HomeUpanishadsAkshiVerse 3

Verse 3

Akshi

सर्वमेकमजं शान्तमनन्तं ध्रुवमव्ययम्। पश्यन् भूतार्थचिद्रूपं शान्त आस्व यथासुखम्॥ अवेदनं विदुर्योगं चित्तक्षयमकृत्रिमम्। योगस्थः कुरु कर्माणि नीरसो वाथ मा कुरु॥२–३॥

सर्वम् । एकम् । अजम् । शान्तम् । अनन्तम् । ध्रुवम् । अव्ययम् । पश्यन् । भूत-अर्थ-चित्-रूपम् । शान्तः । आस्व । यथा-सुखम् । अवेदनम् । विदुः । योगम् । चित्त-क्षयम् । अकृत्रिमम् । योग-स्थः । कुरु । कर्माणि । नीरसः । वा । अथ । मा । कुरु ॥२–३॥

sarvam ekam ajaṃ śāntam anantaṃ dhruvam avyayam | paśyan bhūtārthacid-rūpaṃ śānta āsva yathāsukham || avedanaṃ vidur yogaṃ cittakṣayam akṛtrimam | yogasthaḥ kuru karmāṇi nīraso vātha mā kuru ||2–3||

一切は一つ—不生にして寂静、無限、堅固、不壊。諸存在の真実義を覚知の本性として観じ、静まり、安らかに住せよ。賢者はヨーガを「アヴェーダナ(無受)」、すなわち心の自然なる消尽と知る。ヨーガに安住して、味わい(執着)なく行為せよ;さもなくば行為するな。

All is one—unborn, peaceful, infinite, firm, imperishable. Seeing the reality of beings as of the nature of consciousness, being tranquil, abide at ease. They know yoga to be non-sensation (avedana), the natural dissolution/waning of mind. Established in yoga, perform actions—without relish (dispassionately)—or else do not perform (them).

Nonduality; mind-cessation/attenuation; niṣkāma karma vs naiṣkarmyaMahavakya: Same as Akshi.2—affinity with ‘sarvaṃ khalv idaṃ brahma’ and ‘prajñānam brahma’ themesAtharvaChandas: Anuṣṭubh-like śloka (classical meter)