Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 45
Devanagari script
ततो लज्जापरीतांगः स्थितश्चाधोमुखो द्विजाः । इन्द्राद्यैरमरैः सर्वैः सहितः सर्वतः स्थितैः
Transliteration
tato lajjāparītāṃgaḥ sthitaścādhomukho dvijāḥ | indrādyairamaraiḥ sarvaiḥ sahitaḥ sarvataḥ sthitaiḥ
Translation
そのとき彼は羞恥に身を包まれ、うつむいて立ち尽くした、ああ二度生まれの者たちよ。インドラをはじめとするすべての神々も、四方より集い、周囲に立っていた。
Word by Word
ततःthen/thereupon
ततः:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-प्रभव)
Formअव्यय (क्रम/अनन्तरार्थे)
लज्जाshame
लज्जा:
—
TypeNoun
Rootलज्जा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-तत्पुरुषे पूर्वपद (समासाङ्ग) / प्रातिपदिक
परीताङ्गःwhose limbs were overcome by shame
परीताङ्गः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरि-इ (धातु) + परीत (कृदन्त) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि (लज्जया परीतानि अङ्गानि यस्य), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
स्थितःstanding
स्थितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
अधोमुखःdown-faced, with face lowered
अधोमुखः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअधस् (अव्यय/प्रातिपदिक) + मुख (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (अधः मुखं यस्य/अधोमुख), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
द्विजाःO twice-born (Brahmins)
द्विजाः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन/प्रथमा बहुवचन (context: address to Brahmins)
इन्द्राद्यैःwith Indra and others
इन्द्राद्यैः:
Sahakāraka (सह)
TypeAdjective
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (इन्द्रः आदिः येषाम्), पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण/सह), बहुवचन
अमरैःwith the gods
अमरैः:
Sahakāraka (सह)
TypeNoun
Rootअमर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
सर्वैःall
सर्वैः:
Sahakāraka (सह)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; विशेषणम्
सहितःaccompanied
सहितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसह (उपसर्ग) + इ (धातु) + सहित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (सह + तृतीया)
सर्वतःfrom all sides
सर्वतः:
Deśa (देश)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय (दिगर्थे)
स्थितैःstanding (around)
स्थितैः:
Sahakāraka (सह)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त, पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; विशेषणम् (अमरैः सर्वैः ... स्थितैः)
Speaker
Narrator (Purāṇic narrator)
Tirtha Mahatmya
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Brahmā stands with head bowed, body suffused with shame; around him, Indra and the other gods form a surrounding ring, watching the unfolding at the sacred spot.
Characters & Entities
B
BrahmāI
IndraD
Devas (Amaras)FAQs
True repentance is marked by humility; even exalted beings must bow before dharma.
The verse belongs to the narrative arc that grounds the sanctity of Rudraśiraḥ tīrtha in the Nāgarakhaṇḍa.
None; it depicts the emotional and moral posture preceding formal atonement.