Shloka 40
उत्पातवर्णनम् (Utpāta-varṇanam) — Catalogue of Portents
नीललोहितपीतश्च भवत्यग्निहुतो द्विजै:
nīlalohitapītaś ca bhavaty agnihuto dvijaiḥ | brāhmaṇair āhutidāne prajvalito 'gnir nīla-lohita-pīta-varṇaḥ pradṛśyate | tasya laptā vāma-āvartaṃ kṛtvā ūrdhvaṃ uttiṣṭhanti | tasmād durgandhaḥ pravartate bhayānakaś ca śabdaḥ prādurbhavati | rājan sparśa-gandha-rasa—eteṣāṃ sarveṣāṃ sthitir viparītā jātā ||
វ្យាសៈបានមានព្រះវាចា៖ «ពេលពួកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) ថ្វាយអាហូតិ ក៏ភ្លើងយញ្ញៈដែលបានបញ្ឆេះឡើងវិញ បង្ហាញពណ៌អពមង្គល—ខ្មៅ ក្រហម និងលឿង។ អណ្តាតភ្លើងរបស់វាវិលឡើងទៅខាងឆ្វេង; ក្លិនស្អុយចេញពីវា ហើយវាបញ្ចេញសំឡេងគួរឱ្យភ័យខ្លាចជានិច្ច។ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ! សូម្បីតែរបៀបនៃអារម្មណ៍—ការប៉ះ ក្លិន និងរស—ក៏បានប្រែប្រួលផ្ទុយទៅវិញ»។
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse frames ritual and sensory disorder as a moral-cosmic warning: when adharma and impending violence dominate, even sacred rites show inversion—inauspicious colors, leftward flames, foul odor, and fearful sounds—signaling that the world’s normal order is disturbed.
Vyāsa reports ominous portents observed in sacrificial fire during oblations by Brāhmaṇas: the fire appears in strange colors, its flames twist leftward, it emits stench and frightening noises, and the basic sensory qualities seem reversed—an announcement of calamity surrounding the coming conflict.