Adhyaya 102

Verse 1

कुंजल उवाच । सर्वं वत्स प्रवक्ष्यामि यत्त्वयोक्तं ममाधुना । उभयोर्देवनं यत्तु यस्माज्जातं द्विजोत्तम

កុញ្ជលាបាននិយាយថា៖ “កូនអើយ អ្វីៗទាំងអស់ដែលអ្នកទើបសួរខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងប្រាប់—ជាពិសេស ‘ទេវន’ ដ៏សក្ការៈរបស់ទាំងពីរ ដែលជាមូលហេតុនាំឲ្យវាបង្កើតឡើង ឱ ទ្វិជោត្តម।”

Verse 2

एकदा तु महादेवी पार्वती प्रमदोत्तमा । क्रीडमाना महात्मानमीश्वरं वाक्यमब्रवीत्

ម្តងមួយ មហាទេវី បារវតី ដែលលើសលប់ក្នុងចំណោមនារីស្រស់ស្អាត ខណៈកំពុងលេងសប្បាយ បានមានព្រះវាចានេះទៅកាន់ព្រះអីស្វរៈ អ្នកមានព្រះហឫទ័យធំ។

Verse 3

ममोरसि महादेव जातं महत्सु दोहदम् । दर्शयस्व ममाग्रे त्वं काननं काननोत्तमम्

ឱ មហាទេវៈ ក្នុងទ្រូងខ្ញុំបានកើតឡើងនូវក្តីប្រាថ្នាដ៏ធំ។ សូមបង្ហាញឲ្យខ្ញុំឃើញចំពោះមុខភ្នែក ខាននៈដ៏ល្អឥតខ្ចោះ—ព្រៃដ៏ប្រសើរបំផុត។

Verse 4

श्रीमहादेव उवाच । एवमस्तु महादेवि नंदनं देवसंकुलम् । दर्शयिष्यामि ते पुण्यं द्विजसिद्धनिषेवितम्

ព្រះស្រីមហាទេវៈមានព្រះវាចា៖ «ដូច្នោះហើយ ឱ មហាទេវី។ ខ្ញុំនឹងបង្ហាញអ្នកនូវ នន្ទនៈ ដែលពោរពេញដោយទេវតា—បរិសុទ្ធ និងជាទីស្នាក់សេវារបស់សិទ្ធមុនី និងទ្វិជៈ (ព្រាហ្មណ៍) អ្នកគួរគោរព»។

Verse 5

एवमाभाष्य तां देवीं तया सह गणैस्ततः । स गंतुमुत्सुको देवो नंदनं वनमेव तु

ក្រោយព្រះអង្គមានព្រះវាចាដូច្នោះទៅកាន់ព្រះទេវី ព្រះទេវៈនោះ ក៏ជាមួយព្រះនាង និងពួកគណៈអ្នកបម្រើ បានមានចិត្តរីករាយប្រញាប់ចង់ចេញដំណើរទៅកាន់ នន្ទនៈ ព្រៃសួគ៌នោះ។

Verse 6

सर्वगं सुंदरं दिव्यपृष्ठमाभरणैर्युतम् । घंटामालाभिसंयुक्तं किंकिणीजालमालिनम्

ស្រស់ស្អាត និងលាតសន្ធឹងទៅគ្រប់ទិស មានខ្នងទិព្វតុបតែងដោយគ្រឿងអលង្ការ; ភ្ជាប់ជាមួយមាលាឃ្លាំងកណ្តឹង និងតុបតែងដោយសំណាញ់កងជើងដែលរំញ័រលាន់។

Verse 7

चामरैः पट्टसूत्रैश्च मुक्तामालासुशोभितम् । हंसचंद्रप्रतीकाशं वृषभं चारुलक्षणम्

ត្រូវបានតុបតែងដោយកង្ហារព្រុយចាមរ៉ា ខ្សែសូត្រ និងមាលាមុត្ដាដែលភ្លឺរលោង មានគោព្រឹសភៈមួយរូបសង្ហា មានលក្ខណៈល្អ ប្រសើរពន្លឺដូចហង្ស និងព្រះចន្ទ។

Verse 8

समारूढो महादेवो गणकोटिसमावृतः । नंदिभृंगिमहाकालस्कंदचंडमनोहराः

ព្រះមហាទេវៈបានគង់លើពាហនៈក្នុងព្រះពិធីដង្ហែ ហើយត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធដោយគណៈ (gaṇa) រាប់កោដិ—នន្ទិន ភ្រឹង្គី មហាកាល ស្កន្ទ ចណ្ឌ និងអ្នកបម្រើដ៏មនោរម្យផងដែរ។

Verse 9

वीरभद्रो गणेशश्च पुष्पदंतो मणीश्वरः । अतिबलःसुबलो नाम मेघनादो घटावहः

វីរភទ្រៈ គណេឝៈ បុស្ពទន្ត មណីឝ្វរៈ; អតិបល អ្នកមាននាមថា សុបល មេឃនាទ និងឃដាវហៈ—នាមទាំងនេះត្រូវបានរំលឹក។

Verse 10

घंटाकर्णश्च कालिंदः पुलिंदो वीरबाहुकः । केशरी किंकरो नाम चंडहासः प्रजापतिः

ហើយមាន ឃណ្ដាកណ៌ កាលិន្ទ ពុលិន្ទ វីរបាហុកៈ; កេសរី អ្នកមាននាមថា គិង្ករ; ព្រមទាំង ចណ្ឌហាស និងប្រជាបតិផងដែរ។

Verse 11

एते चान्ये च बहवः सनकाद्यास्तपोबलाः । गणैश्च कोटिसंख्यातैः सशिवः परिवारितः

ទាំងនេះ និងអ្នកដទៃជាច្រើន—មានអานุភាពដោយតបៈ ដូចសនកៈជាដើម—បានមកប្រជុំ; ហើយព្រះឝិវៈផ្ទាល់ត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធដោយក្រុមគណៈ (gaṇa) រាប់កោដិ។

Verse 12

नंदनं वनमेवापि सेवितं देवकिन्नरैः । प्रविवेश महादेवो गणैर्देव्यासमन्वितः

ព្រះមហាទេវៈ ព្រមជាមួយព្រះទេវី និងមានពួកគណៈ (gaṇa) បម្រើអមដំណើរ បានចូលទៅក្នុងព្រៃនន្ទនៈ ដែលពួកគិន្នរាទិព្វមកសេវាស្នាក់នៅជានិច្ច។

Verse 13

दर्शयामास देवेशो गिरिजायै सुशोभनम् । नानापादपसंपन्नं बहुपुष्पसमाकुलम्

ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា បានបង្ហាញដល់ព្រះគិរិជា ទិដ្ឋភាពដ៏ស្រស់ស្អាតយ៉ាងខ្លាំង—ពោរពេញដោយដើមឈើនានាប្រភេទ និងសម្បូរទៅដោយផ្កាច្រើនក្រាស់ក្រអូប។

Verse 14

दिव्यं रंभावनाकीर्णं पुष्पवद्भिस्तु चंपकैः । मल्लिकाभिः सुपुष्पाभिर्मालतीजालसंकुलम्

វាជាឧទ្យានទិព្វ ពោរពេញដោយដើមចេក តុបតែងដោយដើមចម្បកាដែលមានផ្កា ហើយស្របស្រួលជាប់គ្នាដោយខ្សែមាលតី និងកញ្ចុំមល្លិកា (ផ្កាម្លិះ) ដែលរីកសម្បូរ។

Verse 15

नित्यं पुष्पितशाखाभिः पाटलानां वनोत्तमैः । राजमानं महावृक्षैश्चंदनैश्चारुगंधिभिः

ឧទ្យាននោះតែងតែតុបតែងដោយមែកសាខាដែលពោរផ្កានៃព្រៃប៉ាតលាដ៏ប្រសើរ ហើយរុងរឿងស្រស់ស្អាតដោយដើមចន្ទន៍ធំៗ ដែលមានក្លិនក្រអូបរីករាយ។

Verse 16

देवदारुवनैर्जुष्टं तुंगवृक्षैः समाकुलम् । सरलैर्नालिकेरैश्च तद्वत्पूगीफलद्रुमैः

ទីនោះត្រូវបានតុបតែងដោយព្រៃដេអូដារ ហើយកកកុញដោយដើមឈើខ្ពស់ៗ; ពោរពេញដោយដើមស្រល់ និងដើមដូង ហើយដូចគ្នានោះក៏មានដើមពូគី (ដើមស្លា/សុបារី) ដែលមានផ្លែផងដែរ។

Verse 17

खर्जूरपनसैर्दिव्यैः फलभारावनामितैः । परिमलोद्गारसंयुक्तैर्गुरुवृक्षसमाकुलम्

ទីនោះពេញទៅដោយដើមឈើឥន្ទផល និងដើមខ្នុរដ៏ទិព្វ; មែកសាខាទ្រេតចុះដោយទម្ងន់ផ្លែ ហើយសម្បូរដោយដើមឈើខ្ពស់ៗដែលបញ្ចេញក្លិនក្រអូបដ៏សម្បើម។

Verse 18

अग्नितेजः समाभासैः सप्तपर्णैः सुशोभितम् । राजवृक्षैः कदंबैश्च पुष्पशोभान्वितं सदा

ទីនោះស្រស់ស្អាតដោយដើមសប្តបរណៈដែលមានពន្លឺដូចតេជៈភ្លើង ហើយក៏មានដើមរាជវೃក្ស និងដើមកដំបៈ ដែលតែងតែប្រកបដោយសោភ័ណភាពនៃផ្កា។

Verse 19

जंबूनिंबमहावृक्षैर्मातुलिगैः समाकुलम् । नारंगैः सिंधुवारैश्च प्रियालैः शालतिंदुकैः

ទីនោះកកកុញដោយដើមជាំបូ និងដើមនឹមធំៗ ហើយពេញដោយដើមមាតុលិង្គ (ស៊ីត្រុង); ក៏មានដើមក្រូច ព្រៃសិន្ធុវារៈ ដើមព្រីយាលៈ និងដើមសាលៈជាមួយទិន្ទុកៈផងដែរ។

Verse 20

उदुंबरैः कपित्थैश्च जंबूपादपशोभितम् । लकुचैः पुष्पसौगंधैः स्फुटनागैः समाकुलम्

ទីនោះត្រូវបានតុបតែងដោយដើមឧទុម្ពរ និងដើមកពិត្ថៈ ស្រស់ស្អាតបន្ថែមដោយដើមជាំបូ ហើយពេញដោយដើមលកុចៈដែលក្រអូបដោយផ្កា និងកកកុញដោយដើមនាគៈដែលកំពុងរីកផ្កា។

Verse 21

चूतैश्च फलराजाद्यैर्नीलैश्चैव घनोपमैः । नीलैः शालवनैर्दिव्यैर्जालानां तु वनैस्ततः

នៅទីនោះមានដើមចូតៈ (ស្វាយ) និងដើមឈើផ្លែផ្សេងៗដ៏ប្រសើរដូចរាជានៃផ្លែ; ហើយក៏មានព្រៃស្រមោលពណ៌ខៀវងងឹតដូចពពក។ បន្ទាប់មកមានព្រៃសាលៈដ៏ទិព្វដែលមានពណ៌ងងឹតដែរ ព្រមទាំងព្រៃលតាវល្លិ៍ដែលស្របជាជាល និងព្រៃព្រៃព្រឹក្សាខ្ចប់ជាក្រុមៗ។

Verse 22

तमालैस्तु विशालैश्च सेवितं तपनोपमैः । शोभितं नंदनं पुण्यं शिवेन परिदर्शितम्

ព្រៃនន្ទនដ៏បរិសុទ្ធ ត្រូវបានតុបតែងដោយដើមតមាលធំៗ ហើយមានអ្នកបម្រើភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ; ព្រះសិវៈបានបង្ហាញព្រៃដ៏ស្រស់ស្អាតនោះ។

Verse 23

शोभितं च द्रुमैश्चान्यैः सर्वैर्नीलवनोपमैः । सर्वकामफलोपेतैः कल्याणफलदायकैः

ហើយវាក៏ត្រូវបានតុបតែងដោយដើមឈើផ្សេងៗជាច្រើនទៀត—ទាំងអស់ដូចព្រៃនីលវណ—ពោរពេញដោយផ្លែដែលបំពេញបំណងទាំងឡាយ និងផ្តល់ផលមង្គល។

Verse 24

कल्पद्रुमैर्महापुण्यैः शोभितं नंदनं वनम् । नानापक्षिनिनादैश्च संकुलं मधुरस्वरैः

ព្រៃនន្ទនត្រូវបានតុបតែងដោយដើមកល្បទ្រមដ៏មានបុណ្យធំ; ហើយពេញទៅដោយសំឡេងផ្អែមល្ហែមនៃបក្សីជាច្រើនប្រភេទ។

Verse 25

कोकिलानां रुतैः पुण्यैरुद्घुष्टं मधुकारिभिः । मकरंदविलुब्धानां पक्षिणां रुतनादितम्

វាស្ទើរតែរញ្ជួយដោយសំឡេងកុកគីឡាដ៏បរិសុទ្ធ រំភើបដោយសំឡេងហ៊ឹមហ៊ាំរបស់ឃ្មុំ ហើយក៏ក្លាយជាសូរស័ព្ទដោយសំឡេងបក្សីដែលលង់លះក្នុងទឹកឃ្មុំផ្កា (មகரន្ទ)។

Verse 26

नानवृक्षैः समाकीर्णं नानामृगगणायुतम् । वृक्षेभ्यो विविधैः पुष्पैस्सौगंधैः पतितैर्भुवि

វាពោរពេញដោយដើមឈើជាច្រើនប្រភេទ និងចង្អៀតដោយហ្វូងសត្វព្រៃនានា; លើដីមានផ្កាក្រអូបជាច្រើនមុខ ដែលធ្លាក់ចុះពីដើមឈើរាយប៉ាយ។

Verse 27

सा च भू राजते पुत्र पूजिते वसुगंधिभिः । तत्र वाप्यो महापुण्याः पद्मसौगंधनिर्मलाः

ឱកូនអើយ ដែនដីនោះរុងរឿង ដោយបានទទួលការគោរពបូជាពីអ្នកមានក្លិនក្រអូបដូចព្រះវសុ។ នៅទីនោះមានអណ្តូងជណ្តើរដ៏មានមហាបុណ្យ ស្អាតបរិសុទ្ធដោយក្លិនក្រអូបផ្កាឈូក។

Verse 28

तोयैस्ताः पूरिताः पुत्र हंसकारंडसेविताः । तडागैः सागरप्रख्यैस्तोयसौगंधपूजितैः

ឱកូនអើយ ទីនោះពេញដោយទឹក ហើយមានហង្ស និងបក្សីការណ្ឌមកស្នាក់សេវា។ តុបតែងដោយស្រះធំៗដូចសមុទ្រ ហើយត្រូវបានគោរពបូជាព្រោះក្លិនក្រអូបនៃទឹក។

Verse 29

नंदनं भाति सर्वत्र गणैरप्सरसां महत् । विमानैः कलशैः शुभ्रैर्हेमदंडैः सुशोभनैः

គ្រប់ទិសទាំងឡាយ ព្រៃនន្ទនដ៏មហិមារុងរឿង ពោរពេញដោយក្រុមអប្សរា។ តុបតែងដោយវិមានដ៏វិចិត្រ កំពូលកលសសភ្លឺស និងសសរមាសភ្លឺរលោងយ៉ាងស្រស់ស្អាត។

Verse 30

नंदनो वनराजस्तु प्रासादैस्तु सुधान्वितैः । यत्र तत्र प्रभात्येव किन्नराणां महागणैः

នន្ទន ជាស្តេចនៃព្រៃទាំងឡាយ តុបតែងដោយប្រាសាទដែលពោរពេញដោយពន្លឺទេវតាដូចអម្រឹត។ គ្រប់ទីកន្លែងវារុងរឿងនៅពេលព្រលឹម ដោយមានក្រុមគិន្នរាធំៗមកប្រមូលផ្តុំ។

Verse 31

गंधर्वैरप्सरोभिश्च सुरूपाभिर्द्विजोत्तम । देवतानां विनोदैश्च मुनिवृंदैः सुयोगिभिः

ឱទ្វិជោត្តម នៅទីនោះមានគន្ធರ್ವ និងអប្សរាដ៏ស្រស់ស្អាត; មានល្បែងកម្សាន្តដ៏រីករាយរបស់ទេវតា; ហើយមានក្រុមមុនីជាយោគីដ៏ល្អឥតខ្ចោះ។

Verse 32

सर्वत्र शुशुभे पुण्यसंस्थानं नंदनस्य च

គ្រប់ទីកន្លែង ព្រះបរិវេណបរិសុទ្ធក៏ភ្លឺរលោងយ៉ាងរុងរឿង រួមជាមួយបរិវេណនន្ទនាផងដែរ។

Verse 33

एवं समालोक्य महानुभावो भवः सुदेव्यासहितो महात्मा । श्रीनंदनं पुण्यवतां निवासं सुखाकरं शांतिगुणोपपन्नम्

ពេលបានទស្សនាដូច្នេះ ព្រះភវៈ (ព្រះសិវៈ) មហាត្មា និងមហានុភាវៈ ដោយមានព្រះនាងសុទេវីដ៏មានគុណធម៌ជាគូ បានឃើញស្រីនន្ទនា—ទីលំនៅរបស់អ្នកមានបុណ្យ ប្រភពសុខ និងពោរពេញដោយគុណសន្តិភាព។

Verse 34

आदित्यतेजः समतेजसां गणैः प्रभाति वै रश्मिभिर्जातरूपः । पुष्पैः फलैः कामगुणोपपन्नः कल्पद्रुमो नंदनकाननेपि

ជាតរូបភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ ដោយកាំរស្មីរបស់វាលើសលប់ក្រុមអ្នកមានតេជៈស្មើគ្នាទាំងឡាយ; ពោរពេញដោយផ្កា និងផ្លែដែលបំពេញបំណងគ្រប់យ៉ាង នៅក្នុងព្រៃនន្ទនាក៏ដូចជាកល្បដ្រុម—ដើមឈើបំពេញបំណង។

Verse 35

एवंविधं पादपराजमेव संवीक्ष्य देवी च शिवं बभाषे । अस्याभिधानं कथयस्व नाथ सर्वस्य पुण्यस्य नगस्य पुण्यम्

ពេលឃើញគ្រឿងអលង្ការជើងដ៏អស្ចារ្យបែបនេះ ព្រះនាងទេវីបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ព្រះសិវៈថា៖ «ឱ ព្រះនាថ សូមប្រាប់នាមរបស់វា—វាជាមង្គលដ៏លើសលប់ ‘បុណ្យក្នុងបុណ្យ’ និងជាពរជ័យក្នុងចំណោមទ្រព្យដ៏ពរ»។

Verse 36

तेजस्विनां सूर्यवरः समंतात्स देव देवीं च शिवो बभाषे । शिव उवाच । अस्य प्रतिष्ठा महती शुभाख्या देवेषु मुख्यो मधुसूदनश्च

បន្ទាប់មក ព្រះសិវៈដ៏មានតេជៈ ដូចព្រះអាទិត្យដ៏ប្រសើរ បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ព្រះនាងទេវីពីគ្រប់ទិស។ ព្រះសិវៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ការប្រតិស្ឋានរបស់វាមហាអស្ចារ្យ និងល្បីដោយនាមមង្គល; ហើយក្នុងចំណោមទេវតាទាំងឡាយ មធុសូទន (ព្រះវិษ្ណុ) ជាអង្គប្រធាន»។

Verse 37

नदीषु मुख्या सुरनिम्नगापि विसृष्टिकर्त्तापि यथैव धाता । सुखावहानां च यथा सुचंद्रो भूतेषु मुख्या च यथैव पृथ्वी

ក្នុងចំណោមទន្លេទាំងឡាយ ទន្លេគង្គាទេវី (គង្គាទិព្វ) ជាប្រធាន; ក្នុងចំណោមអ្នកបង្កើតទាំងឡាយ ធាត្រ (ព្រះព្រហ្ម) ជាប្រធាន។ ក្នុងចំណោមអ្នកផ្តល់សុខ ព្រះចន្ទដ៏ស្រស់ស្អាតជាប្រធាន; ហើយក្នុងចំណោមភូតធាតុទាំងឡាយ ផែនដីជាប្រធាន។

Verse 38

नगेंद्रराजो हि यथा नगानां जलाशयेष्वेव यथा समुद्रः । महौषधीनामिव देवि चान्नं महीधराणां हिमवान्यथैव

ដូចជាស្តេចនៃភ្នំជាប្រធានក្នុងចំណោមភ្នំទាំងឡាយ ហើយដូចជាសមុទ្រជាប្រធានក្នុងចំណោមអាងទឹកទាំងពួង។ ឱ ទេវី ដូចជាអាហារជាប្រធានក្នុងចំណោមឱសថដ៏មហិមា—ដូច្នេះហិមវានជាប្រធានក្នុងចំណោមអ្នកទ្រភ្នំទាំងឡាយ។

Verse 39

विद्यासु मध्ये च यथात्मविद्या लोकेषु सर्वेषु यथा नरेंद्रः । तथैव मुख्यस्तरुराज एष सर्वातिथिर्देवपतेः प्रियोयम्

ដូចជាក្នុងចំណោមវិជ្ជាទាំងឡាយ អាត្មវិជ្ជា (វិជ្ជារក្សាខ្លួន/ដឹងខ្លួន) ជាប្រធាន ហើយដូចជាក្នុងលោកទាំងពួង ស្តេច (នរេន្រ្ទរ) ជាប្រធានក្នុងចំណោមមនុស្ស។ ដូច្នេះដែរ ព្រះរាជានៃដើមឈើនេះជាអធិបតី—ទទួលភ្ញៀវទាំងអស់—ហើយជាទីស្រឡាញ់យ៉ាងខ្លាំងរបស់ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ។

Verse 40

श्रीपार्वत्युवाच । गुणान्नु शंभो मम कीर्त्तयस्व वृक्षाधिपस्यास्य शुभान्सुपुण्यान् । आकर्ण्य देवो वचनं बभाषे देव्यास्तु सर्वं सुतरोर्हि तस्य

ព្រះនាងបារវតីមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ សម្បូ (Śaṃbhu) សូមពោលរំលឹកឲ្យខ្ញុំស្តាប់អំពីគុណធម៌ដ៏មង្គល និងពេញដោយបុណ្យយ៉ាងខ្លាំងរបស់អធិបតីដើមឈើនេះ»។ ពេលទេវៈបានស្តាប់ព្រះវាចារបស់ទេវីហើយ ក៏មានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ទេវី ខ្ញុំនឹងប្រាប់អស់ទាំងអំពីដើមឈើដ៏ឧត្តមនោះ»។

Verse 41

यं यं कल्पयंति सुपुण्यदेवा देवोपमा देववराश्च कांते । तं तं हि तेभ्यः प्रददाति वृक्षः कल्पद्रुमो नाम वरिष्ठ एषः

ឱ ស្រីជាទីស្រឡាញ់ អ្វីៗណាដែលទេវតាដ៏ពេញបុណ្យ—សត្វស្មើទេវតា និងទេវតាដ៏ឧត្តម—ប្រាថ្នា ដើមឈើនេះក៏ប្រទានអ្វីនោះដល់ពួកគេ។ ដើមឈើដ៏លើសលប់នេះមាននាមថា «កល្បទ្រុម» (ដើមឈើបំពេញបំណង)។

Verse 42

अस्माच्च सर्वे प्रभवंति पुण्या दुःप्राप्यमत्रैव तपोधिकास्ते । जीवाधिकं रत्नमयं सुदिव्यं देवास्तु भुंजंति महाप्रधानाः

ពីទីសក្ការៈនេះ ផលបុណ្យទាំងអស់កើតមានឡើង។ នៅទីនេះផងដែរ ផលនៃតបៈដែលពិបាករកបាន ក៏ទទួលបានយ៉ាងសម្បូរ។ ភាពរុងរឿងទេវភាពដូចរតនៈ លើសជីវិត ត្រូវបានទទួលសុខដោយទេវតាអ្នកប្រសើរបំផុត។

Verse 43

शुश्राव देवी वचनं शिवस्य आश्चर्यभूतं मनसा विचिंत्य । तस्यानुमत्या परिकल्पितं च स्त्रीरत्नमेकं सुगुणं सुरूपम्

ព្រះនាងទេវីបានស្តាប់ព្រះវាចារបស់ព្រះសិវៈ ហើយគិតពិចារណានៅក្នុងចិត្តថាជារឿងអស្ចារ្យ។ បន្ទាប់ពីទទួលបានការយល់ព្រមរបស់ព្រះអង្គ នាងបានរៀបចំ “រតនៈក្នុងចំណោមស្ត្រី” មួយគត់ មានគុណធម៌ល្អ និងរូបសោភា។

Verse 44

सर्वांगरूपां सगुणां सुरूपां तस्मात्सुवृक्षाद्गिरिजा प्रलेभे । विश्वस्य मोहाय यथोपविष्टा साहाय्यरूपा मकरध्वजस्य

ពីដើមឈើដ៏ប្រសើរនោះ គិរិជាបានទទួលរូបកាយស្រស់ស្អាត ពេញលេញដោយអវយវៈទាំងអស់ និងគុណលក្ខណៈល្អ។ នៅពេលនាងអង្គុយនៅទីនោះ នាងក្លាយជាជំនួយការរបស់មករធ្វជ (កាមៈ) ដើម្បីបង្កមោហៈដល់លោកទាំងមូល។

Verse 45

क्रीडानिधानं सुखसिद्धिरूपं सर्वोपपन्ना कमलायताक्षी । पद्मानना पद्मकरा सुपद्मा चामीकरस्यापि यथा सुमूर्तिः

នាងជាគំនរទ្រព្យនៃកីឡា និងជារូបនៃសុខសម្រេចពេញលេញ ពោរពេញដោយគុណវិសេសទាំងអស់ មានភ្នែកវែងដូចផ្កាឈូក។ មុខដូចឈូក ដៃដូចឈូក ជាមង្គលយ៉ាងខ្លាំងដូចឈូក ដូចរូបមន្តសុទ្ធស្អាតឥតខ្ចោះ សូម្បីតែធ្វើពីមាសសុទ្ធក៏ដូចគ្នា។

Verse 46

प्रभासु तद्वद्विमला सुतेजा लीला सुतेजाश्च सुकुंचितास्ते । प्रलंबकेशाः परिसूक्ष्मबद्धाः पुष्पैः सुगंधैः परिलेपिताश्च

នៅប្រាភាសៈក៏មានស្ត្រីដូច្នោះដែរ ដែលសុទ្ធស្អាត និងភ្លឺរលោង—រីករាយលេងល្បែង និងចែងចាំង។ រាងកាយពួកនាងមានកោងក្រឡឹងយ៉ាងស្រស់ស្អាត សក់វែងត្រូវបានចងរៀបចំយ៉ាងល្អិតល្អន់ ហើយលាបដោយផ្កាក្រអូប។

Verse 47

प्रबद्धकुंता दृढकेशबंधैर्विभाति सा रूपवरेण बाला । सीमंतमार्गे च मुक्ताफलानां माला विभात्येव यथा तरूणाम्

ដោយសក់រួញដែលរៀបចំយ៉ាងល្អដោយខ្សែចងសក់រឹងមាំ កុមារីវ័យក្មេងនោះភ្លឺរលោងដោយសម្រស់ដ៏ល្អឯក។ តាមបន្ទាត់បែកសក់ មានខ្សែមុត្ដាភ្លឺចែងចាំង ដូចពន្លកទន់នៃដើមឈើវ័យក្មេង។

Verse 48

सीमंतमूले तिलकं सुदेव्या यथोदितो दैत्यगुरुः सतेजाः । भालेषु पद्मे मृगनाभिपद्म समुत्थतेजः प्रकरैर्विभाति

នៅគល់បន្ទាត់បែកសក់លើថ្ងាសរបស់សុទេវី ទិលកៈភ្លឺរលោង ដូចគ្រូបង្រៀននៃពួកដៃត្យដែលបានពិពណ៌នាថាមានតេជៈ។ លើថ្ងាសដូចផ្កាឈូក សញ្ញាផ្កាឈូកដូចក្លិនមុស្ក៍ភ្លឺចែងចាំង ដោយកាំរស្មីតេជៈកំពុងរះពង្រីក។

Verse 49

सीमंतमूले तिलकस्य तेजः प्रकाशयेद्रूपश्रियं सुलोके । केशेषु मुक्ताफलके च भाले तस्याः सुशोभां विकरोति नित्यम्

នៅគល់បន្ទាត់បែកសក់ ពន្លឺនៃទិលកៈបង្ហាញ និងបន្ថែមសិរីរូបសម្រស់របស់នាងឲ្យចែងចាំងក្នុងលោក។ ហើយលើសក់ និងលើថ្ងាស គ្រឿងអលង្ការមុត្ដា បន្តផ្ទុះពន្លឺសោភ័ណភាពដ៏ល្អឯកជានិច្ច។

Verse 50

यथा सुचंद्रः परिभाति भासा सा रम्यचेष्टेव विभाति तद्वत् । संपूर्णचंद्रोपि यथा विभाति ज्योत्स्नावितानेन हिमांशुजालः

ដូចព្រះចន្ទដ៏ស្រស់ស្អាតដែលភ្លឺដោយពន្លឺរបស់ខ្លួន នាងក៏ភ្លឺរលោងដូច្នោះ—ដូចអ្នកមានចលនាអមតៈស្រស់ស្អាត។ ហើយដូចព្រះចន្ទពេញវង់ដែលភ្លឺចែងចាំង ព្រះចន្ទជាម្ចាស់កាំរស្មីត្រជាក់ក៏ពង្រីកបណ្តាញពន្លឺក្រោមវិតាននៃពន្លឺចន្ទ។

Verse 51

तस्यास्तु वक्त्रं परिभाति तद्वच्छोभाकरं विश्वविशारदं च । हिमांशुरेवापि कलंकयुक्तः संक्षीयते नित्यकलाविहीनः

មុខមាត់របស់នាងភ្លឺរលោងដូច្នោះ—ជាប្រភពសោភា បំភ្លឺលោកដោយពន្លឺដ៏ឆ្លាតវៃ។ តែព្រះចន្ទ ទោះមានពន្លឺក៏ដោយ ក៏មានស្នាមមលិន និងតែងតែថយចុះជានិច្ច មិនអាចនៅពេញលេញគ្រប់កាលាទាំងអស់បានឡើយ។

Verse 52

संपूर्णमस्त्येव सदैव हृष्टं तस्यास्तु वक्त्रं परिनिष्कलंकम् । गंधं विकाशं कमले स्वकीयं ततः समालोक्य सुखं न लेभे

ព្រះមុខនាងពិតជាសព្វគ្រប់—រីករាយជានិច្ច និងបរិសុទ្ធឥតមលិន។ ប៉ុន្តែពេលនាងឃើញក្លិនក្រអូប និងការរីកប៉ោងពេញលេញរបស់ផ្កាឈូក នាងមិនបានទទួលសុខបន្តទៀតឡើយ។

Verse 53

पद्मानना सर्वगुणोपपन्ना मदीयभावैः परिनिर्मितेयम् । गंधं स्वकीयं तु विपश्य पद्मं तस्या मुखाद्वाति जगत्समीरः

នាងមានព្រះមុខដូចផ្កាឈូក ពេញដោយគុណធម៌ទាំងអស់ ត្រូវបានបង្កើតពីសារធាតុខាងក្នុងរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់។ ឱ ពទ្មជ (ព្រះព្រហ្ម) សូមមើល—ក្លិនក្រអូបគឺជារបស់នាងឯង ប៉ុន្តែពីមាត់នាង ខ្យល់លោកបក់ចេញរាលដាលទូទាំងសកលលោក។

Verse 54

लज्जाभियुक्तः सहसा बभूव जलं समाश्रित्य सदैव तिष्ठति । कतिमतिनियतबुद्ध्यासौ धियो वदंति सुमदननृपतेः कोशं समुद्र कलाभिः

ដោយត្រូវអៀនខ្មាសគ្របដណ្ដប់ គាត់ក៏ក្លាយទៅជាយ៉ាងនោះភ្លាមៗ; យកទឹកជាជម្រក ហើយស្ថិតនៅទីនោះជានិច្ច។ អ្នកមានបញ្ញាដែលមានវិន័យនិយាយថា ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ព្រះរាជា សុមទនៈ វិសាល និងច្រើនបែប ដូចផ្នែកនានានៃមហាសមុទ្រ។

Verse 55

सुवरदशनरत्नैर्हास्यलीलाभियुक्ता अरुणअधरबिंबंशोभमानस्तु आस्यः

ព្រះមុខនាងត្រូវបានតុបតែងដោយធ្មេញស្រស់ស្អាតដូចរត្ន និងពោរពេញដោយល្បែងសំណើចញញឹម; វាបញ្ចេញពន្លឺដោយបបូរមាត់ក្រហមដូចផ្លែបិមបៈដែលរលោង។

Verse 56

सुभ्रूः सुनासिका तस्याः सुकर्णौ रत्नभूषितौ । हेमकांतिसमोपेतौ कपोलौ दीप्तिसंयुतौ

ចិញ្ចើមនាងស្រស់ស្អាត ច្រមុះបានរាងល្អ ហើយត្រចៀកដ៏ស្រស់ស្អាតត្រូវបានតុបតែងដោយរត្ន។ ថ្ពាល់នាងពោរពេញដោយពន្លឺពណ៌មាស ហើយភ្លឺរលោងដោយរស្មី។

Verse 57

रेखात्रयं प्रशोभेत ग्रीवायां परिसंस्थितम् । सौभाग्यशीलशृंगारैस्तिस्रो रेखा इहैव हि

ខ្សែបីដែលតាំងស្រស់ស្អាតលើក ឬជុំវិញក គេរាប់ថា នៅទីនេះផ្ទាល់ ជាសញ្ញានៃសិរីសួស្តី សីលធម៌ល្អ និងការតុបតែងដ៏អភិរម្យ។

Verse 58

सुस्तनौ कठिनौ पीनौ वर्तुलाकारसन्निभौ । तस्याः कंदर्पकलशावभिषेकाय कल्पितौ

សុដន់របស់នាងមានរាងល្អ រឹងមាំ ពេញ និងមូល; ដូចជាគេបានបង្កើតឲ្យដូចកលសៈពិធីគូររបស់កាមទេវ សម្រាប់ត្រៀមអភិសេក។

Verse 59

अंसावतीव शोभेते सुसमौ मानसान्वितौ । सुभुजौ वर्तुलौ श्लक्ष्णौ सुवर्णौ लक्षणान्वितौ

ស្មារបស់ទ្រង់ភ្លឺរលោងយ៉ាងខ្លាំង—សមស្រប និងពោរពេញដោយភាពស្ងប់ស្ងាត់។ ដៃរបស់ទ្រង់ស្រស់ស្អាត មូលរលោង ទន់រលូន ពណ៌មាស និងមានសញ្ញាមង្គល។

Verse 60

सुसमौ करपद्मौ तु पद्मवर्णौ सुशीतलौ । दिव्यलक्षणसंपन्नौ पद्मस्वस्तिकसंयुतौ

ដៃ និងជើងរបស់ទ្រង់ដូចផ្កាឈូក មានសមាមាត្រល្អ—ពណ៌ដូចឈូក និងត្រជាក់ស្រួល; ពោរពេញដោយសញ្ញាទិព្វ ហើយមានសញ្ញាមង្គល ផ្កាឈូក និងស្វាស្ទិក។

Verse 61

सरलाः पद्मसंयुक्ता अंगुल्यस्तु नखान्विताः । नखानि च सुतीक्ष्णानि जलबिंदुनिभानि च

ម្រាមដៃរបស់នាងត្រង់ ដូចផ្កាឈូក និងមានក្រចកភ្ជាប់; ក្រចកទាំងនោះមុតខ្លាំងណាស់ ដូចដំណក់ទឹក។

Verse 62

पद्मगर्भप्रतीकाशो वर्णस्तदंगसंभवः । पद्मगंधा च सर्वांगे पद्मेव भाति भामिनी

ពណ៌សម្បុរនាងភ្លឺរលោងដូចចិត្តកណ្ដាលផ្កាឈូក ប្រហែលជាកើតពីសារធាតុនៃអង្គកាយនាងឯង។ ទាំងរាងកាយក្រអូបដូចផ្កាឈូក ហើយនារីមានពន្លឺនោះភ្លឺដូចផ្កាឈូកផ្ទាល់។

Verse 63

सर्वलक्षणसंपन्ना नगकन्या सुशोभना । रक्तोत्पलनिभौ पादौ सुश्लक्ष्णौ चातिशोभनौ

កូនស្រីភ្នំនោះពេញលេញដោយសញ្ញាមង្គលទាំងអស់ ហើយស្រស់ស្អាតយ៉ាងខ្លាំង។ ជើងទាំងពីររបស់នាងដូចផ្កាឈូកក្រហម ទន់រលោង និងស្រស់ស្អាតលើសលប់។

Verse 64

रत्नज्योतिः समाकारा नखाः पादाग्रसंभवाः । यथोद्दिष्टं च शास्त्रेषु तथा चांगेषु दृश्यते

ក្រចកដែលកើតនៅចុងជើងមានរូបរាងភ្លឺចែងចាំងដូចពន្លឺរត្ន។ ហើយដូចដែលបានចែងក្នុងសាស្ត្រ ក៏ឃើញបែបនោះលើអង្គកាយនាងដែរ។

Verse 65

सर्वाभरणशोभांगी हारकंकणनूपुरा । मेखलाकटिसूत्रेण कांचीनादेन राजते

អង្គកាយនាងភ្លឺរលោងដោយសោភ័ណភាពនៃគ្រឿងអលង្ការទាំងអស់—ខ្សែក កងដៃ និងកងជើង។ នាងរលោងចែងចាំងដោយមេខលាប្រដាប់រត្ន និងខ្សែចង្កេះ ព្រមទាំងសំឡេងកង្វក់នៃខ្សែក្រវាត់ចង្កេះ។

Verse 66

नीलेन पट्टवस्त्रेण परां शोभां गता शुभा । कंचुकेनापि दिव्येन सुरक्तेन गुणान्विता

ពេលនាងស្លៀកពាក់ក្រណាត់សូត្រពណ៌ខៀវ នារីមង្គលនោះបានឈានដល់សោភ័ណភាពដ៏លើសលប់។ ហើយពេលពាក់កញ្ចុកៈទិព្វពណ៌ក្រហមចាស់ នាងក៏ពេញលេញដោយគុណធម៌ល្អប្រសើរ។

Verse 67

पार्वती कल्पिताद्भावाद्गुणं प्राप्ता महोदयम् । कल्पद्रुमान्मुदं लेभे शंकरं वाक्यमब्रवीत्

ដោយសារភាវៈដែលនាងបារវតីបានបង្កើតក្នុងចិត្ត នាងបានទទួលគុណធម៌ដ៏ឧត្តម។ រីករាយចំពោះកល្បទ្រម នាងបានពោលពាក្យទាំងនេះទៅកាន់ព្រះសង្គរ។

Verse 68

यथोक्तं तु त्वया देव तथा दृष्टो मया द्रुमः । यादृशं कल्प्यते भावस्तादृशं परिदृश्यते

ឱ ព្រះទេវៈ! ដូចដែលព្រះអង្គបានមានព្រះបន្ទូល ខ្ញុំក៏បានឃើញដើមឈើនោះដូច្នោះមែន។ ភាវៈដែលចិត្តស្រមៃយ៉ាងណា ការយល់ឃើញក៏បង្ហាញយ៉ាងនោះ។

Verse 69

सूत उवाच । अथ सा चारुसर्वांगी तयोः पार्श्वं समेत्य च । पादांबुजं ननामाथ सा भक्त्या भवयोस्तदा

សូត្រាបាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មក នារីដ៏ស្រស់ស្អាត មានអង្គកាយសមស្របនោះ បានចូលទៅជិតខាងទាំងពីរ ហើយនៅពេលនោះ នាងបានក្រាបបង្គំដោយភក្តិចំពោះបាទបដុមរបស់ពួកទ្រង់។

Verse 70

उवाच वचनं स्निग्धं हृद्यं हारि च सा तदा । कस्मात्सृष्टा त्वया नाथ मातर्वद स्वकारणम्

បន្ទាប់មក នាងបានពោលពាក្យទន់ភ្លន់ ពេញដោយស្នេហា ធ្វើឲ្យចិត្តរីករាយ និងទាក់ទាញថា៖ «ឱ ព្រះនាថ! ព្រះអង្គបានបង្កើតខ្ញុំសម្រាប់គោលបំណងអ្វី? សូមប្រាប់ហេតុពិតដល់ខ្ញុំ ដូចម្តាយប្រាប់កូន»។

Verse 71

श्रीदेव्युवाच । वृक्षस्य कौतुकाद्भावान्मया वै प्रत्ययः कृतः । सद्यः प्राप्तं फलं भद्रे भवती रूपसंपदा

ព្រះស្រីទេវីមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ដោយសារក្តីចង់ដឹងអំពីសភាពរបស់ដើមឈើនេះ ខ្ញុំបានសាកល្បងវា។ ហើយភ្លាមៗ ឱ នាងល្អប្រសើរ ផលក៏បានបង្ហាញ—គឺសម្បត្តិរូបសម្រស់ និងពន្លឺរុងរឿងរបស់អ្នក»។

Verse 72

अशोकसुंदरी नाम्ना लोके ख्यातिं प्रयास्यसि । सर्वसौभाग्यसंपन्ना मम पुत्री न संशयः

អ្នកនឹងល្បីល្បាញក្នុងលោកដោយនាម ‘អសោកសុនទរី’។ ពោរពេញដោយសិរីសួស្តីគ្រប់ប្រការ អ្នកជាកូនស្រីរបស់ខ្ញុំ—មិនមានសង្ស័យឡើយ។

Verse 73

सोमवंशेषु विख्यातो यथा देवः पुरंदरः । नहुषोनाम राजेंद्रस्तव नाथो भविष्यति

ដូចដែលទេវបុរន្ទរ (ឥន្ទ្រ) ល្បីល្បាញក្នុងវង្សសោម (វង្សចន្ទ្រ) ដូច្នោះដែរ ឱ ព្រះរាជាធិរាជ អធិរាជនាម ‘នហុស’ នឹងក្លាយជានាថ (ស្វាមី) របស់អ្នក។

Verse 74

एवं दत्वा वरं तस्यै जगाम गिरिजा गिरिम् । कैलासं शंकरेणापि मुदा परमया युता

ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីប្រទានពរដល់នាងហើយ គិរិជា បានទៅកាន់ភ្នំ—កៃលាស—ជាមួយព្រះសង្គរ ដោយពោរពេញដោយអានន្ទដ៏អធិក។

Verse 102

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे द्व्यधिकशततमोऽध्यायः

ដូច្នេះ ចប់ហើយជំពូកទីមួយរយពីរ ក្នុងស្រីបដ្មបុរាណៈ ផ្នែកភូមិខណ្ឌៈ ក្នុងវេនោបាខ្យានៈ ក្នុងមហាត្ម្យៈនៃគុរុទីរថៈ និងក្នុងចរិតរបស់ច្យវនៈ។