Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 79

Devanagari script

इत्यादि सर्वमाकर्ण्य दृष्ट्वा च स महीपतिः । व्रीडितो नितरां मौढ्यात्स्वकृतं कर्म गर्हयन्

Transliteration

ityādi sarvamākarṇya dṛṣṭvā ca sa mahīpatiḥ | vrīḍito nitarāṃ mauḍhyātsvakṛtaṃ karma garhayan

Translation

ពេលបានស្តាប់ និងបានឃើញទាំងអស់នេះ ព្រះមហាបតីនោះមានអារម្មណ៍អៀនខ្លាំងដោយសារភាពល្ងង់ខ្លៅរបស់ខ្លួន ហើយបានបន្ទោសអំពើដែលខ្លួនបានធ្វើ។

Word by Word

• इत्यादि: and so on
• इत्यादि: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावसमासः; अव्ययवत् प्रयोगः (etc., and so on)

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘आकर्ण्य’ इत्यस्य कर्म

• आकर्ण्य: having heard
• आकर्ण्य: Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: आ + कर्ण् (धातु) → आकर्ण्य (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययम् (gerund); श्रवणार्थक

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: दृश् (धातु) → दृष्ट (कृदन्त) → दृष्ट्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययम् (gerund)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• महीपतिः: the king
• महीपतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मही + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (मही-पतेः = lord of earth)

• व्रीडितः: ashamed
• व्रीडितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: व्रीड् (धातु) → व्रीडित (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त

• नितराम्: exceedingly
• नितराम्: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नितरां (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; क्रियाविशेषणम् (intensifier adverb)

• मौढ्यात्: from/owing to folly
• मौढ्यात्: Hetu/Apadana (Cause/Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: मौढ्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः (अपादान/हेतु), एकवचनम्

• स्वकृतम्: done by himself
• स्वकृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: स्व + कृत (कृ धातु, क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (स्वकृत = self-done); ‘कर्म’ इति विशेषणम्

• कर्म: deed, action
• कर्म: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• गर्हयन्: censuring, blaming
• गर्हयन्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: गर्ह् (धातु) → गर्हयत् (शतृ-प्रत्यय)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्तः (present active participle); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘सः’ इत्यस्य विशेषणरूपेण

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator, unspecified in snippet)

Visual Art Cues

Scene: The king, having witnessed the revelation, lowers his head in profound shame; his posture collapses from pride to humility as he condemns his own deed.

Characters & Entities

• Mahīpati (the king)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Recognizing one’s error and feeling remorse is a necessary turning point toward dharmic correction.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is referenced; the verse focuses on inner moral awakening.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it describes repentance rather than prescribing a vrata or rite.