Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 4

युधिष्ठिर उवाच । कथं सिद्धेश्वरे प्राप्ताः सिद्धिं देवा द्विजोत्तम । आदित्या इति यच्चोक्तं तन्मे विस्मापनं कृतम्

yudhiṣṭhira uvāca | kathaṃ siddheśvare prāptāḥ siddhiṃ devā dvijottama | ādityā iti yaccoktaṃ tanme vismāpanaṃ kṛtam

យុធិષ્ઠិរៈមានពាក្យថា៖ «ឱ ទ្វិជោត្តម! ព្រះទេវតាទាំងឡាយបានទទួលសិទ្ធិនៅសិទ្ធេស្វរៈដោយរបៀបណា? ហើយពាក្យដែលលោកបាននិយាយអំពី ‘អាទិត្យ’ នោះ បានធ្វើឲ្យខ្ញុំអស្ចារ្យចិត្តណាស់»។

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
कथम्how?
कथम्:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक-क्रियाविशेषण (interrogative adverb)
सिद्धेश्वरेat/in Siddheśvara
सिद्धेश्वरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसिद्ध-ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
प्राप्ताःhaving attained; obtained
प्राप्ताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Active Participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तरि (agreeing with ‘देवा’)
सिद्धिम्success; accomplishment
सिद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
देवाःthe gods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन
द्विजोत्तमO best of the twice-born (brahmin)
द्विजोत्तम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज-उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
आदित्याःthe Ādityas
आदित्याः:
Sambandha (Quoted term/उद्धरण)
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; उद्धृत-शब्दः (quoted term)
इतिthus; ‘as’
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-निपात (quotative particle)
यत्which (that)
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-निपात (conjunction)
उक्तम्was said
उक्तम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन
मेto me; for me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-विभक्ति (6th/4th Genitive/Dative), एकवचन; एन्क्लिटिक रूप
विस्मापनम्astonishment; wonder
विस्मापनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविस्मापन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन
कृतम्has been done; has occurred
कृतम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कृतम्’ सह ‘विस्मापनम्’ इति कर्मधारयार्थे भावः

Yudhiṣṭhira

Tirtha: Siddheśvara

Type: kshetra

Listener: Mārkaṇḍeya (addressed as dvijoत्तama)

Scene: Yudhiṣṭhira, seated respectfully, questions a venerable sage (Mārkaṇḍeya) in an āśrama near the river; attendants listen; the distant silhouette of a Śiva shrine hints at Siddheśvara.

Y
Yudhiṣṭhira
S
Siddheśvara (Śiva)
D
Devas
Ā
Ādityas

FAQs

Dharma is learned through reverent inquiry—asking how divine attainments were achieved at a tīrtha inspires disciplined devotion.

Siddheśvara Tīrtha, presented as a place where even devas attained siddhi.

None in this verse; it is a question initiating the explanation of the tīrtha’s power and the devas’ tapas.