Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 48
Śiva-nāmānukīrtana-prastāvaḥ
Prologue to the praise of Śiva and the Upamanyu testimony
वन्यैर्बहुविधैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युतम् । पुष्पगुल्मलताकीर्ण कदलीषण्डशोभितम्
vanyair bahuvidhair vṛkṣaiḥ phalapuṣpapradair yutam | puṣpagulmalatākīrṇaṃ kadalīṣaṇḍaśobhitam ||
វាសុទេវបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «អាស្រមនោះត្រូវបានតុបតែងដោយដើមឈើព្រៃជាច្រើនប្រភេទ សម្បូរទៅដោយផ្លែ និងផ្កា។ វាពេញទៅគ្រប់ទីកន្លែងដោយផ្កា ព្រៃព្រឹក្សតូចៗ និងវល្លិឡើង ហើយសោភ័ណភាពរបស់វាត្រូវបានបន្ថែមទៀតដោយព្រៃចេកជាច្រើនកន្លែង»។
वासुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the āśrama as a dharmic space: abundance without violence, beauty aligned with simplicity, and a setting conducive to restraint, learning, and righteous conduct. Nature’s ordered richness mirrors the ethical ideal of harmony and self-controlled living.
Vāsudeva describes the surroundings of a hermitage, emphasizing its lush vegetation—fruit- and flower-bearing wild trees, blossoms, shrubs, creepers, and banana groves—creating a serene and auspicious environment for the events and teachings that occur there.