Adhyaya 22

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ श्रीमातां देववंदिताम् । सर्वकामप्रदां नृणामिहलोके परत्र च

プラスタヤは言った。「それから、王のうち最勝なる者よ、神々に礼拝される女神シュリーマーターのもとへ赴くがよい。彼女は人々に、この世と彼岸の双方において、あらゆる願いを授け給う。」

Verse 2

या च सर्वमयी शक्तिर्यया व्याप्तमिदं जगत् । सा तस्मिन्पर्वते साक्षात्स्वयं वासमरोचयत्

万有の本質たるシャクティ、その力によりこの全世界は遍満されている——彼女は自ら現れ、その山こそを住処として選び給うた。

Verse 3

पुरा देवयुगे राजा कलिंगोनाम दानवः । जरामरणहीनोसौ देवानां च भयंकरः

はるかな神々の時代、カリンガと名づくダーナヴァの王がいた。老いと死を免れ、神々にさえ恐怖をもたらした。

Verse 4

तेन सर्वमिदं व्याप्तं त्रैलोक्यं सचराचरम् । बलप्रभावतः स्वर्गो जितस्तेन सुराधिपः । ब्रह्मलोकमनुप्राप्तो देवैः सर्वैः समन्वितः

その力威により、動くものも動かぬものも含む三界すべてが蹂躙された。勢力のままに天界は奪われ、神々の主も屈せしめられた。そこで位を逐われたインドラは、諸神を伴いブラフマー界へと至った。

Verse 5

तेन दैत्येन सर्वेऽपि त्रासिताः सुरमानवाः । कलिंगोनाम दैत्यः स स्वयमिन्द्रो बभूव ह

そのダイティヤによって、神々も人々も皆おののいた。カリンガと名づくそのダイティヤは、まことに自らをインドラとして据えた。

Verse 6

वसवो मरुतः साध्या विश्वेदेवाः सुरर्षयः । तेन सर्वे कृता दैत्या यथायोग्यं नराधिप

ヴァスたち、マルトたち、サーディヤ、ヴィシュヴェデーヴァ、そして天界の聖仙ら——彼は彼らすべてをダイティヤの僕となし、思うままに役目を割り当てた、人の王よ。

Verse 7

यज्ञभागान्स्वयं सर्वे बुभुजुस्ते च दानवाः । तपोऽर्थे च ततो देवा गताः सर्वेऽर्बुदाचलम्

ダーナヴァたちは自ら、供犠（ヤジュニャ）に定められた分け前のすべてを食らい尽くした。ゆえに神々は、拠り所として苦行（タパス）を求め、皆そろってアルブダ山へ赴いた。

Verse 8

अद्यापि देवताखातं त्रैलोक्ये ख्यातिमागतम् । तत्र व्रतपराः सर्वे पत्रमूलफलाशिनः

今なおそこは「神々の地」として知られ、三界に名声を得ている。そこで彼らは皆、誓戒（ヴラタ）に励み、葉と根と果実を食として暮らした。

Verse 9

अव्यक्ताः परमत्रासाद्ध्यायंतस्ते च संस्थिताः । पंचाग्निसाधकाः केचित्तत्र व्रतपरायणाः

深い畏れにより彼らは姿を隠し、世の常から退いて、そこに立ち、禅定（ディヤーナ）に没入していた。中には誓戒に縛られた苦行者として、五火の行（パンチャーグニ）を修し、聖なる戒行に堅固な者もいた。

Verse 10

एकाहारा निराहारा वायुभक्षास्तथा परे । अन्ये मासोपवासाश्च चान्द्रायणपरायणाः

ある者は一日に一度だけ食し、ある者はまったく食を断ち、またある者は風気のみを糧とした。さらに他の者は一か月の断食を行い、チャンドラーやーナ（Cāndrāyaṇa）の行法に専心した。

Verse 11

कृच्छ्रसांतपने निष्ठा महापाराकिणः परे । अंबुभक्षा वायुभक्षाः फेनपाश्चोष्मपाः परे

ある者は苛烈な苦行クṛッチュラ（Kṛcchra）とサーンタパナ（Sāntapana）に堅く住し、またある者は大いなるパーラーカ（Mahā-Pārāka）の行を修した。水のみを糧とする者、風気のみの者、泡のみの者、さらには温もりのみを糧とする者さえいた。

Verse 12

जपहोमपराश्चान्ये ध्यानासक्तास्तथा परे । बलिनैवद्यदानैश्च गंधधूपैर्नराधिप

ある者は真言の誦持（ジャパ）と火供（ホーマ）に励み、またある者は禅定に没入していた。さらに供物、ナイヴェーディヤ（食供）、布施、香油と香—王よ—それらをもって恭しく礼拝した。

Verse 13

पूजयंतः परां शक्तिं देवीं स्वकार्यहेतवे । एवं तेषां व्रतस्थानां तपसा भावितात्मनाम् । विमुक्तिरभवद्राजन्सर्वेषां कर्मबन्धनात्

彼らは自らの正しき目的の成就のため、至上の力たる女神（シャクティ）を礼拝した。かくして誓戒（ヴラタ）に堅住し、苦行（タパス）によって心身を錬磨した者たちは、王よ、あらゆる業の束縛より解脱（ムクティ）を得た。

Verse 14

ततः पूर्णे सहस्रांते वर्षाणां नृपसत्तम । देवी प्रत्यक्षतां प्राप्ता कन्यकारूपधारिणी

やがて千年が満ちたとき—王の中の最勝よ—女神は直に顕現し、乙女の姿をとられた。

Verse 15

पूर्वं जाता महाराज धूममूर्तिर्भयावहा । ततो ज्वाला ततः कन्या शुक्लवासोऽनुलेपना । दृष्ट्वा तां तुष्टुवुर्देवाः कृतांजलिपुटास्ततः

初めに—大王よ—彼女は恐るべき煙の姿として現れ、次いで炎となり、さらに白衣をまとい香を塗った乙女となった。彼女を見た神々は、合掌して讃嘆した。

Verse 16

नमोऽस्तु सर्वगे देवि नमस्ते सर्वपूजिते । कामगेऽचिन्त्ये नमस्ते त्रिदशाश्रये

遍く行き渡る女神よ、汝に敬礼。万に礼拝される御方よ、汝に敬礼。願いを成就する者、不可思議なる者よ—神々の帰依処なる汝に敬礼。

Verse 17

नमस्ते परमादेवि ब्रह्मयोने नमोनमः । अर्धमात्रेक्षरे चैव तस्यार्धार्धे नमोनमः

至上の女神よ、あなたに敬礼いたします。梵天の源なる御方よ、重ねて重ねて敬礼いたします。半マートラーを具する音節そのものであるあなたに敬礼し、またその内に潜む微妙なる「半の半」にも敬礼いたします。

Verse 18

नमस्ते पद्मपत्राक्षि विश्वमातर्नमोनमः । नमस्ते वरदे देवि रजःसत्त्वतमोमयि

蓮の花弁のごとき眼をもつ御方よ、あなたに敬礼いたします。宇宙の母よ、重ねて重ねて敬礼いたします。授福の女神よ、ラジャス・サットヴァ・タマスとして遍満するあなたに敬礼いたします。

Verse 19

स्वस्वरूपस्थिते देवि त्वं च संसारलक्षणम् । त्वं बुद्धिस्त्वं धृतिः क्षांतिस्त्वं स्वाहा त्वं स्वधा क्षमा

女神よ、あなたは自らの本質に安住しつつ、また輪廻の世のしるしと型そのものでもあります。あなたは बुद्धि（知性）、あなたは dhṛti（堅忍）、あなたは kṣānti（忍耐）。あなたは Svāhā（供物の唱え）、あなたは Svadhā（祖霊への供え）、あなたは kṣamā（赦し）です。

Verse 20

त्वं वृद्धिस्त्वं गतिः कर्त्री शची लक्ष्मीश्च पार्वती । सावित्री त्वं च गायत्री अजेया पापनाशिनी

あなたは増益と繁栄、あなたは道であり到達点、あなたは行為者にして創造者。あなたは Śacī、Lakṣmī、Pārvatī。あなたは Sāvitrī であり Gāyatrī—不敗にして、罪を滅する御方です。

Verse 21

यच्चान्यदत्र देवेशि त्रैलोक्येऽस्तीतिसंज्ञितम् । तद्रूपं तावकं देवि पर्वतेषु च संस्थितम्

そして三界において「存在するもの」と称されるあらゆるものよ、神々の主母よ—その形相はまことにあなたのもの、女神よ。しかもそれは山々のうちにも宿っております。

Verse 22

वह्निना च यथा काष्ठं तंतुना च यथा पटः । तथा त्वया जगद्व्याप्तं गुप्ता त्वं सर्वतः स्थिता

火が木に遍満し、糸が布に行き渡るように、この宇宙は汝によって遍く満たされる。無知なる者には隠れつつ、汝はあらゆる所に確立して住まう。

Verse 23

पुलस्त्य उवाच । एवं स्तुता जगन्माता तानुवाच सुरोत्तमान् । वरो मे याच्यतां शीघ्रमभीष्टः सुरसत्तमाः

プラスタヤは言った。かく讃えられし世界の母は、最勝の神々に告げた。「汝ら天の最上者よ、望む恩寵を速やかに我に求めよ。」

Verse 24

किमत्र गुप्तभावेन तिष्ठथ श्वभ्रमध्यगाः । मद्भक्तानां भयं नास्ति त्रैलोक्येपि चराचरे

なぜ汝らは隠れたまま、穴の中に留まっているのか。我が भक्त（信奉者）には恐れはない。三界においても、動くものと動かぬもののすべてにおいて。

Verse 25

देवा ऊचुः । कलिंगेन वयं देवि निरस्ताः संगरे मुहुः । तेन व्याप्तमिदं सर्वं त्रैलोक्यं सचराचरम्

神々は言った。「女神よ、我らは戦においてカリンガに幾度も退けられました。彼によって、動くもの動かぬものを含む三界のすべてが、ことごとく覆い尽くされました。」

Verse 26

यज्ञभागो हृतोऽस्माकं दैत्यानां स प्रकल्पितः । तेन स्वर्गः समाक्रान्तः सुराः सर्वे निराकृताः

我らの祭祀（ヤジュニャ）における正当な分け前が奪われ、その分はダイティヤらに与えられました。これによりスヴァルガは占拠され、神々は皆、追い払われたのです。

Verse 27

हत्वा दैत्यान्यथा भूयः शक्रः स्वपदमाप्नुयात् । तथा कुरु महाभागे वर एषोऽस्मदीप्सितः

ダイティヤ族を討ち滅ぼし、シャクラ（インドラ）が再び己の位を取り戻しますように——そのように成し給え、幸運に満ちた大いなる女神よ。これこそ我らの願う恩寵である。

Verse 28

देव्युवाच । यथा यूयं मया सृष्टास्तथैवायं महासुरः । विशेषो नास्ति मे कश्चिदुभयोः सुरसत्तमाः

女神は仰せになった。「汝らが我により創られたように、この大いなるアスラもまた我により創られた。神々の中の最勝者たちよ、我は両者の間にいささかの偏りも持たぬ。」

Verse 29

तस्मात्तान्वारयिष्यामि शक्राद्यांस्त्रिदिवात्पुनः । एवमुक्त्वा वरारोहा प्रेषयामास पार्थिव

「ゆえに、我は再び彼らを天界より退けよう——インドラをはじめとする者たちを。」そう言い終えると、高貴なる御方は使者を遣わされた、王よ。

Verse 30

दूतं कलिंगदैत्याय त्यज त्वं त्रिदिवं द्रुतम् । स गत्वा बाष्कलिं दैत्यं सामपूर्वं वचोऽब्रवीत्

彼女はカリンガのダーナヴァに使者を遣わし、「ただちにトリディヴァ（天界）を去れ」と告げた。使者はダイティヤのバーシュカリのもとへ赴き、まず和らげる言葉をもって語りかけた。

Verse 31

दूत उवाच । या सा सर्वगता देवी शक्तिरूपा शुचि स्मिता । श्रीमाता जगतां माता देवैराराधिता परा । तेषां तुष्टा च देवी त्वामिदं वचनमब्रवीत्

使者は言った。「あまねく遍在する女神——シャクティそのものの御姿、清らかにして柔らかく微笑み給う——シュリーマーター、諸世界の母、神々が礼拝する至上者。その御方は彼らに満悦され、汝にこの言葉を告げられた。」

Verse 32

स्वस्थानं गच्छ शीघ्रं त्वं शक्रो यातु त्रिविष्टपम् । मद्वाक्याद्दानवश्रेष्ठ देवत्वं न भवेत्तव

「汝は速やかに己が住処へ帰れ。インドラはトリヴィシュタパ（天界）へ帰るがよい。わが言葉により、ダーナヴァの中の最勝よ、神性は汝のものとはならぬ。」

Verse 33

अहं लोकेश्वरो मत्वा सगर्वमिदमब्रवीत्

「我こそは諸世界の主なり」と思い上がり、彼は驕りをもってこの言葉を語った。

Verse 34

पुलस्त्य उवाच । स दूतवचनं श्रुत्वा दानवो मदगर्वितः

プラスタヤは言った。使者の言葉を聞くや、驕りに酔ったダーナヴァは（こう答えた）。

Verse 35

न भवद्भ्यस्वहं स्वर्गं प्रयच्छामि कथंचन । दूतोऽवध्यो भवेद्राज्ञामपि वैरे सुदारुणे । एतस्मात्कारणाद्दूत न त्वां प्राणैर्वियोजये

「我は汝らに天界を渡さぬ—決して。使者は、たとえ最も凄惨な怨讐のさなかにあっても、王たちにより殺されるべきではない。ゆえに、使者よ、汝の命は奪わぬ。」

Verse 36

श्रीमातां यदि मे दूत दर्शयिष्यसि चेत्ततः । अभीष्टान्संप्रदास्यामि सत्यमेव ब्रवीम्यहम्

「使者よ、もし汝が我にシュリーマーター（Śrīmātā）を示すなら、汝の望むままの恩寵を授けよう。これは真実の言葉である。」

Verse 37

अहं त्वया समं तत्र यास्ये यत्र स्थिता च सा । निग्रहं च करिष्यामि वाक्यं मे सत्यकारणम्

われは汝と共に彼の地へ赴き、彼女の住まう所に至ろう。しかして彼女を制しよう—我が言葉は真実に基づく。

Verse 38

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा मदोन्मत्तो दूतेन च स दानवः । अर्बुदं प्रययौ तूर्णं रोषेण महता वृतः

プラスタヤは言った。かく語り終えるや、驕りに酔い狂うそのダーナヴァは、使者を伴い、激しい憤怒に包まれて、アルブダへと疾く赴いた。

Verse 39

दृष्ट्वा बाष्कलिमायांतं देवाः शक्रपुरोगमाः । वार्यमाणास्तदा देव्या पलायनपरायणाः

バースカリが迫るのを見て、シャクラ（インドラ）を先頭とする神々は、女神に制止されながらも、逃走に心を奪われ、ただ退避へと向かった。

Verse 40

भयेन महताविष्टा दिशो भेजुः समंततः । अथासौ बाष्कलिः प्राप्तः सैन्येन महता वृतः

大いなる恐怖に呑まれ、彼らは四方へ散り去った。やがてバースカリが到来し、巨大な軍勢に囲まれていた。

Verse 41

श्रीमाता तिष्ठते यत्र पर्वतेर्बुदसंज्ञके । दूतं च प्रेषयामास तमुवाच नराधिपः

シュリーマーターが住まわれる、アルブダと名づく山において、人々の主たる王（ナラーディパ）は使者を遣わし、彼にこのように告げた。

Verse 42

बाष्कलिरुवाच । गच्छ दूतवर ब्रूहि श्रीमातां चारुहासिनीम् । भार्या मे भव सुश्रोणि अहं ते वशगः सदा

バーシュカリは言った。「行け、最上の使者よ。麗しい微笑みのシュリーマーターに告げよ。『美しい腰の君よ、我が妻となれ。われは常に汝の御支配のもとにあろう』と。」

Verse 43

भविष्यति हि मे राज्यं सर्वं वशगतं तव । अन्यथा धर्षयिष्यामि सर्वैः सार्द्धं सुरोत्तमैः

「まことに、我が国土のすべては汝の支配に帰す。さもなくば、われは最上の神々と共に、力ずくで汝を凌辱し屈服させよう。」

Verse 44

किमिंद्रेणाल्पवीर्येण किमन्यैश्च वरानने । सहस्राक्षो न मे तुल्यो न मे तुल्याः सुरासुराः

「麗しき面影の君よ、力の乏しいインドラや他の者どもを、われが何と頼もうか。千眼のインドラは我に及ばず、神々も阿修羅もまた我に比肩する者なし。」

Verse 45

पुलस्त्य उवाच । एतच्छ्रुत्वा ततो गत्वा स दूतः संन्यवेदयत् । तस्य सर्वं यथावाक्यं तेनोक्तं च महीपते

プラスタは言った。「それを聞くや、使者は赴き、語られたとおりに一切を奏上し、王の言葉を余すところなく伝えた。」

Verse 46

ततः श्रुत्वा स्मितं कृत्वा चिंतयामास भामिनी । जरा मरणहीनोयं दैत्येन्द्रः शंभुना कृतः

それを聞くと、光り輝く麗人は微笑み、こう思い巡らした。「このダイティヤの王は、シャンブ（シヴァ）によって老いと死を離れし者とされたのだ。」

Verse 47

कथमस्य मया कार्यो निग्रहो देवताकृते । पुनश्चिंतयते यावत्सा देवी दानवं प्रति । तावत्तत्रागतः शीघ्रं स कामेन परिप्लुतः

「いかにして我は、神々のために彼を抑え、屈服させるべきか。」女神がそのダーナヴァのことを思案している間に、彼は欲望に呑まれ、情欲に駆られて、たちまちそこへ到来した。

Verse 48

अथ दृष्टिनिपातेन सा देवी दानवाधिपम् । व्यलोकयत्ततस्तस्या निश्चयः संबभूव ह

そのとき女神は、ただ一度視線を投げてダーナヴァの主を見定めた。するとその瞬間より、女神の内に揺るがぬ決意が生じた。

Verse 49

ततो जहास सा देवीशनकैर्वृपसत्तम । मुखात्तस्यास्ततः सैन्यं निष्क्रांतमतिभीषणम्

それから女神は、王の中の最上よ、そっと微笑み笑った。するとその御口より、きわめて恐るべき軍勢が現れ出た。

Verse 50

हस्तिनो हयवर्याश्च पादाताश्च पृथग्विधाः । रथसाहस्रमारूढा योधाश्चापि सहस्रशः

そこには象、優れた馬、さまざまな歩兵があり、さらに千の戦車に乗る戦士たちもまた幾千といた。

Verse 51

तैः सैन्यं दानवेशस्य सर्वं शस्त्रैर्निपातितम् । पश्यतस्तस्य दैत्यस्य निश्चलस्यासुरस्य च

彼らによって、ダーナヴァの主の軍勢はことごとく武器により打ち倒された――しかもそのダイティヤ、その動かぬアスラは、ただ見つめているばかりであった。

Verse 52

हते सैन्य बले तस्मिन्निंद्राद्यास्त्रिदिवौकसः । तामूचुर्वचनं देवि दानवं हन्तुमर्हसि । नास्मिञ्जीवति नो राज्यं स्वर्गे देवि भविष्यति

その軍勢と力が討ち滅ぼされると、インドラをはじめ天界の住人たちは彼女に告げた。「おお女神よ、ダーナヴァを討ち給え。彼が生きているかぎり、おお女神よ、我らには天界に王国は成り立たぬ。」

Verse 53

पुलस्त्य उवाच । श्रुत्वा तद्वचनं तेषां ज्ञात्वा तं मृत्युवर्जितम् । पर्वतस्य महाशृंगं दत्त्वा तस्योपरि स्वयम्

プラスタヤは語った。彼らの言葉を聞き、彼が死を免れた者であると知ると、彼女は大いなる山の峰を与え、みずからその上に座を占めた。

Verse 54

निविष्टा सा जगन्माता श्रीमाता कामरूपिणी । हिताय जगतां राजन्नद्यापि वरपर्वते । तत्रैव वसते साक्षान्नृणां कामप्रदायिनी

彼女は世界の母—吉祥なる母、意のままに姿を現す者—として、諸世界の利益のためにそこに座した。今なお、王よ、ヴァラパルヴァタにおいて彼女は顕現して住し、人々に正しき願いを授け給う。

Verse 55

एतस्मिन्नेव काले तु सर्वे देवाः सवासवाः । तुष्टुवुस्तां महाशक्तिं भयहन्त्रीं प्रहर्षिताः

まさにその時、ヴァーサヴァ（インドラ）をはじめとするすべての神々は、恐れを滅する大いなる力を歓喜して讃嘆した。

Verse 56

प्रसन्नाऽभूत्ततो देवी तेषां तत्र नराधिप । स्वंस्वं स्थानं सुराः सर्वे परियांतु गतव्यथाः । गत्वा स्थानं स्वकं सर्वे परिपांतु गतव्यथाः

そののち女神はその場で彼らに慈悲を垂れ、王よ、こう告げた。「すべての神々よ、それぞれの住処へ憂いなく帰れ。自らの座に至ったなら、汝らは皆その領域を守護せよ。苦悩はすでに去った。」

Verse 57

वरं वरय देवेन्द्र ब्रूहि यत्ते मनोगतम् । तत्सर्वं संप्रदास्यामि तुष्टाहं भक्तितस्तव

インドラよ、望む恩寵を選び、心にある願いを告げよ。汝の信愛に満足した我は、そのすべてを授けよう。

Verse 58

इन्द्र उवाच । यदि तुष्टासि मे देवि शाश्वते भक्तिवत्सले । अत्रैव स्थीयतां तावत्स्वर्गे यावदहं विभुः

インドラは言った。「もし我に満足されるなら、女神よ、永遠にして信愛を愛でる御方よ。われが天界の主権を保つかぎり、まさにここにお留まりください。」

Verse 59

प्रशास्मि राज्यं देवेशि शाश्वते भक्तवत्सले । अजरश्चामरश्चैव यतो दैत्यः सुरेश्वरि

女神よ、神々の主にして永遠、信者に慈しき御方よ。我は国を治めている。まさに汝の威力により、天衆の主宰よ、アジャラとアマラという魔は抑えられ、力を失った。

Verse 60

हरेण निर्मितः पूर्वं येन तिष्ठति निश्चलः । प्रसादात्तव लोकाश्च त्रयः संतु निरामयाः

かつてハリによって造られ、揺るがずに立つその御方——汝の恩寵により、三界が病なく患いなきものとなりますように。

Verse 61

अत्र त्वां पूजयिष्यामो वयं सर्वे समेत्य च । चैत्रशुक्लचतुर्द्दश्यां दृष्ट्वा त्वां यांतु सद्गतिम्

ここに我ら皆が集い、汝を礼拝し奉る。さらにチャイトラ月白分の第十四日に汝を拝する者は、幸いなる道（善き境地）に至りますように。

Verse 62

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा सहस्राक्षः सर्वदेवैः समन्वितः । हृष्टस्त्रिविष्टपं प्राप्तो देव्यास्तस्याः प्रभावतः

プラースティヤは言った。「かく語り終えると、千眼者サハスラークシャ（インドラ）は諸天を伴い、歓喜してトリヴィシュタパ（天界）に至った。すべてはその女神の不可思議なる威力によってである。」

Verse 63

सापि तत्र स्थिता देवी देवानां हितकाम्यया

その女神もまたそこに留まり、諸天の安寧と利益を願っておられた。

Verse 64

यस्तां पश्यति चैत्रस्य चतुर्द्दश्यां सिते नृप । स याति परमं स्थानं जरामरणवर्ज्जितम्

王よ、チャイトラ月の白分十四日（チャトゥルダシー）に彼女を拝する者は、老いと死を離れた至高の住処に至る。

Verse 65

किं व्रतैर्नियमैर्वापि दानैर्दत्ते नराधिप । सर्वे तद्दर्शनस्यापि कलां नार्हंति षोडशीम्

人々の主よ、誓戒や規律、あるいは布施供養に何の要があろうか。いずれも女神を拝見する功徳の十六分の一にも及ばない。

Verse 66

तत्रैव पादुके दिव्ये तया न्यस्ते नराधिप । यस्ते पश्यति भूयोऽसौ संसारं न हि पश्यति । सर्वान्कामानवाप्नोति इह लोके परत्र च

王よ、まさにそこに、彼女が据え置かれた天なる御履（みくつ）がある。それを再び拝する者は、もはやサンサーラを見ず、この世においても来世においても、あらゆる願いを成就する。

Verse 67

ययातिरुवाच । कस्मिन्काले द्विजश्रेष्ठ देव्या मुक्तेऽत्र पादुके । कस्माच्च कारणाद्ब्रूहि सर्वं विस्तरतो मम

ヤヤーティは言った。「おお、最上のバラモンよ、女神はいつこの地にこの履（くつ）を置き残されたのか。いかなる理由によるのか。すべてを詳しく我に語れ。」

Verse 68

पुलस्त्य उवाच । तां देवीं मानवाः सर्वे संवीक्ष्य नृपसत्तम । प्राप्नुवंति परां सिद्धिं द्विविधां धर्मकारिणः

プラスタヤは言った。「おお、王の中の最勝者よ、あの女神を拝するすべての人は、ダルマを行ずる者であるなら、二種の無上の成就（シッディ）を得る。」

Verse 69

एतस्मिन्नेव काले तु यज्ञदानादिकाः क्रियाः । प्रणष्टा भूतले राजंस्तीर्थयात्राव्रतोद्भवाः

まさにその時、王よ、ヤジュニャ（祭祀）やダーナ（布施）などの行は地上から失われ、聖なるティールタへの巡礼とヴラタ（誓戒）から生ずる宗教的修行もまた滅び去った。

Verse 70

शून्यास्ते नरकाः सर्वे संबभूवुर्यमस्य ये । यज्ञभागविहीनाश्च देवाः कष्टमुपागताः

ヤマに属するあらゆる地獄は空となり、ヤジュニャの分け前を失った神々は苦境に陥った。

Verse 71

अथ सर्वे नृपश्रेष्ठ देवास्तत्र समागताः । ऊचुर्गत्वाऽर्बुदं तत्र श्रीमातां परमे श्वरीम्

その後、王の中の最勝者よ、すべての神々がそこに集まった。彼らはアルブダへ赴き、至上の女神たるシュリー・マーターに申し上げた。

Verse 72

देवा ऊचुः । अग्निष्टोमादिकाः सर्वाः क्रिया नष्टाः सुरेश्वरि । मर्त्यलोके वयं तेन कर्मणातीव पीडिताः

神々は言った。「おお至上の女神よ、アグニシュトーマ祭に始まる一切の祭式は滅び去りました。その祭式の業が失われたゆえに、我らは人間界において甚だしく苦しめられております。」

Verse 73

दृष्ट्वा त्वां देवि पाप्मानः सिद्धिं यांति सपूर्वजाः । तस्माद्यथा वयं पुष्टिं व्रजामस्ते प्रसादतः

「おお女神よ、ただ御姿を拝するだけで、罪ある者でさえ—その祖先とともに—成就を得ます。ゆえに、御慈悲によって我らにも繁栄と力をお授けください。」

Verse 74

न निष्क्रामति दैत्यश्च बाष्कलिस्त्वं तथा कुरु

「そして魔族バーシュカリは出て来ません。ゆえに、彼を抑え留めるよう、そのようにお計らいください。」

Verse 75

पुलस्त्य उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा संचिंत्य सुचिरं तदा । मुक्त्वा स्वे पादुके तत्र कृत्वा चाश्मसमुद्भवे । देवानुवाच राजेंद्र सर्वानर्त्तिमुपागतान्

プラスタヤは語った。彼らの言葉を聞くと、彼女は久しく思案した。やがて自らの履（くつ）をそこに残し、岩より生じた台座の上に据えて、苦難に陥って集まった神々に—王よ—語りかけた。

Verse 76

श्रीदेव्युवाच । युष्मद्वाक्येन त्यक्तो हि मयाऽयं पर्वतोत्तमः । विन्यस्ते पादुके तस्य रक्षार्थं बाष्कलेः सुराः

シュリー・デーヴィーは言った。「あなたがたの願いにより、私はまことにこの最勝の山を離れました。バーシュカリから守るため、そこに我が履を置いたのです、神々よ。」

Verse 77

मत्पादुकाभराक्रांतो न स दैत्यः सुरोत्तमाः । स्थानात्प्रचलितुं शक्तः स्तंभितः स्याद्यथा मया

わがパードゥカー（聖なる履物）の重みに踏み鎮められ、その阿修羅は、ああ神々の最勝者よ、その場から動くことができぬ――わが定めのとおり、彼は不動のまま留まる。

Verse 78

एतच्छास्त्रं मया कृत्स्नं पादुकार्थं विनिर्मितम् । अध्यात्मकं हितार्थाय प्राणिनां पृथिवीतले

この全きシャーストラ（聖教）は、パードゥカーのため――聖なる理と護りとして――わたしが編んだものである。これは霊性の教えであり、地上の生きとし生けるものの安寧のためにある。

Verse 79

शास्त्रमार्गेण चानेन भक्त्या यः पादुके मम । पूजयिष्यति सिद्धिः स्यात्तस्य मद्दर्शनोद्भवा

シャーストラの道に従い、信愛（バクティ）をもってわがパードゥカーを礼拝する者には、その成就（シッディ）は必ず、わが神聖なるダルシャナ（御姿拝観）の加護より生じる。

Verse 80

चैत्रशुक्लचतुर्द्दश्यामहमत्रार्बुदे सदा । अहोरात्रे वसिष्यामि सुगुप्ता गिरिगह्वरे

チャイトラ月の白分（シュクラ・パクシャ）十四日に、わたしは常にここアルブダに在り、昼夜を通して、山の洞窟に深く隠れて住まう。

Verse 81

पर्वतोऽयं ममाभीष्टो न च त्यक्तुं मनो दधे । तथापि संपरित्यक्तो युष्माकं हितकाम्यया

この山はわたしにとって愛しきもの、心は離れたくはなかった。されども、汝らの安寧を願うがゆえに、わたしはそれを完全に捨て去った。

Verse 82

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा तु सा देवी समंताद्देवकिंनरैः । स्तूयमाना ययौ स्वर्गं मुक्त्वा ते पादुके शुभे

プラスタヤは言った。「かく語り終えると、その女神は、四方よりデーヴァとキンナラに讃えられつつ天界へと去り、吉祥なるパードゥカー（聖なる履）をそこに残された。」

Verse 83

अद्यापि सिद्धिमायांति योगिनो ध्यानतत्पराः । तन्निष्ठास्तद्गतप्राणा यथा देव्याः प्रदर्शनात्

今なお、禅定に専心するヨーギーたちは、女神に堅く帰依し、その生命の息をも女神に融かし入れて、女神の直接の顕現にも等しくシッディ（成就）を得る。

Verse 84

एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्व परिपृच्छसि । श्रीमातासंभवं पुण्यं पादुकाभ्यां च भूमिप

汝が我に問うたところに従い、王よ、尊きシュリー・マーターより生ずる清浄なる功徳と、またその聖なる二つのパードゥカーについて、すべて語り終えた。

Verse 85

यस्त्वेतत्पठते भक्त्या श्लाघते वाऽथ यो नरः । सर्वपापैर्महाराज मुच्यते ज्ञानतत्परः

しかし、これを信愛をもって誦する者、あるいはただ讃える者であっても、大王よ、あらゆる罪より解き放たれ、真の智へと心を向ける者となる。