Adhyaya 9
Jaḍa Bharata’s Birth, Feigned Madness, and Protection by Goddess Kālī
បន្តពីការធ្លាក់ចុះជីវិតមុនរបស់ព្រះបរតមហារាជ និងការកើតជាសត្វក្តាន់ ជំពូកនេះចាប់ផ្តើមដោយការកើតឡើងវិញរបស់ទ្រង់ក្នុងវង្សព្រះព្រាហ្មណ៍បរិសុទ្ធ (អង្គិរាស)។ ដោយព្រះគុណពិសេសរបស់ព្រះអម្ចាស់ ទ្រង់ចងចាំអតីតជាតិ ហើយខ្លាចសង្គមដែលនាំឲ្យធ្លាក់ចុះ ដូច្នេះទ្រង់ធ្វើខ្លួនដូចជាមនុស្សល្ងង់ ស្តាប់មិនឮ និងឆ្កួត ដើម្បីលាក់ស្ថានភាពវិញ្ញាណ—ហេតុនេះបានឈ្មោះ ជដា បរត។ ឪពុកព្យាយាមបង្រៀនតែបរាជ័យ ហើយក្រោយឪពុកស្លាប់ បងប្អូនពាក់កណ្តាលដែលជាប់ពិធីកម្មកណ្ឌ ធ្វើមើលងាយ និងប្រើប្រាស់ទ្រង់ ដោយយល់ថាទ្រង់ល្ងង់។ ជដា បរត អត់ធ្មត់ការប្រមាថ ទទួលអាហារតាមដែលបាន និងស្មើចិត្តចំពោះទ្វេភាគនៃរាងកាយ។ បន្ទាប់មក ចោរស៊ូដ្រាចង់រក “មនុស្ស-សត្វ” ដើម្បីបូជាដល់ ភទ្រា កាលី; ពួកគេចាប់ជដា បរត រៀបចំពិធី និងលើកដាវចង់សម្លាប់។ ព្រះនាងកាលីបង្ហាញព្រះអង្គ ដោយខឹងចំពោះការប៉ុនប៉ងសម្លាប់វៃಷ്ണវធំ ហើយសម្លាប់ចោរ ទាំងបង្ហាញគោលការណ៍ភាគវតំ៖ ព្រះអម្ចាស់ និងសក្តិរបស់ទ្រង់ ការពារអ្នកប भक्त មិនហិង្សា។ ជំពូកនេះបង្កើតមូលដ្ឋានសម្រាប់រឿងបន្ទាប់ ដោយបង្ហាញស្ថានភាពវិញ្ញាណលាក់លៀមរបស់ជដា បរត ដែលនឹងត្រូវបង្ហាញតាមការបង្រៀនរបស់ទ្រង់។
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच अथ कस्यचिद् द्विजवरस्याङ्गिर:प्रवरस्य शमदमतप:स्वाध्यायाध्ययनत्यागसन्तोषतितिक्षाप्रश्रयविद्यानसूयात्मज्ञानानन्दयुक्तस्यात्मसदृशश्रुतशीलाचाररूपौदार्यगुणा नव सोदर्या अङ्गजा बभूवुर्मिथुनं च यवीयस्यां भार्यायाम् ॥ १ ॥ यस्तु तत्र पुमांस्तं परमभागवतं राजर्षिप्रवरं भरतमुत्सृष्टमृगशरीरं चरमशरीरेण विप्रत्वं गतमाहु: ॥ २ ॥
ព្រះស្រីសុកទេវ គោស្វាមី បានមានព្រះបន្ទូលថា—បន្ទាប់ពីលះបង់រាងកាយក្តាន់ ព្រះបរតមហារាជ ដែលជាបរមភាគវតៈ បានកើតក្នុងគ្រួសារព្រហ្មណ៍ដ៏បរិសុទ្ធខ្លាំង។ មានព្រហ្មណ៍ម្នាក់ក្នុងវង្សអង្គិរៈ ជាដ្វិជល្អឥតខ្ចោះ មានគុណព្រហ្មណ៍៖ គ្រប់គ្រងចិត្តនិងអង្គធាតុ បំពេញតបៈ ស្វាធ្យាយ និងសិក្សាវេទៈ ចេះបរិច្ចាគ ពេញចិត្ត អត់ធ្មត់ ទន់ភ្លន់ មានវិជ្ជា មិនច嫉 មើលឃើញអាត្មា និងមានសុខានុភាពខាងក្នុង ហើយលីនក្នុងភក្តិសេវាព្រះអម្ចាស់ជានិច្ច។ ពីភរិយាទីមួយ គាត់មានកូនប្រុស៩នាក់ស្មើគុណ; ពីភរិយាទីពីរ មានកូនភ្លោះ—កូនប្រុសម្នាក់ និងកូនស្រីម្នាក់។ កូនប្រុសនោះត្រូវបានគេហៅថា បរមភាគវតៈ និងជារដ្ឋឫសីល្អឥតខ្ចោះ គឺព្រះបរត ដែលលះកាយក្តាន់ហើយទទួលកាយចុងក្រោយជាព្រហ្មណ៍។
Verse 2
श्रीशुक उवाच अथ कस्यचिद् द्विजवरस्याङ्गिर:प्रवरस्य शमदमतप:स्वाध्यायाध्ययनत्यागसन्तोषतितिक्षाप्रश्रयविद्यानसूयात्मज्ञानानन्दयुक्तस्यात्मसदृशश्रुतशीलाचाररूपौदार्यगुणा नव सोदर्या अङ्गजा बभूवुर्मिथुनं च यवीयस्यां भार्यायाम् ॥ १ ॥ यस्तु तत्र पुमांस्तं परमभागवतं राजर्षिप्रवरं भरतमुत्सृष्टमृगशरीरं चरमशरीरेण विप्रत्वं गतमाहु: ॥ २ ॥
ព្រះស្រីសុកទេវ គោស្វាមី បានមានព្រះបន្ទូលថា—ឱ ព្រះរាជា បន្ទាប់ពីលះបង់រាងកាយសត្វក្តាន់ ព្រះមហារាជ ភរត បានកើតក្នុងគ្រួសារព្រាហ្មណ៍ដ៏បរិសុទ្ធខ្លាំង។ មានព្រាហ្មណ៍មួយរូបក្នុងវង្សអង្គិរៈ ដែលពេញលេញដោយគុណធម៌ព្រាហ្មណ៍៖ សម-ដម ការតបស្យា ស្វាធ្យាយ ការធ្វើទាន និងការលះបង់ មានសន្តោស អត់ធ្មត់ សុភាពរាបសារ មានវិជ្ជា មិនច嫉 មេត្តាអនសូយា មានអាត្មជ្ញាន និងរីករាយក្នុងភក្តិដល់ព្រះភគវាន។ ពីភរិយាទីមួយ មានកូនប្រុស៩នាក់ស្មើគុណ; ពីភរិយាទីពីរ មានកូនភ្លោះ—បងប្រុស និងប្អូនស្រី—ហើយកូនប្រុសនោះត្រូវបានគេហៅថា ភរត ជាបរមភាគវត និងរាជឫសីដ៏ប្រសើរ។ នេះហើយជាកំណើតរបស់ទ្រង់ក្រោយលះរាងកាយសត្វក្តាន់។
Verse 3
तत्रापि स्वजनसङ्गाच्च भृशमुद्विजमानो भगवत: कर्मबन्धविध्वंसनश्रवणस्मरणगुणविवरणचरणारविन्दयुगलं मनसा विदधदात्मन: प्रतिघातमाशङ्कमानो भगवदनुग्रहेणानुस्मृतस्वपूर्वजन्मावलिरात्मानमुन्मत्तजडान्धबधिरस्वरूपेण दर्शयामास लोकस्य ॥ ३ ॥
នៅទីនោះផងដែរ គាត់ភ័យខ្លាចយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការស្និទ្ធស្នាលជាមួយសាច់ញាតិដែលមិនមែនជាអ្នកភក្តិ ព្រោះខ្លាចថានឹងធ្លាក់ចុះម្ដងទៀត។ ក្នុងចិត្ត គាត់តែងតែដាក់ព្រះបាទផ្កាឈូករបស់ព្រះភគវាន និងស្តាប់-រំលឹកព្រះគុណដែលបំផ្លាញចំណងកម្ម។ ដោយព្រះអនុគ្រោះ គាត់ចងចាំព្រឹត្តិការណ៍ជីវិតមុនៗបាន; ដូច្នេះនៅមុខមនុស្សទាំងឡាយ គាត់បង្ហាញខ្លួនដូចជាមនុស្សឆ្កួត—មិនឆ្លាត ទាំងខ្វាក់ និងថ្លង់—ដើម្បីឲ្យគេមិនចូលមកនិយាយ និងដើម្បីរួចផុតពីសង្គមអាក្រក់។
Verse 4
तस्यापि ह वा आत्मजस्य विप्र: पुत्रस्नेहानुबद्धमना आसमावर्तनात्संस्कारान् यथोपदेशं विदधान उपनीतस्य च पुन: शौचाचमनादीन् कर्मनियमाननभिप्रेतानपि समशिक्षयदनुशिष्टेन हि भाव्यं पितु: पुत्रेणेति ॥ ४ ॥
ព្រះបិតាព្រាហ្មណ៍មានចិត្តជាប់ពាក់ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ចំពោះកូនប្រុសរបស់គាត់ គឺ ជដភរត ដូច្នេះគាត់តែងតែពឹងផ្អែកលើកូន។ ព្រោះជដភរតមិនសមស្របចូលអាស្រមគ្រហស្ថ ព្រះបិតាបានអនុវត្តសំស្ការៈបរិសុទ្ធត្រឹមចប់អាស្រមព្រហ្មចារី តាមការណែនាំ។ ទោះជដភរតមិនចង់ទទួលការបង្រៀនក៏ដោយ បិតានៅតែបង្រៀនច្បាប់ការងារដូចជា សោច (ភាពស្អាត) និងអាចមន (លាងមាត់/សម្អាត) ដោយគិតថា កូនគួរត្រូវបានអប់រំដោយបិតា។
Verse 5
स चापि तदु ह पितृसन्निधावेवासध्रीचीनमिव स्म करोति छन्दांस्यध्यापयिष्यन्सह व्याहृतिभि: सप्रणवशिरस्त्रिपदीं सावित्रीं ग्रैष्मवासन्तिकान्मासानधीयानमप्यसमवेतरूपं ग्राहयामास ॥ ५ ॥
ជដភរត បង្ហាញអាកប្បកិរិយាមុខបិតារបស់គាត់ដូចជាមនុស្សល្ងង់ ទោះបីបិតាបានព្យាយាមបង្រៀនចំណេះដឹងវេដៈយ៉ាងគ្រប់គ្រាន់ក៏ដោយ។ គាត់ធ្វើផ្ទុយគ្នាដើម្បីឲ្យបិតាដឹងថាគាត់មិនសមស្របសម្រាប់ការបង្រៀន ហើយឲ្យបិតាបោះបង់ការព្យាយាម។ ឧទាហរណ៍ បើប្រាប់ឲ្យលាងដៃបន្ទាប់ពីបន្ទោរបង់ គាត់វិញលាងមុន។ ទោះយ៉ាងណា បិតានៅតែចង់បង្រៀនក្នុងរដូវនិទាឃ និងរដូវក្តៅ ដោយព្យាយាមបង្រៀនមន្ត្រ សាវិត្រី (គាយត្រី) បីបន្ទាត់ ជាមួយ oṁkāra និង vyāhṛti ប៉ុន្តែសូម្បីតែបួនខែក៏មិនទទួលជោគជ័យ។
Verse 6
एवं स्वतनुज आत्मन्यनुरागावेशितचित्त: शौचाध्ययनव्रतनियमगुर्वनलशुश्रूषणाद्यौपकुर्वाणककर्माण्यनभियुक्तान्यपि समनुशिष्टेन भाव्यमित्यसदाग्रह: पुत्रमनुशास्य स्वयं तावद् अनधिगतमनोरथ: कालेनाप्रमत्तेन स्वयं गृह एव प्रमत्त उपसंहृत: ॥ ६ ॥
ដូច្នេះ ព្រះបិតាព្រាហ្មណ៍ដែលចិត្តត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ចំពោះកូនប្រុស បានផ្តោតចិត្តលើកូនជានិច្ច។ ដោយការខិតខំប្រកាន់ខ្ជាប់មិនត្រឹមត្រូវ គាត់បន្តណែនាំកូនឲ្យរៀនច្បាប់ព្រហ្មចារី—ភាពស្អាត ការសិក្សា វ្រត-និយម ការបម្រើគ្រូ និងពិធីបូជាភ្លើង—ទោះកូនមិនចូលរួមក៏ដោយ។ បំណងក្នុងចិត្តរបស់គាត់មិនបានសម្រេច។ ដូចមនុស្សទូទៅដែលជាប់ចិត្តនឹងផ្ទះហើយភ្លេចមរណៈ គាត់ក៏ប្រមាទដែរ; តែកាល (មរណៈ) មិនប្រមាទទេ—ពេលដល់វេលា វាមកហើយយកគាត់ទៅ សូម្បីនៅក្នុងផ្ទះរបស់គាត់ផ្ទាល់។
Verse 7
अथ यवीयसी द्विजसती स्वगर्भजातं मिथुनं सपत्न्या उपन्यस्य स्वयमनुसंस्थया पतिलोकमगात् ॥ ७ ॥
បន្ទាប់មក ភរិយាក្មេងរបស់ព្រាហ្មណ៍បានប្រគល់កូនភ្លោះ—កូនប្រុស និងកូនស្រី—ឲ្យភរិយាចាស់ ហើយនាងស្ម័គ្រចិត្តស្លាប់តាមស្វាមី ដើម្បីទៅកាន់ បតិលោក។
Verse 8
पितर्युपरते भ्रातर एनमतत्प्रभावविदस्त्रय्यां विद्यायामेव पर्यवसितमतयो न परविद्यायां जडमतिरिति भ्रातुरनुशासननिर्बन्धान्न्यवृत्सन्त ॥ ८ ॥
ក្រោយពេលឪពុកស្លាប់ បងប្អូនស្តេចម្តាយទាំង៩របស់ ជដភរត ដែលគិតថាគាត់ល្ងង់ខ្លៅ បានជាប់ចិត្តតែវិជ្ជាត្រីវេទ ហើយបោះបង់ការខិតខំរបស់ឪពុកក្នុងការបង្រៀនគាត់អំពីវិជ្ជាខ្ពស់ (ភក្តិដល់ព្រះ)។
Verse 9
स च प्राकृतैर्द्विपदपशुभिरुन्मत्तजडबधिरमूकेत्यभिभाष्यमाणो यदा तदनुरूपाणि प्रभाषते कर्माणि च कार्यमाण: परेच्छया करोति विष्टितो वेतनतो वा याच्ञया यदृच्छया वोपसादितमल्पं बहु मृष्टं कदन्नं वाभ्यवहरति परं नेन्द्रियप्रीतिनिमित्तम् । नित्यनिवृत्तनिमित्तस्वसिद्धविशुद्धानुभवानन्दस्वात्मलाभाधिगम: सुखदु:खयोर्द्वन्द्वनिमित्तयोरसम्भावितदेहाभिमान: ॥ ९ ॥ शीतोष्णवातवर्षेषु वृष इवानावृताङ्ग: पीन: संहननाङ्ग: स्थण्डिलसंवेशनानुन्मर्दनामज्जनरजसा महामणिरिवानभिव्यक्तब्रह्मवर्चस: कुपटावृतकटिरुपवीतेनोरुमषिणा द्विजातिरिति ब्रह्मबन्धुरिति संज्ञयातज्ज्ञजनावमतो विचचार ॥ १० ॥
មនុស្សទាបថោកដូចសត្វពីរជើងហៅគាត់ថា ឆ្កួត ល្ងង់ ថ្លង់ និងស្ងៀម; ទោះយ៉ាងណា គាត់និយាយតាមសមរម្យ និងធ្វើការតាមចិត្តពួកគេ ដោយមិនតវ៉ា។ អាហារដែលបានមកពីសុំទាន ពីឈ្នួល ឬដោយចៃដន្យ—តិចឬច្រើន ឆ្ងាញ់ឬសាប ចាស់ឬអាក្រក់—គាត់ទទួលទានទាំងអស់ មិនមែនដើម្បីបំពេញអារម្មណ៍ទេ។ ដោយរួចផុតពីអហങ്കារកាយ គាត់ស្ថិតក្នុងអានന്ദនៃការយល់ដឹងបរិសុទ្ធ ដូច្នេះគូសុខទុក្ខមិនអាចប៉ះពាល់គាត់បាន។
Verse 10
स च प्राकृतैर्द्विपदपशुभिरुन्मत्तजडबधिरमूकेत्यभिभाष्यमाणो यदा तदनुरूपाणि प्रभाषते कर्माणि च कार्यमाण: परेच्छया करोति विष्टितो वेतनतो वा याच्ञया यदृच्छया वोपसादितमल्पं बहु मृष्टं कदन्नं वाभ्यवहरति परं नेन्द्रियप्रीतिनिमित्तम् । नित्यनिवृत्तनिमित्तस्वसिद्धविशुद्धानुभवानन्दस्वात्मलाभाधिगम: सुखदु:खयोर्द्वन्द्वनिमित्तयोरसम्भावितदेहाभिमान: ॥ ९ ॥ शीतोष्णवातवर्षेषु वृष इवानावृताङ्ग: पीन: संहननाङ्ग: स्थण्डिलसंवेशनानुन्मर्दनामज्जनरजसा महामणिरिवानभिव्यक्तब्रह्मवर्चस: कुपटावृतकटिरुपवीतेनोरुमषिणा द्विजातिरिति ब्रह्मबन्धुरिति संज्ञयातज्ज्ञजनावमतो विचचार ॥ १० ॥
ក្នុងត្រជាក់ ក្តៅ ខ្យល់ និងភ្លៀង គាត់មិនដែលគ្របដណ្តប់រាងកាយ ដូចគោឈ្មោល; រាងកាយរឹងមាំ និងសាច់ដុំច្រើន។ គាត់ដេកលើដី មិនលាបប្រេង មិនងូតទឹក។ ព្រោះរាងកាយពេញដោយធូលី កាំរស្មីព្រហ្ម និងចំណេះដឹងរបស់គាត់ដូចមហាមណីដែលត្រូវដីបាំង។ គាត់ពាក់តែខោចងក្រណាត់កខ្វក់ និងខ្សែសក្ការៈដែលខ្មៅស្រអាប់; ទោះកើតជាព្រាហ្មណ៍ ក៏មនុស្សហៅថា “ព្រហ្មបន្ធុ” ហើយមើលងាយ ដូច្នេះគាត់បានដើរលំហែទៅមក។
Verse 11
यदा तु परत आहारं कर्मवेतनत ईहमान: स्वभ्रातृभिरपि केदारकर्मणि निरूपितस्तदपि करोति किन्तु न समं विषमं न्यूनमधिकमिति वेद कणपिण्याकफलीकरणकुल्माषस्थालीपुरीषादीन्यप्यमृतवदभ्यवहरति ॥ ११ ॥
ជដភរតធ្វើការតែដើម្បីអាហារ។ ដូច្នេះបងប្អូនស្តេចម្តាយបានយកឱកាសនោះ ដាក់គាត់ធ្វើការនៅស្រែ ប៉ុន្តែគាត់មិនដឹងថាត្រង់ឬមិនត្រង់ តិចឬច្រើនទេ។ ពួកគេឲ្យអង្ករបែក កាកប្រេង សំបកអង្ករ គ្រាប់ធញ្ញដែលមានដង្កូវ និងសំណល់ឆេះជាប់ឆ្នាំង; ទោះយ៉ាងណា គាត់ទទួលទានដោយរីករាយដូចជាអម្រឹត។
Verse 12
अथ कदाचित्कश्चिद् वृषलपतिर्भद्रकाल्यै पुरुषपशुमालभतापत्यकाम: ॥ १२ ॥
នៅពេលមួយ មេក្រុមចោរដែលកើតពីវង្សសូទ្រ ដោយប្រាថ្នាចង់បានកូនប្រុស បានចង់បូជាទេវី ភទ្រកាលី ដោយយកបុរសម្នាក់មានបញ្ញាទាប ដែលគេរាប់ថាមិនលើសសត្វ ទៅធ្វើជាបលី។
Verse 13
तस्य ह दैवमुक्तस्य पशो: पदवीं तदनुचरा: परिधावन्तो निशि निशीथसमये तमसाऽऽवृतायामनधिगतपशव आकस्मिकेन विधिना केदारान् वीरासनेन मृगवराहादिभ्य: संरक्षमाणमङ्गिर:प्रवरसुतमपश्यन् ॥ १३ ॥
បុរសដែលត្រូវយកទៅធ្វើបលីនោះ បានរួចផុតដោយអំណាចវាសនា។ អ្នកតាមរបស់មេក្រុមចោររត់ស្វែងរកគាត់គ្រប់ទិសក្នុងពេលអធ្រាត្រដ៏ងងឹតខ្លាំង ប៉ុន្តែមិនឃើញ។ ដោយហេតុការណ៍មិនគិតស្មាន ពួកគេបានទៅដល់ស្រែស្រូវ ហើយឃើញ ជដភរតៈ កូនប្រុសដ៏ឧត្តមនៃវង្សអង្គិរា អង្គុយលើកន្លែងខ្ពស់ក្នុងអាសនៈវីរៈ ការពារស្រែពីក្តាន់ និងជ្រូកព្រៃ។
Verse 14
अथ त एनमनवद्यलक्षणमवमृश्य भर्तृकर्मनिष्पत्तिं मन्यमाना बद्ध्वा रशनया चण्डिकागृहमुपनिन्युर्मुदा विकसितवदना: ॥ १४ ॥
បន្ទាប់មក ពួកគេពិនិត្យឃើញលក្ខណៈដ៏គ្មានកំហុសរបស់ ជដភរតៈ ហើយគិតថាគាត់សមស្របជាបុរស-សត្វសម្រាប់បលី ដោយជឿថាកិច្ចការរបស់មេនឹងសម្រេច។ ដោយមុខស្រស់ស្រាយរីករាយ ពួកគេបានចងគាត់ដោយខ្សែ ហើយនាំទៅកាន់វិហាររបស់ ចណ្ឌិកា (កាលី)។
Verse 15
अथ पणयस्तं स्वविधिनाभिषिच्याहतेन वाससाऽऽच्छाद्य भूषणालेपस्रक्तिलकादिभिरुपस्कृतं भुक्तवन्तं धूपदीपमाल्यलाजकिसलयाङ्कुरफलोपहारोपेतया वैशससंस्थयामहता गीतस्तुतिमृदङ्गपणवघोषेण च पुरुषपशुं भद्रकाल्या: पुरत उपवेशयामासु: ॥ १५ ॥
បន្ទាប់មក ពួកចោរ តាមពិធីដែលពួកគេបង្កើតឡើង បានងូតទឹក ជដភរតៈ ស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់ថ្មី តុបតែងដោយគ្រឿងអលង្ការ លាបប្រេងក្រអូប ដាក់តិលកៈ លាបចន្ទន៍ និងពាក់កម្រងផ្កា។ ពួកគេអោយគាត់បរិភោគឲ្យឆ្អែត ហើយនាំទៅមុខទេវី ភទ្រកាលី ដោយថ្វាយធូប ចង្កៀង កម្រងផ្កា អង្ករលីង មែកក្មេង ពន្លក ផ្លែឈើ និងផ្កា។ ក្នុងសម្លេងច្រៀងសរសើរ និងសូរម្រឹទង្គ-បណវៈ ពួកគេអង្គុយ “បុរស-សត្វ” នោះនៅមុខទេវី។
Verse 16
अथ वृषलराजपणि: पुरुषपशोरसृगासवेन देवीं भद्रकालीं यक्ष्यमाणस्तदभिमन्त्रितमसिमतिकरालनिशितमुपाददे ॥ १६ ॥
នៅពេលនោះ ចោរម្នាក់ដែលដើរតួនាទីជាព្រះសង្ឃធំ បានត្រៀមនឹងថ្វាយឈាមរបស់ ជដភរតៈ ដែលពួកគេចាត់ទុកថា “បុរស-សត្វ” ដល់ទេវី ភទ្រកាលី ដើម្បីឲ្យទ្រង់ផឹកដូចស្រា។ ដូច្នេះ គាត់បានយកដាវដ៏គួរឱ្យភ័យខ្លាច និងមុតស្រួច ដែលបានអភិមន្ត្រដោយមន្ត្រ ភទ្រកាលី ហើយលើកឡើងដើម្បីសម្លាប់។
Verse 17
इति तेषां वृषलानां रजस्तम:प्रकृतीनां धनमदरजउत्सिक्तमनसां भगवत्कलावीरकुलं कदर्थीकृत्योत्पथेन स्वैरं विहरतां हिंसाविहाराणां कर्मातिदारुणं यद्ब्रह्मभूतस्य साक्षाद्ब्रह्मर्षिसुतस्य निर्वैरस्य सर्वभूतसुहृद: सूनायामप्यननुमतमालम्भनं तदुपलभ्य ब्रह्मतेजसातिदुर्विषहेण दन्दह्यमानेन वपुषा सहसोच्चचाट सैव देवी भद्रकाली ॥ १७ ॥
នៅពេលដែលพวกចោរដ៏អាក្រក់ទាំងនោះ ប៉ុនប៉ងបូជាយញ្ញព្រះ ជដ ភរត ដែលជាមិត្តរបស់សត្វលោកទាំងអស់ ព្រះនាង ភទ្រកាលី មិនអាចទ្រាំទ្របានឡើយ។ ព្រះនាងបានលេចចេញពីរូបសំណាក ជាមួយនឹងរាងកាយដ៏ភ្លឺចិញ្ចាចដោយកំហឹង។
Verse 18
भृशममर्षरोषावेशरभसविलसितभ्रुकुटिविटपकुटिलदंष्ट्रारुणेक्षणाटोपातिभयानकवदना हन्तुकामेवेदं महाट्टहासमतिसंरम्भेण विमुञ्चन्ती तत उत्पत्य पापीयसां दुष्टानां तेनैवासिना विवृक्णशीर्ष्णां गलात्स्रवन्तमसृगासवमत्युष्णं सह गणेन निपीयातिपानमदविह्वलोच्चैस्तरां स्वपार्षदै: सह जगौ ननर्त च विजहार च शिर:कन्दुकलीलया ॥ १८ ॥
ដោយសេចក្តីក្រោធយ៉ាងខ្លាំង ព្រះនាងបានកាត់ក្បាលចោរទាំងអស់ដោយដាវរបស់ពួកគេផ្ទាល់។ ព្រះនាងបានផឹកឈាមដ៏ក្តៅគគុក ហើយលេងក្បាលដែលដាច់ទាំងនោះ ហាក់ដូចជាកូនបាល់។
Verse 19
एवमेव खलु महदभिचारातिक्रम: कार्त्स्न्येनात्मने फलति ॥ १९ ॥
ជាការពិតណាស់ ការប្រព្រឹត្តល្មើសចំពោះបុគ្គលដ៏អស្ចារ្យ តែងតែនាំមកនូវផលវិបាកដល់ខ្លួនឯងវិញយ៉ាងពេញលេញ។
Verse 20
न वा एतद्विष्णुदत्त महदद्भुतं यदसम्भ्रम: स्वशिरश्छेदन आपतितेऽपि विमुक्तदेहाद्यात्मभावसुदृढहृदयग्रन्थीनां सर्वसत्त्वसुहृदात्मनां निर्वैराणां साक्षाद्भगवतानिमिषारिवरायुधेनाप्रमत्तेन तैस्तैर्भावै: परिरक्ष्यमाणानां तत्पादमूलमकुतश्चिद्भयमुपसृतानां भागवतपरमहंसानाम् ॥ २० ॥
ព្រះ សុកទេវ គោស្វាមី មានបន្ទូលថា៖ ឱ ព្រះបាទ បរិក្សិត! អ្នកដែលរួចផុតពីការជាប់ជំពាក់នឹងរូបកាយ មិនភ័យខ្លាចសូម្បីតែសេចក្តីស្លាប់ ព្រោះព្រះជាម្ចាស់តែងតែការពារពួកគេជានិច្ច។
Frequently Asked Questions
Having remembered his prior fall due to misplaced attachment and association, he feared renewed entanglement through social interaction with non-devotees. By adopting jaḍa-vṛtti (a deliberate appearance of incapacity), he prevented others from drawing him into household ambitions, debate, or worldly obligations, while internally remaining absorbed in nāma-kīrtana and meditation on the Lord’s lotus feet. The Bhāgavatam presents this as a protective discipline: external anonymity safeguards internal bhakti.
Bhadra Kālī is a fierce manifestation of the Lord’s external potency (śakti) functioning within dharma to punish adharma. The dacoits, driven by rajo-guṇa and tamo-guṇa and greedy for wealth, violate Vedic injunctions by attempting to sacrifice a self-realized brāhmaṇa devotee. Their act constitutes grave aparādha; therefore Kālī, intolerant of the offense to a great Vaiṣṇava, manifests from the deity form and executes immediate justice using the same sword intended for the devotee.
The chapter culminates in Śukadeva’s principle: those who know the self as distinct from the body, are free from the heart-knot (hṛdaya-granthi), are engaged in welfare for all beings, and never contemplate harming anyone are protected by the Supreme Lord, who acts as kāla and as the wielder of Sudarśana. Such devotees remain unagitated even under threat of death because their shelter is the Lord’s lotus feet, not bodily survival.