Adhyaya 90: Description of the Threefold Goddess-Power and Brahmā’s Hymn to Sṛṣṭi

Verse 1

श्रीवराह उवाच । शृणु चान्यं वरारोहे तस्या देव्या महाविधिम् । या सा त्रिशक्तिरुद्दिष्टा शिवेन परमेष्ठिना ॥

シュリー・ヴァラーハは言った。「さらに聞け、麗しき腰の者よ。至高の主シヴァによって『三重の力』として説き示された、かの女神の大いなる規定／儀軌を。」

Verse 2

सर्वज्ञे त्वं वरारोहे सर्वसिद्धिप्रदायिनी । सिद्धिबुद्धिकरी देवि प्रसूतिः परमेश्वरि ॥

「汝は一切を知る者、麗しき腰の者よ。あらゆるシッディを授ける者である。女神よ、汝は成就と智慧をもたらし、至上の主宰よ、汝は生成の根源である。」

Verse 3

त्वं स्वाहा त्वं स्वधा देवि त्वमुत्पत्तिर्वरानने । त्वमोङ्कारस्थितादेवि वेदोत्पत्तिस्त्वमेव च ॥

汝はスヴァーハー（Svāhā）、汝はスヴァダー（Svadhā）、女神よ。汝こそ生起の根源、麗しき面貌の御方。女神よ、汝は聖音節オーム（Oṁ）に住し、ヴェーダの顕現もまた、まさに汝のみである。

Verse 4

देवानां दानवानां च यक्षगन्धर्वरक्षसाम् । पशूनां वीरुधां चापि त्वमुत्पत्तिर्वरानने ॥

神々とダーナヴァ（Dānava）、ヤクシャ、ガンダルヴァ、ラークシャサ、また獣と草木に至るまで——麗しき面貌の御方よ、汝こそその生起の源である。

Verse 5

विद्या विद्येश्वरी सिद्धा प्रसिद्धा त्वं सुरेश्वरी । सर्वज्ञा त्वं वरारोहे सर्वसिद्धिप्रदायिनी ॥

汝は知（ヴィディヤー）そのもの、汝は知の主宰者—成就し名高き者、諸神の女王である。汝は一切を知る、気高く昇る御方よ、あらゆる成就を授ける者である。

Verse 6

सर्वगा गतसन्देहा सर्वशत्रुनिबर्हिणी । सर्वविद्येश्वरी देवी नमस्ते स्वस्तिकारिणि ॥

汝は遍く行き渡り、疑いを離れ、あらゆる敵を滅する者。あらゆる学知の主宰たる女神よ——安寧をもたらす御方よ、汝に礼拝する。

Verse 7

ऋतुस्नातां स्त्रियं गच्छेद्यस्त्वां स्तुत्वा वरानने । तस्यावश्यं भवेत्सृष्टिस्त्वत्प्रसादात्प्रजेश्वरि । स्वरूपा विजया भद्रा सर्वशत्रुप्रमोहिनी ॥

汝を讃えてのち、麗しき面貌の御方よ、時節により清められた女性に近づく者は、必ずや汝の恩寵によって子孫を得る、衆生の主母よ。汝は真の姿、勝利、吉祥—一切の敵を惑わす者である。

Verse 8

तत्र सृष्टिः पुरा प्रोक्ता श्वेतवर्णा स्वरूपिणी । एकाक्षरेति विख्याता सर्वाक्षरमयी शुभा ॥

そこにおいて、創造は古く白き色相として説かれ、自らの本質の姿を具える；「一音節なるもの」として名高く、吉祥にして、あらゆる音節より成る。

Verse 9

वागीशेति समाख्याता क्वचिद्देवी सरस्वती । सैव विद्येश्वरी देवी सैव क्वाप्यमिताक्षरा । सैव ज्ञानविधिः क्वापि सैव देवी विभावरी ॥

ある所では彼女はヴァーギーシャーと呼ばれ、また別の所では女神サラスヴァティーと呼ばれる。彼女こそ唯一、知の主宰たる女神であり、またある所では無量の音節を有する者である。彼女こそまたある所では知の規定であり、彼女こそ女神ヴィバーヴァリーである。

Verse 10

यानि सौम्यानि नामानि यानि ज्ञानोद्भवानि च । तानि तस्या विशालाक्षि द्रष्टव्यानि वरानने ॥

柔和なる名、また知より生ずる名—それらは彼女のものとして観ずべきである、広き眼の者よ、美しき顔の者よ。

Verse 11

या वैष्णवी विशालाक्षी रक्तवर्णा सुरूपिणी । अपरा सा समाख्याता रौद्री चैव परापरा ॥

彼女はヴァイシュナヴィー—広き眼をもち、赤き色相にして、麗しき姿—「アパラー」と呼ばれる；また彼女はラウドリーであり、パラーパラーでもある。

Verse 12

एतास्त्रयोऽपि सिद्ध्यन्ते यो रुद्रं वेत्ति तत्त्वतः । सर्वगेयं वरारोहे एकैव त्रिविधा स्मृता ॥

この三つもまた、真実にルドラを知る者にとって成就し効力を得る。これは遍く歌われるべきである、気高く昇る者よ：彼女はただ一つにして、三相として憶念される。

Verse 13

एषा सृष्टिर्वरारोहे कथिता ते पुरातनी । तया सर्वमिदं व्याप्तं जगत् स्थावरजङ्गमम् ॥

美しい腰の者よ、この古き創造の説は汝に説き明かされた。これによって、この全世界は、不動なるものと動くものとに至るまで遍満された。

Verse 14

या सा आदौ वर्धिता सृष्टिर्ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । तया तुल्यां स्तुतिं चक्रे तस्या देव्याः पितामहः ॥

初めに、起源が未顕のブラフマーによって増広されたその創造に対し、祖父神（ピターマハ、ブラフマー）は、その女神にふさわしい同等の讃歌を作した。

Verse 15

ब्रह्मोवाच । जयस्व सत्यसम्भूते ध्रुवे देवि वराक्षरे । सर्वगे सर्वजननि सर्वभूतमहेश्वरि ॥

ブラフマーは言った。「勝利あれ、真実より生じた者よ。揺るがぬ女神よ、優れた音節を担う者よ。遍く行き渡る者、万物の母、すべての生類の大いなる主宰者よ。」