Shloka 11
Adhyāya 33: Antarvedī-Samāgama, Arghya-Nirṇaya, and Śiśupāla’s Objection
जगतस्तस्थुषां श्रेष्ठ: प्रभवश्वाप्ययश्न ह । भूतभव्यभवन्नाथ: केशव: केशिसूदन:
jagatas tasthuṣāṃ śreṣṭhaḥ prabhavaś cāpyayaś ca ha | bhūtabhavyabhavannāthaḥ keśavaḥ keśisūdanaḥ ||
វៃសម្បាយនៈបានមានពាក្យថា៖ កេសវៈ អ្នកសម្លាប់អសុរកេសី គឺជាអ្នកប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមសត្វចល័ត និងអចល័តទាំងអស់។ ព្រះអង្គជាប្រភពកំណើត និងជាទីស្ថាននៃការលាយបាត់របស់សត្វលោក។ ព្រះអង្គជាព្រះម្ចាស់គ្រប់គ្រងអតីត បច្ចុប្បន្ន និងអនាគត—ជាអធិបតីលើកាលទាំងបី។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse presents Kṛṣṇa (Keśava) as the supreme principle: the origin and dissolution of all beings, and the ruler of time itself (past, present, future). Ethically, it frames worldly power and events as subordinate to a higher cosmic governance, encouraging reverence and alignment with dharma.
Vaiśampāyana, as narrator, offers a eulogistic identification of Kṛṣṇa’s cosmic status—describing him as supreme over all beings (moving and unmoving) and invoking his heroic epithet 'Keśisūdana' to connect divine sovereignty with concrete deeds.