Rig Veda 2.14.6: Mandala 2, Sukta 14, Mantra 6

Sukta 2.14

Rishi: Gṛtsamada (Āṅgirasa)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अध्वर्यवो यः शतं शम्बरस्य पुरो बिभेदाश्मनेव पूर्वीः । यो वर्चिनः शतमिन्द्रः सहस्रमपावपद्भरता सोममस्मै ॥

Sanskrit recitationRig Veda 2.14.6

Transliteration

ádhvaryavo yáḥ śatáṃ śámbharasya púro bibhedā́śmanéva pūrvī́ḥ | yó varcínaḥ śatám índraḥ sahásram apā́vapat bháratā sómam asmai ||

Translation

O Adhvaryus, he who shattered a hundred strongholds of Śambara, the ancient ones, as with a stone; he who, Indra, cast down a hundred, a thousand of the shining foes—bring Soma for him.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अध्वर्यवः: O Adhvaryu priests
• अध्वर्यवः: सम्बोधन (Vocative address) / कर्तृ-सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: अध्वर्यु (प्रातिपदिक) < अध्वर

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• शतम्: a hundred
• शतम्: कर्म (संख्याविशेषणम्) / परिमाण
• Type: Numeral
• Root: शत (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)

• शम्बरस्य: of Śambara
• शम्बरस्य: षष्ठी-सम्बन्ध (सम्बन्ध/स्वामित्व)
• Type: Noun (proper name)
• Root: शम्बर (प्रातिपदिक)

• पुरः: fortresses, strongholds
• पुरः: कर्म
• Type: Noun
• Root: पुर् (प्रातिपदिक)

• बिभेद: he split, shattered
• बिभेद: क्रिया (कर्तृ: यः = इन्द्रः)
• Type: Verb
• Root: भिद् (धातु)

• अश्मना: with a stone
• अश्मना: करण
• Type: Noun
• Root: अश्मन् (प्रातिपदिक)

• इव: as, like
• इव: उपमान-निर्देशक
• Type: Indeclinable
• Root: इव

• पूर्वीः: many/former (earlier)
• पूर्वीः: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वर्चिनः: of the radiant one / of the shining (foe)
• वर्चिनः: षष्ठी-सम्बन्ध (सम्बन्ध/स्वामित्व)
• Type: Adjective
• Root: वर्चिन् (प्रातिपदिक)

• शतम्: a hundred
• शतम्: कर्म (संख्याविशेषणम्)
• Type: Numeral
• Root: शत (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun (deity)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• सहस्रम्: a thousand
• सहस्रम्: कर्म (संख्याविशेषणम्)
• Type: Numeral
• Root: सहस्र (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)

• अपावपत्: he cast down, struck off
• अपावपत्: क्रिया (कर्तृ: इन्द्रः)
• Type: Verb
• Root: वप् (धातु) + अप (उपसर्ग)

• अद्भरता: O wondrous one / O mighty bearer
• अद्भरता: सम्बोधन (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective/Epithet
• Root: अद्भर (प्रातिपदिक; वैदिक ‘अद्भुत/अद्भर’ प्रकारः) अथवा अद्भिः-भर (समास-आधार)

• सोमम्: Soma (the pressed drink)
• सोमम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• अस्मै: to him
• अस्मै: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)