि दातॄणां वरिष्ठोऽसि महामते

ឱកូនអើយ ខ្ញុំពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំង។ តើឲ្យខ្ញុំធ្វើអ្វីសម្រាប់អ្នក? ឱអ្នកមានចិត្តធំ ក្នុងចំណោមអ្នកឲ្យទាំងអស់ អ្នកជាអ្នកឲ្យដ៏លើសគេ។

Verse 50

वरं वरय भद्रं ते सर्वान्कामान्ददामि ते । त्रिविक्रमेणैवमुक्तो विरोचनसुतस्तदा

ចូរជ្រើសពរ—សេចក្តីមង្គលដល់អ្នក; ខ្ញុំនឹងប្រទានគោលបំណងដែលអ្នកប្រាថ្នាទាំងអស់។ ដោយត្រីវិក្រាមានិយាយដូច្នេះ នោះកូនវิโរ​ចនៈ (បលិ) ក៏…

Verse 51

विमुक्तो हि परिष्वक्तो देवदेवेन चक्रिणा । तदा बलिरुवाचेदं वाक्यं वाक्यविशारदः

បានដោះលែង ហើយត្រូវព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា អ្នកកាន់ចក្រ ឱបអោប។ នោះបលិ អ្នកឈ្លាសវាចា បាននិយាយពាក្យទាំងនេះ។

Verse 52

त्वया कृतमिदं सर्वं जगदेतच्चराचरम् । तस्मान्न कामये किंचित्त्वत्पदाब्जं विना प्रभो

ដោយព្រះអង្គ ទាំងអស់នេះត្រូវបានបង្កើត—លោកទាំងមូលនេះ ដែលចល័ត និងអចល័ត។ ដូច្នេះ ឱព្រះអម្ចាស់ ខ្ញុំមិនប្រាថ្នាអ្វីទេ លើកលែងតែព្រះបាទផ្កាឈូករបស់ព្រះអង្គ។

Verse 53

भक्तिरस्तु पदांभोजे तव देव जनार्दन । भूयोभूयश्च देवेश भक्तिर्भवतु शाश्वती

សូមឲ្យមានភក្តិចំពោះព្រះបាទផ្កាឈូករបស់ព្រះអង្គ ឱព្រះជនារទនៈ។ ម្តងហើយម្តងទៀត ឱព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា សូមឲ្យភក្តិរបស់ខ្ញុំក្លាយជាអមតៈជានិច្ច។

Verse 54

एवमभ्यर्थितस्तेन भगवान्भूतभावनः । उवाच परमप्रीतो विरोचनसुतं तदा

ដូច្នេះ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ប្រសើរ ព្រះអ្នកបំប៉នសត្វលោក ត្រូវបានគេអង្វរ ហើយទ្រង់មានព្រះហឫទ័យរីករាយយ៉ាងខ្លាំង បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់កូនប្រុសរបស់ វិរោចនៈ (បាលី) នៅពេលនោះ។

Verse 55

भगवानुवाच । बले त्वं सुतलं याहि ज्ञातिसंबंधिभिर्वृतः । एवमुक्तस्तदा तेन असुरो वाक्यब्रवीत्

ព្រះអម្ចាស់មានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ បាលី អ្នកចូរទៅសុតលៈ ដោយមានញាតិមិត្ត និងសាច់ញាតិព័ទ្ធជុំវិញ»។ ពេលទ្រង់មានព្រះបន្ទូលដូច្នោះ អសុរៈនោះក៏ឆ្លើយពាក្យវិញ។

Verse 56

सुतले किं नु मे कार्यं देवदेव वदस्व मे । तिष्ठामि तव सांनिध्ये नान्यथा वक्तुमर्हसि

«នៅសុតលៈ ខ្ញុំត្រូវធ្វើអ្វីដែរ ឱ ព្រះជាម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ? សូមប្រាប់ខ្ញុំ។ ខ្ញុំនៅជិតព្រះអង្គ; ព្រះអង្គមិនគួរនិយាយផ្សេងទៀតឡើយ»។

Verse 57

तदोवाच हृषीकेशो बलिं तं कृपयाऽन्विततः । अहं तव समीपस्थो भवामि सततं नृप

បន្ទាប់មក ហ្រឹសីកេឝៈ បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់បាលីនោះ ដោយព្រះមេត្តាករុណា៖ «ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ខ្ញុំនឹងស្ថិតនៅជិតអ្នកជានិច្ច»។

Verse 58

द्वारि स्थितस्तव विभो निवासामि नित्यं मा खिद्यतामसुरवर्य बले श्रृणुष्व । वाक्यं तु मे वर महो वरदस्तवाद्य वैकुंठवासिभिपलं च भजामि गेहम्

«ឈរនៅមាត់ទ្វាររបស់អ្នក ឱ ព្រះអម្ចាស់ ខ្ញុំនឹងស្នាក់នៅទីនោះជានិច្ច។ ឱ បាលី អសុរៈដ៏ប្រសើរ កុំសោកស្តាយ—សូមស្តាប់ពាក្យខ្ញុំ។ ថ្ងៃនេះ អ្នកជាអ្នកប្រទានពរ​ដ៏អស្ចារ្យ; ដូច្នេះ ខ្ញុំជាមួយអ្នកស្នាក់នៅវៃគុន្ឋៈ នឹងការពារផ្ទះរបស់អ្នក»។

Verse 59

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य विष्मोरतुलतेजसः । जगाम सुतलं दैत्यौ ह्यसुरैः परिवारितः

លឺព្រះវាចនៈនោះរបស់ព្រះវិṣṇុ អស្ចារ្យដោយតេជៈមិនអាចប្រៀបបាន បាលីជាដៃត្យៈ ព័ទ្ធជុំវិញដោយអសុរៈ បានចេញទៅសុតលៈ។

Verse 60

तदा पुत्रशतेनैव बाणमुख्येन सत्वरम् । वसमानो महाबाहुर्दातॄणां च परा गतिः

បន្ទាប់មក ព្រះអង្គមានព្រះបាហុធំ បានស្នាក់នៅទីនោះយ៉ាងរហ័ស ជាមួយកូនប្រុសមួយរយ ដឹកនាំដោយបាណៈ ហើយក្លាយជាជម្រកខ្ពស់បំផុតសម្រាប់អ្នកឧបត្ថម្ភទាន។

Verse 61

त्रैलोक्ये याचका ये च सर्वे यांति बलिं प्रति । द्वारि स्थितस्तस्य विष्णुः प्रयच्छति यथेप्सितम्

អ្នកសុំទានទាំងអស់ក្នុងត្រៃលោក ទៅរកបាលី; ហើយព្រះវិṣṇុឈរនៅទ្វាររបស់គាត់ ប្រទានអ្វីៗតាមបំណង។

Verse 62

भुक्तिकामाश्च ये केचिन्मुक्तिकामास्तथा परे । येषां यज्ञे च ते विप्रास्तत्तेभ्यः संप्रयच्छति

ខ្លះប្រាថ្នាសុខសម្បទាលោកិយ ខ្លះទៀតប្រាថ្នាមុក្ខ; ហើយព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលប្រកបយជ្ញៈផងដែរ—ដល់ពួកគេទាំងអស់ ព្រះអង្គប្រទានតាមគោលបំណង។

Verse 63

एवंविधो बलिर्जातः प्रसादाच्छंकरस्य च । पुरा हि कितवत्वेन यद्दत्तं परमात्मने

បាលីបានក្លាយជាបុគ្គលដ៏ប្រសើរបែបនេះ ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះសង្ករៈ។ ព្រោះកាលពីមុន ទោះបីប្រទានដោយលេងល្ខោនឬមិនប្រុងប្រយ័ត្ន ការដែលគាត់បានឧទ្ទិសដល់ព្រះអាត្មាខ្ពស់បំផុត ក៏មានផលពិត។

Verse 64

अशुचिं भूमिमासाद्य गंधपुष्पादिकं महत् । पतितं चार्प्पितं तेन शिवाय परमात्मने

បានទៅដល់ដីមិនបរិសុទ្ធ ក៏ទោះជាគ្រឿងបូជាធំៗ ដូចក្លិនក្រអូប ផ្កា និងអ្វីៗផ្សេងទៀត ដែលធ្លាក់ចុះ ក៏គាត់បានយកទៅថ្វាយដល់ព្រះសិវៈ ព្រះអាត្មាអធិបតី។

Verse 65

किं पुनः परया भक्त्या चार्चयंति महेश्वरम् । पुष्पं फलं तोयं ते यांति शिवसन्निधिम्

ហើយបើដូច្នេះ តើមិនលើសជាងនេះទេឬ អ្នកដែលបូជាព្រះមហេស្វរៈដោយភក្តីភាពខ្ពស់បំផុត ដោយថ្វាយផ្កា ផ្លែឈើ និងទឹក—ពួកគេពិតជាទៅដល់សាន្និធិរបស់ព្រះសិវៈ។

Verse 66

शिवात्परतरो नास्ति पूजनीयो हि भो द्विजाः । ये हि मूकास्तथांधाश्च पंगवो ये जडास्तथा

គ្មានអ្វីខ្ពស់ជាងព្រះសិវៈឡើយ; ពិតប្រាកដណាស់ ឱ ពួកទ្វិជៈ ព្រះអង្គតែមួយគត់គួរឲ្យបូជាពិត។ សូម្បីអ្នកដែលស្ងៀមមិននិយាយ អ្នកខ្វាក់ អ្នកពិការ ឬអ្នកមានបញ្ញាខ្សោយ—

Verse 67

जातिहीनाश्च चंडालाः श्वपचा ह्यंत्यजा ह्यमी । शिवभक्तिपरा नित्यं ते यांति परमां गतिम्

សូម្បីអ្នកគ្មានស្ថានៈវណ្ណៈ—ចណ្ឌាលា អ្នកចម្អិនសាច់ឆ្កែ និងអ្នកដែលគេហៅថា ‘ទាបបំផុត’—បើពួកគេឧទ្ទិសខ្លួនជានិច្ចក្នុងសិវភក្តី នោះពួកគេនឹងទៅដល់គោលដៅខ្ពស់បំផុត។

Verse 68

तस्मात्सदाशिवः पूज्यः सर्वैरेवमनीषिभिः । पूजनीयो हि संपूज्यो ह्यर्चनीयः सदाशिवः

ដូច្នេះ សដាសិវៈគួរឲ្យបូជាដោយមនុស្សមានប្រាជ្ញា និងមានការយល់ឃើញទាំងអស់។ ពិតប្រាកដណាស់ សដាសិវៈតែមួយគត់គួរឲ្យបូជា—គួរឲ្យគោរពយ៉ាងពេញលេញ និងសមរម្យឲ្យអធិស្ឋានថ្វាយគ្រឿងបូជា។

Verse 69

महेशं परमारथज्ञाश्चिंतयंति हृदि स्थितम् । यत्र जीवो भवत्येव शिवस्तत्रैव तिष्ठति

អ្នកដឹងសច្ចៈអតិបរមា សមាធិគិតដល់ព្រះមហេសៈ ដែលស្ថិតនៅក្នុងបេះដូង។ កន្លែងណាដែលជីវៈមាននៅ ទីនោះព្រះសិវៈក៏ស្ថិតនៅដែរ។

Verse 70

विना शिवेन यत्किंचिदशिवं भवति क्षणात् । ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च गुणकार्यकरा ह्यमी

បើគ្មានព្រះសិវៈ អ្វីៗទាំងអស់ក្លាយជាអសុភមង្គលភ្លាមៗ។ សូម្បីតែព្រះព្រហ្ម ព្រះវិស្ណុ និងព្រះរុទ្រ ក៏ធ្វើការជាអ្នកប្រតិបត្តិការនៃគុណៈ និងផលរបស់វា។

Verse 71

रजोगुणान्वितो ब्रह्मा विष्णुः सत्त्वगुणान्वितः । तमोगुणाश्रितो रुद्रो गुणातीतो महेश्वरः

ព្រះព្រហ្មភ្ជាប់ជាមួយរាជសគុណៈ; ព្រះវិស្ណុភ្ជាប់ជាមួយសត្តវគុណៈ។ ព្រះរុទ្រពឹងផ្អែកលើតមសគុណៈ—តែព្រះមហេស្វរៈលើសលប់គុណៈទាំងអស់។

Verse 72

लिंगरूपो महादेवो ह्यर्चनीयो मुमुक्षुभिः । शिवात्परतरो नास्ति भुक्तिमुक्तिप्रदायकः

ព្រះមហាទេវៈ ដែលបង្ហាញជារូបលិង្គ គួរឲ្យអ្នកប្រាថ្នាមុក្ខៈគោរពបូជា។ គ្មានអ្នកណាលើសព្រះសិវៈទេ ព្រះអង្គប្រទានទាំងភោគៈ និងមុក្ខៈ។