Shloka 49
गोप्रदानगुणाः तथा कपिलागोविधानम्
Merits of Cow-Gift and the Origin-Account of Kapilā Cows
गोभिश्व समनुज्ञात: सर्वत्र च महीयते । यस्त्वेतेनैव कल्पेन गां वनेष्वनुगच्छति
gobhiś ca samanujñātaḥ sarvatra ca mahīyate | yas tv etenaiva kalpena gāṃ vaneṣv anugacchati |
ភីष្មៈបានមានពាក្យថា៖ «ដោយបានទទួលព្រះគុណ និងការអនុម័តពីគោ មនុស្សនោះត្រូវបានគេគោរពបូជាទូទាំងទីកន្លែង។ ប៉ុន្តែអ្នកណាដែលប្រកាន់វិន័យនេះឯង រស់នៅក្នុងព្រៃ ហើយដើរតាមគោ—គ្មានក្តីលោភ សម្របសម្រួលខ្លួន និងបរិសុទ្ធ—ចិញ្ចឹមជីវិតដោយស្មៅ ស្លឹកឈើ ទោះដល់លាមកគោក៏ដោយ នោះពេលចិត្តគ្មានបំណងសល់ទៀត គាត់រស់នៅដោយសេចក្តីរីករាយក្នុងលោករបស់ខ្ញុំជាមួយទេវតា; ឬមិនដូច្នោះទេ គាត់ទៅកាន់លោកណាដែលគាត់ប្រាថ្នា។»
पितामह उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma teaches that disciplined, desireless, and pure conduct centered on reverence and service to cows—paired with self-restraint and austerity—leads to honor in this world and auspicious posthumous destinations, culminating in residence in higher realms when desire is extinguished.
In Anuśāsana Parva’s dharma-instruction, Bhīṣma addresses Śatakratu (Indra) and describes the spiritual fruit of a specific observance: living in the forest, following and serving cows, and maintaining strict austerity, which results in divine honor and access to exalted worlds.