Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 122

Devanagari script

विलेपनानां सर्वेषां कुंकुमं रक्तचंदनम् । पुष्पाणां करवीराणि प्रशस्तानि वरानने

Transliteration

vilepanānāṃ sarveṣāṃ kuṃkumaṃ raktacaṃdanam | puṣpāṇāṃ karavīrāṇi praśastāni varānane

Translation

麗しき御顔の方よ、塗香のすべての中ではクンクマ（サフラン）と赤檀（紅檀香）が最上であり、花の中ではカラヴィーラ（夾竹桃）がとりわけ称賛される。

Word by Word

• विलेपनानाम्: of unguents/plasters
• विलेपनानाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठī)
• Type: Noun
• Root: विलेपन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (qualifying विलेपनानाम्)

• कुङ्कुमम्: saffron
• कुङ्कुमम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कुङ्कुम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• रक्त-चन्दनम्: red sandalwood
• रक्त-चन्दनम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रक्त (प्रातिपदिक) + चन्दन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (रक्तं च तत् चन्दनम्)

• पुष्पाणाम्: of flowers
• पुष्पाणाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठī)
• Type: Noun
• Root: पुष्प (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• करवीराणि: karavīra-flowers
• करवीराणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: करवीर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• प्रशस्तानि: excellent, praised
• प्रशस्तानि: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रशस्त (प्रातिपदिक; √शंस्-निष्पन्न)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (qualifying करवीराणि)

• वरानने: O fair-faced one
• वरानने: Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वरानना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (वरा आनना यस्याः/या)

Speaker

Skanda (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Sūrya-arcana context)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Varānanā (addressed as ‘O fair-faced one’)

Visual Art Cues

Scene: A worship tray displays saffron and red sandal paste; bright karavīra blossoms are arranged for offering; a devotee prepares anointing for the deity.

Characters & Entities

• Ravi (Sūrya)
• kuṃkuma
• raktacandana
• karavīra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion is expressed through proper upacāras (offerings); the Purāṇa highlights specific pure and pleasing substances for worship.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, in the context of worship performed there.

What ritualistic prescription is mentioned?

Offering unguents (kuṃkuma, raktacandana) and flowers (karavīra) as preferred items in Ravi/Sūrya pūjā.