Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 14

Sṛṣṭi-pralaya-kathana: Mahābhūta-guṇāḥ, Vṛkṣa-indriya-vādaḥ, Prāṇa-vāyu-vyavasthā

अनादिनिधनो देवस्तथा तेभ्योऽजरामरः । अव्यक्त इति विख्यातः शाश्वतोऽथाक्षयोऽव्ययः ॥ १४ ॥

anādinidhano devastathā tebhyo'jarāmaraḥ | avyakta iti vikhyātaḥ śāśvato'thākṣayo'vyayaḥ || 14 ||

ព្រះអម្ចាស់ដ៏ទេវភាពនោះ គ្មានដើមកំណើត និងគ្មានទីបញ្ចប់; លើសលប់ពីសត្វទាំងឡាយទាំងនោះទៀត ទ្រង់មិនចាស់ មិនស្លាប់។ ទ្រង់ល្បីថា «អវ្យក្ត» (មិនបង្ហាញ) — អស់កល្បជានិច្ច មិនរលួយ មិនអស់បាត់។

अनादि-निधनःbeginningless and endless
अनादि-निधनः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअनादि (प्रातिपदिक) + निधन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्वन्द्वः (itaretara): ‘अनादिः च निधनः च’ → ‘without beginning and (without) end’ (अर्थतः नञ्-भाव)
देवःthe God
देवः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तथाthus
तथा:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) ‘thus/so’
तेभ्यःto them
तेभ्यः:
Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative) / चतुर्थी-विभक्ति (Dative), बहुवचन; अत्र दत्तिः (to them) अधिकयुक्ता
अजरा-अमरःageless and deathless
अजरा-अमरः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअजरा (प्रातिपदिक) + अमर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः: ‘अजरः च अमरः च’ (non-aging and deathless)
अव्यक्तःunmanifest
अव्यक्तः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअव्यक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
इतिthus/‘as’
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-निपात (quotative particle)
विख्यातःis known (as)
विख्यातः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootवि-ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘renowned/known as’
शाश्वतःeternal
शाश्वतः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootशाश्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अथand then/also
अथ:
Prayojaka-nipata (निपात/Connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/समुच्चयार्थक-निपात (sequencing particle)
अक्षयःimperishable
अक्षयः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अव्ययःunchanging
अव्ययः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअव्यय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

A
Avyakta
D
Deva (Supreme Lord)

FAQs

It establishes the Supreme Reality as beginningless, endless, ageless, and deathless—pointing the seeker beyond perishable beings toward the eternal Avyakta as the basis for liberation (moksha).

By defining the Lord as śāśvata (eternal) and avyaya (unchanging), it directs devotion away from temporary gains and toward steadfast worship and remembrance of the imperishable Supreme.

No specific Vedanga technique is taught in this verse; however, it uses precise doctrinal terminology (e.g., avyakta, akṣaya, avyaya) that supports Vedantic interpretation and disciplined scriptural study (śāstra-vicāra).