कृतयुगवर्णनम् तथा राजधर्मोपदेशः
Kṛtayuga Description and Instruction on Royal Dharma
निवृत्तयज्ञस्वाध्याया दण्डाजिनविवर्जिता:
vaiśampāyana uvāca | nivṛtta-yajña-svādhyāyā daṇḍājina-vivarjitāḥ | (sahasra-caturyugake antima) kali-yugake antima-bhāge brāhmaṇā yajñaṃ svādhyāyaṃ daṇḍam ajinaṃ ca tyakṣyanti, bhakṣyābhakṣya-vivekaṃ vihāya sarva-bhakṣa-bhojino bhaviṣyanti | tāta! brāhmaṇā japaṃ dūrataḥ parityakṣyanti, śūdrāś ca vaidika-mantra-japeṣu saṃlagnā bhaviṣyanti ||
វៃសម្បាយនៈបានមានពាក្យថា៖ «នៅផ្នែកចុងក្រោយនៃយុគកលិ—នៅចុងបញ្ចប់នៃវដ្តយុគដ៏វែង—ព្រាហ្មណ៍នឹងបោះបង់យជ្ញ និងការសិក្សាវេទ (ស្វាធ្យាយ) ហើយនឹងលះបង់ឈើច្រត់ និងស្បែកក្តាន់ដែលជាសញ្ញានៃជីវិតវិន័យ។ ដោយបោះចោលការបែងចែកអាហារដែលគួរឬមិនគួរទទួលទាន ពួកគេនឹងក្លាយជាអ្នកញ៉ាំផឹកដោយមិនរើស។ កូនអើយ ព្រាហ្មណ៍នឹងគេចចេញពីជប (ការសូត្រសក្ការៈ) ខណៈសូទ្រៈវិញនឹងចូលរួមក្នុងការសូត្រមន្តវេទ»។
वैशम्पायन उवाच
The verse frames Kali-yuga as a period where dharma weakens: traditional markers of disciplined religious life—sacrifice, Vedic study, ascetic emblems, dietary discernment, and japa—are neglected by those expected to uphold them, indicating ethical and spiritual inversion.
Vaiśampāyana delivers a future-oriented description (a Kali-yuga sign) in which Brahmins abandon customary Vedic duties and restraints, while Śūdras are depicted as taking up Vedic mantra-recitation—presented as a reversal of expected social-religious roles.