Shloka 83
Chapter 23: Śakuni Reports, Kaurava Advance, and Arjuna’s Penetration of the Host
शिरो गृहीत्वा केशेषु कबन्ध: सम प्रदृश्यते । उद्यम्य च शितं खड््गं रुधिरेण परिप्लुतम्
śiro gṛhītvā keśeṣu kabandhaḥ sama pradṛśyate | udyamya ca śitaṃ khaḍgaṃ rudhireṇa pariplutam |
សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ «នៅលើសមរភូមិដ៏គួរឱ្យរន្ធត់នោះ ម្តងម្កាលឃើញកបន្ធ—ដងខ្លួនគ្មានក្បាល—ដូចជានៅរស់ ឈរឡើង ដោយដៃមួយកាន់ក្បាលសត្រូវដែលត្រូវកាត់ផ្តាច់ ចាប់តាមសក់ ហើយដៃមួយទៀតលើកដាវមុតដែលជ្រាបឈាម»
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the dehumanizing horror of war: even bodies seem to act on, symbolizing how violence can overpower normal moral sensibility. It implicitly warns that adharma-driven conflict brings catastrophic suffering, even when framed within kṣatriya duty.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra the terrifying sights on the battlefield: headless torsos (kabandhas) appear to stand and fight, one holding a severed head by the hair and brandishing a sharp, blood-drenched sword.