Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 6

Devanagari script

समागमे मुनीनां तु शङ्कराच्छशिशेखरात् । सदा वै शुक्लसप्तम्यां मूलमादित्यवासरः

Transliteration

samāgame munīnāṃ tu śaṅkarācchaśiśekharāt | sadā vai śuklasaptamyāṃ mūlamādityavāsaraḥ

Translation

ក្នុងសមាគមមុនីទាំងឡាយ ព្រះសង្ករ—សសិឝេករ—បានប្រកាសថា: រៀងរាល់ថ្ងៃ សុក្លសប្តមី វ្រត «មូល» តែងតែត្រូវនឹងថ្ងៃអាទិត្យ (ថ្ងៃរបស់ អាទិត្យ)។

Word by Word

• समागमे: in the assembly/meeting
• समागमे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: समागम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन

• मुनीनाम्: of sages
• मुनीनाम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), बहुवचन

• तु: indeed / but
• तु: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• शङ्करात्: from Śaṅkara
• शङ्करात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: शङ्कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), एकवचन

• शशिशेखरात्: from Śaśiśekhara (moon-crested one)
• शशिशेखरात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: शशि-शेखर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; कर्मधारयः (शशिः एव शेखरः यस्य)

• सदा: always
• सदा: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb of time)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (emphatic particle)

• शुक्लसप्तम्याम्: on the bright fortnight’s seventh (tithi)
• शुक्लसप्तम्याम्: Kala (Time/काल)
• Type: Noun
• Root: शुक्ल-सप्तमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन; कर्मधारयः (शुक्ला सप्तमी)

• मूलम्: the root/main (thing)
• मूलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मूल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• आदित्यवासरः: Sunday (day of Āditya)
• आदित्यवासरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आदित्य-वासर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (आदित्यस्य वासरः)

Speaker

Mārkaṇḍeya

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Mūlasthāna (Bhāskara)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: (Implied audience)

Visual Art Cues

Scene: A council of sages listens as Śaṅkara (with crescent moon) declares the rule: on every bright saptamī, the special ‘Mūla’ observance is when it is Sunday; a solar emblem shines behind the discourse.

Characters & Entities

• Munis
• Śaṅkara
• Śaśiśekhara (Śiva)
• Āditya (Sūrya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic dharma links sacred geography with sacred time—specific lunar days and weekdays intensify tīrtha merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The ongoing context is Mūlasthāna/Sūryatīrtha; the verse adds its timing-related ‘rahasya’.

What ritualistic prescription is mentioned?

Observance associated with Śukla Saptamī, especially when it coincides with Ādityavāsara (Sunday), is highlighted as significant.