Adhyaya 16

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ तीर्थं पापप्रणाशनम् । मणिकर्णिकसंज्ञं तु सर्वलोकेषु विश्रुतम्

プラスタヤは言った。「それから、王の中の最勝者よ、罪を滅するティールタ、マニカルニカーと名づけられ、あらゆる世界に名高い聖地へ赴くべきである。」

Verse 2

यत्र सिद्धिं गता राजन्वालखिल्या महर्षयः । तैस्तत्र निर्मितं कुण्डं सुरम्यं गिरि गह्वरे

王よ、そこにおいてヴァーラキリヤの大聖仙たちはシッディ（成就）に到達した。そして山の窪みの奥に、彼らはこの上なく麗しい聖なるクンダ（池）を造り上げた。

Verse 3

तेषां तत्रोपविष्टानां मुनीनां भावितात्मनाम् । महाश्चर्यमभूत्तत्र तत्त्वं शृणु नराधिप

かくして、心を修め内に養われた聖仙たちがそこに坐しているとき、偉大なる奇瑞が起こった。人の王よ、その真実を聞け。

Verse 4

किरातवनिता काचिन्नाम्ना च मणिकर्णिका । अतिकृष्णा विरूपाक्षी कराला भीषणाकृतिः

そこに、名をマニカルニカーというキラータの女がいた。ひどく黒く、目は歪み、痩せこけて、恐ろしい姿であった。

Verse 5

तृषार्त्ता तत्र संप्राप्ता मध्यंदिनगते रवौ । ग्रस्ते च राहुणा सूर्ये प्रविष्टा सलिले तु सा

渇きに苦しみ、太陽が真昼の頂にある時に彼女はそこへ来た。さらにラーフが太陽を呑む（食の時）と、彼女は水に入った。

Verse 6

एतस्मिन्नेव काले तु दिव्यरूपवपुर्धरा । मुनीनां पश्यतां चैव विनिष्क्रांता सुमध्यमा

まさにその時、神妙なる姿と身を具え、細き腰をもつ女が、聖仙たちの見守る中で現れ出た。

Verse 7

अथ तस्याः पतिः प्राप्तस्तदन्वेषणतत्परः । पप्रच्छ तां वरारोहां पत्न्या दुःखेन दुःखितः

やがて彼女の夫が、彼女を捜し求めてやって来た。妻の苦しみによって自らも苦しみ、あの気高き姿の女に問いかけた。

Verse 8

मम भार्यात्र संप्राप्ता यदि दृष्टा सुमध्यमे । शीघ्रं वद वरारोहे बालकोऽयं तदुद्भवः

もしここへ来た我が妻を見たのなら、細腰の淑女よ、速やかに告げてくれ、気高き御方よ。この幼子は彼女から生まれたのだ。

Verse 9

तृषार्त्तश्च क्षुधाविष्टो रुदते च मुहुर्मुहुः । दृष्टा चेत्कथ्यतां सुभ्रूर्विनाऽयं तां मरिष्यति

この子は渇きに苦しみ、飢えに襲われ、幾度も幾度も泣き叫んでいる。もし彼女を見たなら、麗しき眉の御方よ、告げてくれ——彼女なくしては、この子は死んでしまう。

Verse 10

स्त्र्युवाच । साऽहं ते दयिता कान्त तीर्थस्यास्य प्रभावतः । दिव्यरूपमिदं प्राप्ता देवैरपि सुदुर्लभम्

女は言った。「愛しき夫よ、わたし――あなたの愛妻は、この聖なるティールタの威力によって、この天なる姿を得ました。これは神々でさえ得難い境地なのです。」

Verse 11

त्वं चापि सलिले ह्यस्मिन्कुरु स्नानं त्वरान्वितः । प्राप्स्यसि त्वं परं रूपं यथा प्राप्तं मयाऽनघ

「あなたもまた、この水で急いで聖なる沐浴をなさい。罪なき方よ、わたしが得たように、あなたも至上の姿を得るでしょう。」

Verse 12

अथासौ सह पुत्रेण प्रविष्टस्तत्र निर्झरे । विमुक्ते भास्करे राजन्विरूपश्चाभवत्पुनः

それから彼は息子とともに、その滝のような泉へと入った。だが太陽の影響が去ると、王よ、彼は再び醜く歪んだ姿となった。

Verse 13

दुःखेन मृत्युमापन्नस्तस्मिन्नेव जलाशये । अथ सा भर्तृशोकाच्च मरणे कृतनिश्चया

悲嘆に圧され、彼はその同じ水の池で死を迎えた。ついで彼女は、夫を失った嘆きに打たれ、自らも死ぬと決意した。

Verse 14

चितिं कृत्वा समं तेन ज्वालयामास पावकम् । अथ ते मुनयो दृष्ट्वा तथाशीलां शुभांगनाम्

彼と同じほどの葬火の薪壇を築き、火を燃え上がらせた。するとその聖仙たちは、そのように戒徳堅固で瑞相を備えた麗しき女性を見て、案じつつ見守った。

Verse 15

कृपया परयाविष्टास्तामूचुर्विस्मयान्विताः । सर्वे तस्याश्च संदृष्ट्वा साहसं च नृपोत्तम

深い慈悲に満たされ、また驚嘆しつつ、彼らは彼女に語りかけた。おお最上の王よ、彼女の大胆な決意を目の当たりにして、皆の心は揺り動かされた。

Verse 16

ऋषय ऊचुः । दिव्यरूपं त्वया प्राप्तं देवैरपि सुदुर्लभम् । कस्मादेनं सुपाप्मानमनुगच्छसि भामिनि

聖仙たちは言った。「汝は神々にさえ得難い दिव्यなる姿を得た。なぜ、情熱の女よ、この大いなる罪人に従いゆくのか。」

Verse 17

स्त्र्युवाच । पतिव्रताहं विप्रेन्द्राः सदा भर्तृपरायणा । किं रूपेण करिष्यामि विना पत्या निजेन च

女は言った。「婆羅門の中の最勝者たちよ、私はパティヴラター、常に夫にのみ帰依する者です。わが夫なくして、いかなる姿を得ても何になりましょうか。」

Verse 18

विरूपो वा सुरूपो वा दरिद्रो वा धनाधिपः । स्त्रीणामेकः पतिर्भर्त्ता गतिर्नान्या जगत्त्रये

醜くとも麗しくとも、貧しくとも富める者であっても――女人にとって夫ただ一人が主であり帰依処である。三界に他の道はない。

Verse 19

बालकोऽयं मुनिश्रेष्ठा भवच्छरणमागतः । अहं कान्तेन संयुक्ता प्रविशामि हुताशनम्

ああ最勝の牟尼たちよ、この子はあなたがたの御足に帰依して来ました。私は愛しき夫と一つとなり、供犠の火へと入ります。

Verse 20

पुलस्त्य उवाच । अथ ते मुनयः सर्वे ज्ञात्वा तस्याः सुनिश्चयम् । कृपया परयाविष्टाः संवीक्ष्य च परस्परम्

プラスタヤは語った。かくして諸々の牟尼は、彼女の堅固な決意を悟るや、深い慈悲に満たされ、互いに見交わして相談した。

Verse 21

ततो जीवापयामासुस्तत्पतिं ते मुनीश्वराः । सद्रूपेण समायुक्तं दिव्य लक्षणलक्षितम्

すると牟尼の主たちは彼女の夫を蘇らせ、気高き姿を授けた。そこには天なる徴と吉祥の相が明らかに備わっていた。

Verse 22

एतस्मिन्नेव कालं तु विमानं मनसेप्सितम् । देवकन्यासमाकीर्णं सद्यस्तत्र समागतम्

まさにその時、心に望んだとおりの天のヴィマーナがただちにそこへ到来し、天女たちで満ちていた。

Verse 23

अथ तौ दंपती तेषां मुनीनां भावितात्मनाम् । पुरतः प्रणिपत्याथ प्रस्थितौ त्रिदिवं प्रति

そのとき夫婦は、心を成就した聖仙たちの御前にひれ伏して礼拝し、のちにトリディヴァ（天界）へと旅立った。

Verse 24

अथ तैर्मुनिभिः प्रोक्ता सा नारी मणिकर्णिका । वरं वरय कल्याणि सर्वे तुष्टा वयं तव

すると聖仙たちはその女マニカルニカーに告げた。「吉祥なる者よ、願い（恩寵）を選びなさい。我らは皆、汝を喜んでいる。」

Verse 25

पतिव्रतत्वेन तुष्टाः सत्येन च विशेषतः । नास्माकं दर्शनं व्यर्थं जायते च कथंचन

「汝のパティヴラターとしての堅き貞節、夫への一途な奉仕、そしてとりわけ真実の言葉により、我らは満足した。我らにまみえ、加護を受けることは、いかなる意味でも決して無駄とはならぬ。」

Verse 26

मणिकर्णिकोवाच । यदि मां मुनयस्तुष्टाः प्रयच्छथ वरं मुदा । यदत्रास्ति महालिंगं मन्नाम्ना तद्भविष्यति

マニカルニカーは言った。「もし聖仙の方々が私を喜び、歓びをもって願いを授けてくださるなら、ここに在す大リンガが、私の名によって知られるようになりますように。」

Verse 27

एतदेव ममाभीष्टं नान्यदस्ति प्रयोजनम् । सर्वेषां च प्रसादेन स्वर्गं गच्छामि सांप्रतम्

「これこそが私の切なる願いであり、ほかに求めるものはありません。皆さまのご加護により、私は今、天界へと赴きます。」

Verse 28

ऋषय ऊचुः । एवं भवतु ते ख्यातिस्तीर्थलिंगे वरानने । तव नामान्वितं जातं तीर्थं वै मणिकर्णिका

聖仙たちは言った。「そのようにあれ――麗しき面貌の者よ。このティールタとリンガによって、汝の名声が久しく保たれよ。まことに汝の名を戴く聖なる渡しが生じた。マニカルニカー（Maṇikarṇikā）である。」

Verse 29

पुलस्त्य उवाच । भर्त्रा सह दिवं प्राप्ता पुत्रेणैव समन्विता । वालखिल्यास्तपोनिष्ठा विशेषात्तत्र संस्थिताः

プラスタは言った。彼女は夫とともに天界に至り、さらに子も伴っていた。そこで彼女は、苦行に堅固なるヴァーラキリヤ（Vālakhilya）仙人たちの中に、ことさらに安住した。

Verse 30

तत्र सूर्यग्रहे प्राप्ते स्नानदानादिकाः क्रियाः । यः करोति फलं तस्य कुरुक्षेत्र समं भवेत्

そこで日食が起こる時、聖なる沐浴や布施、その他の儀礼を行う者の功徳は、クルクシェートラ（Kurukṣetra）における功徳に等しくなる。

Verse 31

यं यं काममभिध्याय स्नानं तत्र करोति यः । तं तं प्राप्नोति राजेन्द्र सम्यग्ध्यानसमन्वितः

王の中の最勝者よ、いかなる願いであれ心に念じ、正しい禅定を伴ってそこで沐浴する者は、その願いそのものを成就する。

Verse 32

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नानं तत्र समाचरेत् । तीर्थे दानं यथाशक्त्या देवर्षिपितृतर्पणम्

ゆえに、あらゆる努力をもってそこで沐浴を行うべきである。またそのティールタにおいて、力に応じて布施をなし、神々・聖仙・祖霊にタルパナ（奠水供養）を捧げるべきである。