Shloka 53
नूनं सप्ताश्वयुक्तेन रथेनोत्तमतेजसा । विमोक्ष्येडहं तदा प्राणान् सुहृदः सुप्रियानिव,'सात घोड़ोंसे जुते हुए उत्तम तेजस्वी रथके द्वारा जब सूर्य कुबेरकी निवासभूत उत्तरदिशाके पथपर आ जायाँगे, उस समय जो राजा मेरे पास आयेंगे, वे मेरी ऊर्ध्व गतिको देख सकेंगे। निश्चय ही उसी समय मैं अत्यन्त प्रियतम सुहृदोंकी भाँति अपने प्यारे प्राणोंका त्याग करूँगा
nūnaṃ saptāśvayuktena rathenottamatejasā | vimokṣye'haṃ tadā prāṇān suhṛdaḥ supriyān iva ||
សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ នៅពេលនោះ ខ្ញុំនឹងលះបង់ដង្ហើមជីវិត—ដូចជាការលែងពីមិត្តស្និទ្ធដែលស្រឡាញ់បំផុត—នៅពេលព្រះអាទិត្យ ជិះរទេះដ៏រុងរឿងខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលចងដោយសេះប្រាំពីរ ប្រែចូលទៅក្នុងផ្លូវខាងជើង។ នោះជាការលះបង់ដោយចិត្តស្ងប់ តាមលំដាប់សកល មិនមែនដោយអស់សង្ឃឹមទេ ប៉ុន្តែដោយសេចក្តីថ្លៃថ្នូរនៃអ្នកដែលដោះលែងអ្វីដែលស្រឡាញ់បំផុត។»
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames death as a conscious ‘release’ of prāṇa aligned with cosmic time: one should meet inevitable departure with composure and detachment, letting go of life as gently as one parts from beloved friends, rather than clinging in fear.
Sañjaya speaks of a destined moment marked by the Sun’s radiant seven-horsed chariot turning to the northern course; at that auspicious time he foresees relinquishing his life-breaths, emphasizing a deliberate, orderly departure rather than a chaotic end.