Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

चित्रातीर्थं ततो गच्छेत्सरः परमशोभनम् । स्नानमात्रेण लभते घृतधेनुफलं नरः

citrātīrthaṃ tato gacchetsaraḥ paramaśobhanam | snānamātreṇa labhate ghṛtadhenuphalaṃ naraḥ

次いで至上に美しい湖、チトラ・ティールタ(Citra-tīrtha)へ赴くべきである。そこでただ沐浴するだけで、人は「ギーの牝牛」(ghṛtadhenu)を施すのに等しい功徳を得る。

चित्रातीर्थम्the Citrā-tīrtha (holy ford)
चित्रातीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचित्र + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—कर्मधारय (चित्रं तीर्थम्)
ततःthen; from there
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय/तसिल्-प्रत्ययान्त)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—अव्यय-क्रियाविशेषण (तस्मात्/ततः = thereafter/from there)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
सरःto the lake
सरः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (सरः = सरः/सरस्-शब्दस्य द्वितीया एकवचनरूपम्)
परमशोभनम्most beautiful
परमशोभनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम + शोभन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (सरः-विशेषणम्); समासः—कर्मधारय (परमं शोभनम्)
स्नानमात्रेणby mere bathing
स्नानमात्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्नान + मात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (स्नानस्य मात्रम्)
लभतेobtains
लभते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
घृतधेनुफलम्the fruit of (donating) a ghee-cow
घृतधेनुफलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootघृत + धेनु + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (घृतधेनोः फलम् = ghee-cow merit)
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Prahlāda (continued)

Tirtha: Citra-tīrtha

Type: kund

Listener: pilgrims/brāhmaṇas (implied)

Scene: A vividly ‘citra’ (variegated) lake—lotuses of multiple colors, birds, and patterned stone steps—where a pilgrim bathes; a symbolic cow with a ghee-lamp aura suggests ghṛtadhenu merit.

C
Citra-tīrtha
G
Ghṛtadhenu
S
Snāna

FAQs

The Māhātmya tradition frames sacred places as ‘merit-multipliers’ where simple rites yield great spiritual reward.

Citra-tīrtha.

Perform snāna at Citra-tīrtha; its merit is equated with ghṛtadhenu-dāna.