Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 57

Devanagari script

अशोभत वनं तत्तु महेंद्रध्वजसन्निभैः । सुखशीतसुगन्धी च पुष्परेणुवहोऽनिलः

Transliteration

aśobhata vanaṃ tattu maheṃdradhvajasannibhaiḥ | sukhaśītasugandhī ca puṣpareṇuvaho'nilaḥ

Translation

ព្រៃនោះភ្លឺរលោង ដូចទង់ជ័យដ៏ខ្ពស់របស់ព្រះឥន្ទ្រ; ហើយខ្យល់ទន់ភ្លន់ ត្រជាក់ស្រួល និងក្រអូប ក៏បក់មក ដឹកយកធូលីលំអងផ្កា។

Word by Word

• अशोभत: shone/was splendid
• अशोभत: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √शुभ् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (अनद्यतनभूत/imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपदम्; अ-आगमः

• वनम्: the forest
• वनम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तत्: that
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (वनम्)

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय (विरोध/contrast particle)

• महेंद्र-ध्वज-सन्निभैः: with (things) resembling Indra’s banners
• महेंद्र-ध्वज-सन्निभैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: महेंद्र (प्रातिपदिक) + ध्वज (प्रातिपदिक) + सन्निभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; विशेषणम् (अलक्षित-कर्तृ/उपकरणभावेन); समासः—तत्पुरुषः (महेंद्रस्य ध्वजवत् सन्निभाः)

• सुख-शीत-सुगन्धी: pleasant, cool, and fragrant
• सुख-शीत-सुगन्धी: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सुख (प्रातिपदिक) + शीत (प्रातिपदिक) + सुगन्धिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अनिलः); समासः—द्वन्द्वः/समाहारद्वन्द्वः (सुखश्च शीतश्च सुगन्धिश्च)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चय conjunction)

• पुष्प-रेणु-वहः: carrying flower-pollen
• पुष्प-रेणु-वहः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुष्प (प्रातिपदिक) + रेणु (प्रातिपदिक) + वह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अनिलः); समासः—तत्पुरुषः (पुष्परेणुं वहति)

• अनिलः: the wind
• अनिलः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अनिल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narration; speaker not explicit in this verse)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A radiant forest with tall, banner-like forms; a cool fragrant wind visibly carries golden pollen through sunbeams.

Characters & Entities

• Indra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A tīrtha’s holiness is mirrored in auspicious sensory signs—coolness, fragrance, and radiance—supporting contemplation and dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dharmāraṇya, depicted as a resplendent sacred forest fit for ascetic life.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is descriptive māhātmya praising the sacred setting.