Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 84›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं देवदेवेन विष्णुना । माधवीं भगिनीं प्राप्य जन्मांतरमुपस्थिताम्

Transliteration

ṛṣaya ūcuḥ | yadetadbhavatā proktaṃ devadevena viṣṇunā | mādhavīṃ bhaginīṃ prāpya janmāṃtaramupasthitām

Translation

聖仙たちは言った。「あなたが語られたこと—神々の神ヴィシュヌによって告げられたこと—別の生において来臨した妹マードハヴィーに出会った後のことは…」

Word by Word
ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; बहुवचन
यत्which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; यत्-सम्बन्धेन विशेष्यः
भवताby you (sir)
भवता:
Karana (Agent-instrument in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति; एकवचन; आदरार्थक-प्रयोगः
प्रोक्तम्told
प्रोक्तम्:
Karma (Object-predicate/कर्मविधेय)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; कर्मणि: "spoken/told"
देवदेवेनby the god of gods
देवदेवेन:
Karana (Agent-instrument in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति; एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवानां देवः)
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
Karana (Agent-instrument in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति; एकवचन; अपादान/करणार्थे कर्तृनिर्देशः (agent)
माधवीम्Mādhavī
माधवीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाधवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन
भगिनीम्sister
भगिनीम्:
Karma (Appositional object/कर्म)
TypeNoun
Rootभगिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; समानाधिकरण-विशेष्य (apposition to माधवीम्)
प्राप्यhaving obtained
प्राप्य:
Kriya (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund/Absolutive); अव्ययभाव; "having obtained/reached"
जन्मान्तरम्another birth
जन्मान्तरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुषः (जन्म्नः अन्तरम् = another birth)
उपस्थिताम्present, having come
उपस्थिताम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootउप + स्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; विशेषणम् (qualifying माधवीम्): "present/arrived"
Speaker

Ṛṣis (sages)

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis (sages)

Visual Art Cues

Scene: A council of sages addresses the narrator, recalling a wondrous episode: Viṣṇu speaking, and Mādhavī—recognized as a sister from another birth—approaching; the scene balances inquiry and marvel.

Characters & Entities
Ṛ
Ṛṣis
V
Viṣṇu
M
Mādhavī

FAQs

Purāṇic teaching is advanced through inquiry: sages request clarity on karmic continuity across births.

The broader frame remains within the Śrīhāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya of the Nāgara-khaṇḍa, though this verse begins a new narrative unit.

None; it introduces a question about a prior account involving Mādhavī and Viṣṇu.

←Previous Verse
Next Verse→