Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 35

Devanagari script

वदन्तो जयशब्दांश्च सेयं कृष्णप्रियेति च । दृष्ट्वा ब्रह्ममहेशानौ द्वारकां प्रीतमानसौ

Transliteration

vadanto jayaśabdāṃśca seyaṃ kṛṣṇapriyeti ca | dṛṣṭvā brahmamaheśānau dvārakāṃ prītamānasau

Translation

彼らは勝利の声をあげ、「これはクリシュナの愛しきものだ」と告げた。ドヴァーラカーを見たブラフマーとマヘーシャは、心より歓喜に満たされた。

Word by Word

• वदन्तः: speaking
• वदन्तः: कर्ता-विशेषण (Describing subject)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)
• Form: वर्तमान कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्तरि

• जयशब्दान्: cries of victory
• जयशब्दान्: कर्म (Object of speaking)
• Type: Noun
• Root: जय (प्रातिपदिक) + शब्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (जयस्य शब्दाः)

• च: and
• च: समुच्चय (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक निपात (conjunction)

• सा: she/that (lady)
• सा: उक्तिविषय (Subject within quotation)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

• इयम्: this
• इयम्: उक्तिविषय-विशेषण (Deictic in quotation)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

• कृष्णप्रिया: beloved of Krishna
• कृष्णप्रिया: उक्तिविषय (Predicate noun in quotation)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + प्रिया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कृष्णस्य प्रिया)

• इति: thus
• इति: वाक्य-समाप्ति/उक्ति-चिह्न
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उक्तिसूचक अव्यय (quotative particle)

• च: and
• च: समुच्चय (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक निपात

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: पूर्वकालक्रिया
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), धातु: दृश्

• ब्रह्ममहेशानौ: Brahma and Mahesha (Shiva)
• ब्रह्ममहेशानौ: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + महेश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (ब्रह्मा च महेशः च)

• द्वारकां: Dvaraka
• द्वारकां: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: द्वारका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• प्रीतमानसौ: with delighted minds
• प्रीतमानसौ: कर्ता-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: प्रीत (प्रातिपदिक) + मानस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; कर्मधारयः (प्रीतं मानसं यस्य) / बहुव्रीह्यर्थे विशेषणवत् प्रयोगः; विशेषणम् (ब्रह्ममहेशानौ)

Speaker

Narrator (describing Brahmā and Maheśa’s response)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā (Kṛṣṇa-priyā)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Viprendra (implicit)

Visual Art Cues

Scene: Brahmā and Maheśa behold Dvārakā; celestial attendants shout ‘Jaya!’; banners wave; the city glows as ‘Kṛṣṇa-priyā’; Brahmā on haṃsa and Śiva with trident stand in reverent joy facing the temple skyline.

Characters & Entities

• Dvārakā
• Kṛṣṇa
• Brahmā
• Maheśa (Śiva)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The highest deities rejoice in honoring Bhagavān’s beloved abode, teaching reverence for the Lord’s sacred dwelling and community of devotion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā, explicitly praised as ‘Kṛṣṇa’s beloved’ (kṛṣṇa-priyā).

What ritualistic prescription is mentioned?

No formal rite; devotional acclamation (jaya-śabda) and praise of the holy city are emphasized.