Previous Verse
Next Verse

Shloka 1246

मानसतीर्थ-शौचप्रशंसा | Praise of the ‘Mental Tīrtha’ and the Marks of Purity

मनो5भिरामा मधुरा रमयन्ति मदोत्कटा: । उस विमानमें अप्सराएँ भरी रहती हैं

mano'bhirāmā madhurā ramayanti madotkaṭāḥ | tasmin vimāne apsarāḥ pūrṇāḥ santi, gandharvagītānāṃ madhuradhvaninā sa vimānaḥ pratidhvanati | tasmin vimāne divyābharaṇavibhūṣitāḥ śubhalakṣaṇasampannāḥ mano'bhirāmāḥ madamattāḥ madhurabhāṣiṇyaś ca ramaṇyo naraṃ taṃ ramayanti |

ភីෂ្មៈពិពណ៌នាវីមានទេវភាពថា៖ វីមាននោះពោរពេញដោយអប្សរា ហើយតែងតែសូរស័ព្ទកង្វក់ដោយតន្ត្រីផ្អែមល្ហែមនៃបទចម្រៀងគន្ធર્વ។ នៅក្នុងវីមាននោះ នារីដែលតុបតែងដោយគ្រឿងអលង្ការទេវតា មានលក្ខណៈមង្គលគ្រប់យ៉ាង គួរឱ្យចិត្តស្រឡាញ់ ស្រវឹងសប្បាយ និងនិយាយពាក្យផ្អែមល្ហែម កម្សាន្តបុរសនោះ។ អត្ថបទនេះបង្ហាញភាពទាក់ទាញនៃរង្វាន់សួគ៌ជាផលនៃកុសលកម្ម ហើយដោយស្រមោលក៏រំលឹកថា សេចក្តីរីករាយគ្រាន់តែជាផល មិនមែនជាគោលដៅចុងក្រោយនៃធម៌ទេ។

मनोऽभिरामाःpleasing to the mind, charming (women)
मनोऽभिरामाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमनोऽभिराम
FormFeminine, Nominative, Plural
मधुराःsweet, pleasant
मधुराः:
Karta
TypeAdjective
Rootमधुर
FormFeminine, Nominative, Plural
रमयन्तिthey delight, entertain
रमयन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootरम्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada, Active, Lat
मदोत्कटाःintoxicated/excited with passion (high with mada)
मदोत्कटाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमदोत्कट
FormFeminine, Nominative, Plural

भीष्म उवाच

B
Bhishma
V
vimāna
A
apsarāḥ
G
gandharvāḥ
G
gandharva-gītāni
D
divyābharaṇāni

Educational Q&A

The verse presents heavenly enjoyment as a result of accumulated merit: dharmic action yields pleasing fruits, depicted as celestial music, beauty, and delight. At the same time, it implies an ethical hierarchy—pleasure is a consequence of dharma, not its substitute.

Bhishma is describing a celestial vimana associated with a meritorious man: it is filled with apsarases, echoes with gandharva music, and contains divinely adorned, auspicious, sweet-speaking women who entertain him.