Adhyaya 71

Verse 1

। सूत उवाच । तास्तथेति प्रतिज्ञाय चक्रुस्तच्छक्रशासनम् । सूतिकागृहधर्मे यत्तच्चक्रुस्तस्य सर्वशः

スータは語った。「彼女らは『そのとおりに』と誓い、インドラの命を実行した。産室における務めとして定められたことを、ことごとく余すところなく行ったのである。」

Verse 2

अथान्यदिवसे बालो द्वादशार्कसमद्युतिः । संजज्ञे तेन वीर्येण द्विभुजैक मुखः शुभः

やがて別の日、十二の太陽のごとく輝く童子が生まれた。その神妙なる威力により、吉祥なる姿として、二臂にして一面の相を現した。

Verse 3

यथासौ जातमात्रस्तु प्ररुरोद सुदुःखितः । तच्छ्रुत्वा रुदितं सर्वाः कृत्तिकास्तमुपागताः

生まれたその瞬間、彼は深い苦しみに沈んで泣き叫んだ。その泣き声を聞き、すべてのクリッティカーたちは彼のもとへと赴いた。

Verse 4

महासेनोऽपि संवीक्ष्य मातॄस्ताः समुपागताः । सोत्कण्ठः षण्मुखो जातो द्वादशाक्षभुजस्तथा

マハーセーナもまた、近づき来たる母神たちを見て胸を高鳴らせ、六つの御顔をもって生まれ、さらに十二の御腕を具えた。

Verse 5

एकैकस्याः पृथक्तेन प्रपपौ प्रयतः स्तनम् । द्वाभ्यामालिंगयामास भुजाभ्यां स्नेहपूर्वकम्

彼は一柱ずつ、慎み深くそれぞれの母神の乳房より乳を飲み、そして二つの御腕で、愛と慈しみをもって抱きしめた。

Verse 6

एतस्मिन्नंतरे प्राप्ता ब्रह्मविष्णुशिवादयः । सर्वे देवाः सहेन्द्रेण गन्धर्वाप्सरसस्तथा

その折、ブラフマー、ヴィシュヌ、シヴァらがその地に到来し、インドラとともに諸天が悉く、さらにガンダルヴァとアプサラスも集った。

Verse 7

महोत्सवोऽथ संजज्ञे तस्मिन्स्थाने निरर्गलः । गीतवाद्यप्रणादेन येनविश्वं प्रपूरितम्

かくしてその地に、抑えがたく溢れ出る大いなる祭典が起こり、歌と楽器の響きによって、全世界が満ちるかのようであった。

Verse 8

रंभाद्या ननृतुस्तस्य विलासिन्यो दिवौकसाम् । जगुश्च मुख्यगन्धर्वा श्चित्रांगदमुखाश्च ये

ランバーをはじめとする天界の艶麗なるアプサラスたちはそこで舞い、チトラーンガダを筆頭とする主なるガンダルヴァたちは歌い上げた。

Verse 9

ततस्तु देवताः सर्वास्तस्य नाम प्रचक्रिरे । स्कन्दनाद्रेतसो भूमौ स्कन्द इत्येव सादरम्

その後、すべての神々は儀礼をもって彼に名を授けた。種子が大地に落ちたゆえ、彼らは恭しく「スカンダ」と呼んだ。

Verse 10

अथ तस्य कुमा रस्य तदा तत्राभिषेचनम् । सेनापत्यं कृतं साक्षाद्देवानां शंभुना स्वयम्

ついでその場で、その神なる王子のアビシェーカ（灌頂）が執り行われた。さらにシャンブ（シヴァ）自ら、諸神の総司令官として彼を直々に任命した。

Verse 11

तस्य शक्तिः स्वयं दत्ता विधिनाऽद्भुतदर्शना । अमोघा विजयार्थाय दैत्यपक्षक्षयाय च

ヴィディー（梵天）自らが儀礼に従い、驚くべき輝きを放つシャクティ（槍）を授けた。それは勝利のために決して外れず、またダイティヤの軍勢を滅するためのものであった。

Verse 12

मयूरो वाहनार्थाय त्र्यंबकेण सुशीघ्रतः । दिव्यास्त्राणि महेन्द्रेण विष्णुनाथ महात्मना

トリヤンバカ（シヴァ）は速やかに孔雀を彼の乗り物として授け、またマヘーンドラ（インドラ）と大いなる御心の主ヴィシュヌは神聖なる武器を授けた。

Verse 13

ततोऽभीष्टानि शस्त्राणि देवैः सर्वैः पृथक्पृथक् । तस्य दत्तानि संतुष्टैस्तथा मातृगणैरपि

その後、すべての神々はそれぞれ順に、彼に用いさせたいと願う武器を歓喜して授けた。さらに母神の群れ（マートリガナ）もまた同様に授けた。

Verse 14

ततस्तमग्रतः कृत्वा सेनानाथं सुरेश्वराः । जग्मुः ससैनिकास्तत्र तारको यत्र संस्थितः

そのとき諸天の主らは、彼を総大将として先頭に立て、軍勢とともに、ターラカが陣する所へ進軍した。

Verse 15

तारकोऽपि समालोक्य देवान्स्वयमुपागतान् । युद्धार्थं हर्षसंयुक्तः सम्मुखः सत्वरं ययौ

ターラカもまた、諸天が自ら来たのを見て、戦いを望む喜びに満ち、ただちに急ぎ進んで対峙した。

Verse 16

ततोऽभूत्सुमहद्युद्धं देवानां दानवैः सह । कोपसंरक्तनेत्राणां मृत्युं कृत्वा निवर्तनम्

かくして、神々とダーナヴァ族との間に大いなる戦が起こった。怒りに染まって眼を赤くし、死を己の業としたのちにのみ、彼らは退いた。

Verse 17

अथ स्कन्देन संवीक्ष्य दूरस्थं तारकं रणे । समाहूय ततो मुक्ता सा शक्तिस्तस्य मृत्यवे

そのときスカンダは、戦場の遠くに立つターラカを見て呼び寄せ、ただちにシャクティ（Śakti）の槍を放った。それは彼の死の因となった。

Verse 18

अथासौ हृदयं भित्त्वा तस्य दैत्यस्य दारुणा । चमत्कारपुरोपांते पतिता रुधिरोक्षिता

その恐るべき槍は、あの魔の心臓を貫いて、チャマトカーラプラの城外近くに、血に濡れて落ちた。

Verse 19

तारकस्तु गतो नाशं मुक्तः प्राणैश्च तत्क्षणात् । ततो देवगणाः सर्वे संहृष्टास्तं महाबलम्

ターラカは滅びを迎え、その刹那に命の息より断たれた。すると諸天の群れは皆歓喜し、その大いなる力ある者を讃えた。

Verse 20

स्तोत्रैर्बहुविधैः स्तुत्वा प्रोचुस्तस्मिन्हते सति । गताश्च त्रिदिवं तूर्णं सह शक्रेण निर्भयाः

さまざまな讃歌によって讃え、かの敵が討たれたとき彼らは言葉を述べた。ついで恐れなく、シャクラ（インドラ）と共に速やかに天界へ赴いた。

Verse 21

स्कन्दोऽपि तां समादाय शक्तिं तत्र पुरोत्तमे । स्थापयामास येनैव रक्तशृंगोऽभवद्दृढः

スカンダもまたその槍（シャクティ）を取り、最勝の都においてそこに安置した。その行いによって、ラクタシュリンガは堅固となり揺るがぬものとなった。

Verse 22

ऋषय ऊचुः । रक्तशृंगः कथं तेन निश्चलोऽपि दृढीकृतः । कस्य वाक्येन नो ब्रूहि विस्तरेण महामते

仙人たちは言った。「すでに動かぬラクタシュリンガを、彼はいかにしてなお堅固にしたのか。大賢者よ、詳しく語ってください——誰の言葉によって成し遂げられたのですか。」

Verse 23

सूत उवाच । यदा वै भूमिकम्पस्तु संप्रजातः सुदारुणः । रक्तशृङ्गः प्रचलितः स्वस्थानादतिवेगतः

スータは語った。「まことに凄まじい地震が起こったとき、ラクタシュリンガは揺り動かされ、激しい勢いで自らの場所から動かされた。」

Verse 24

तस्य दैत्यस्य पातेन यथान्ये पर्व तोत्तमाः । अथ हर्म्याणि सर्वाणि चमत्कारपुरे तदा

そのダイティヤが倒れ落ちたため、他のすぐれた山々が揺れるかのように、まさにその時、奇瑞の都カマトカーラプラのあらゆる館は震え動いた。

Verse 25

शीर्णानि चलिते तस्मिन्पर्वते व्यथिता द्विजाः । प्रायशो निधनं प्राप्तास्तथाऽन्ये मूर्छयार्दिताः

その山が揺れ動くと、建物は崩れ落ち、二度生まれの者たちは苦悩した。多くは死に至り、ほかは失神に打たれて倒れた。

Verse 26

हतशेषास्ततो विप्रा गत्वा स्कन्दं क्रुधान्विताः । प्रोचुश्च किमिदं पाप त्वया कृतमबुद्धिना

その後、生き残ったバラモンたちは怒りに満ちてスカンダのもとへ赴き、こう言った。「無知ゆえに、あなたは何という罪業をなしたのか。」

Verse 27

नाशं नीता वयं सर्वे सपुत्रपशुबाधवाः । तस्माच्छापं प्रदास्यामो वयं दुःखेन दुःखिताः

「我らは皆、子らも家畜も親族もろとも滅びへと追いやられた。ゆえに、悲嘆に沈む我らは呪詛を宣するであろう。」

Verse 28

स्कन्द उवाच । हिताय सर्वलोकानां मयैतत्समनुष्ठितम् । यद्धतो दानवो रौद्रो नान्यथा द्विजसत्तमाः

スカンダは言った。「一切の世界の安寧のために、我はこの行いを成した。すなわち、猛きダーナヴァを討ったのである。最勝のバラモンよ、他の道はあり得ぬ。」

Verse 29

प्रसादः क्रियतां तस्मान्मान्या मे ब्राह्मणाः सदा । मृतानपि द्विजान्सर्वानहं तानमृताश्रयात्

ゆえに、どうか御慈悲を。ブラーフマナたちは、わたしにとって常に尊崇すべき者である。たとえすべての二度生まれの者が死していても、わたしは—甘露アムリタに帰依して—彼らを甦らせよう。

Verse 30

पुनर्जीवितसंयुक्तान्करिष्यामि न संशयः । तथा सुनिश्चलं शैलं करिष्यामि स्वशक्तितः

疑いなく、わたしは彼らを再び生き返らせる。さらに自らの力によって、この山をまったく動かぬ不動のものとしよう。

Verse 31

एवमुक्त्वा समादाय तां शक्तिं रुधिरोक्षिताम् । चक्रे स्थापनमस्यास्तु रक्तशृङ्गस्य मूर्धनि

そう言い終えると、血に濡れたそのシャクティの槍を取り、ラक्तシュリンガ（Raktaśṛṅga）の頂に据え置いた。

Verse 32

ततः प्रोवाच संहृष्टो देवतानां चतुष्टयम् । आंबवृद्धां तथैवाम्रां माहित्थां च चमत्करीम्

それから歓喜して、四柱の神々に語りかけた。すなわち、アンバヴリッダー（Āmbavṛddhā）、またアームラー（Āmrā）、マーヒットター（Māhitthā）、そしてチャマトカリー（Camatkarī）である。

Verse 33

युष्माभिर्निश्चलः कार्यो भूयोऽयं नगसत्तमः । प्रलयेऽपि यथा स्थानाद्रक्तशृङ्गश्चलेन्नहि

汝らによって、この最勝の山を再び堅固にせよ。宇宙の滅尽（プララヤ）の時でさえ、ラक्तシュリンガ（Raktaśṛṅga）がその場所から動かぬように。

Verse 34

युष्माकं ब्राह्मणाः सर्वे पूजां दास्यंति सर्वदा

すべてのバラモンは、常にあなたに礼拝と供養を捧げるであろう。

Verse 36

बाढमित्येव ताः प्रोच्य चतुर्दिक्षु ततश्च तम् । शूलाग्रैः सुदृढं चक्रुः स्कन्दवाक्येन हर्षिताः । ततश्चामृतमादाय मृतानपि द्विजोत्तमान् । स्कन्दो जीवापयामास द्विजभक्तिपरायणः

彼女らは「然り」と答え、スカンダの御言葉に歓喜して、槍の穂先で四方に堅固に据え定めた。ついでスカンダはアムリタを取り、死せる最上のバラモンたちさえも蘇らせた――二度生まれの者への敬礼に全身を捧げる御方である。

Verse 37

ततस्ते ब्राह्मणास्तत्र संहृष्टा वरमुत्तमम् । ददुस्तस्य स च प्राह मन्नामैतत्पुरोत्तमम् । सदैव ख्यातिमायातु एतन्मे हृदि वांछितम्

そのとき、そこにいたバラモンたちは歓喜して、最上の恩寵を彼に授けた。彼は言った。「この最勝の都が我が名を戴き、常に名声を得よ――これこそ我が心に久しく宿る願いである。」

Verse 38

ऋषय ऊचुः । एतत्स्कन्दपुरंनाम तव नाम्ना भविष्यति । चमत्कारपुरं तद्वत्सांप्रतं सुरसत्तम

仙賢たちは言った。「ここは汝の名によりスカンダプラと呼ばれよう。同じく今より、神々の中の最勝者よ、チャマトカーラプラとも称されるであろう。」

Verse 39

पूजां तव करिष्यामः कृत्वा प्रासादमुत्त मम् । तथैव देवताः सर्वाश्चतस्रोऽपि त्वया धृताः

「われらは最上の神殿を建立してのち、あなたに礼拝を捧げよう。同様に、あなたにより支え保たれるすべての神々――その四柱をも――礼拝いたします。」

Verse 40

सर्वाः संपूजयिष्यामः सर्वकृत्येषु सादरम् । एतां चं तावकीं शक्तिं सदा सुरवरोत्तम । विशेषात्पूजयिष्यामः षष्ठ्यां श्रद्धासमन्विताः

「われらはあらゆる儀礼において、すべてを恭しく正しく供養いたします。さらに、汝のこのŚakti（槍の神威）を、神々の最勝者よ、信心を具えて第六日（シャシュティー）にとりわけ篤く礼拝いたします。」

Verse 41

सूत उवाच । एवं स ब्राह्मणैः प्रोक्तो महासेनो महाबलः । स्थितस्तत्रैव तद्वा क्याज्ज्ञात्वा तत्क्षेत्रमुत्तमम्

スータは語った。「このようにバラモンたちに告げられると、大力のマハーセーナはその場にとどまった。彼らの言葉によって、そこが最上のクシェートラ（聖域）であると悟ったのである。」

Verse 42

यस्तं पूजयते भक्त्या चैत्रषष्ठ्यां सुभावतः । शुक्लायां तस्य संतुष्टिं कुरुते बर्हिवाहनः

チャイトラ月の白分（明半月）の第六日（シャシュティー）に、清らかな心で信愛をもって彼を礼拝する者には、孔雀に乗るバルヒヴァーハナ（スカンダ）が歓喜し、嘉納される。

Verse 43

तस्यां शक्तौ नरो यश्च कुर्यात्पृष्ठिनिघर्षणम् । पूजयित्वा तु पुष्पाद्यैः सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः । स न स्याद्रोगसंयुक्तो यावत्संवत्सरं द्विजाः

おお二度生まれの者たちよ。花などをもってそのŚaktiを正しく供養し、しかるべき信心を具えたうえで、背をそれに擦り触れさせる者は、一年のあいだ病に悩まされない。

Verse 44

एवं तत्र धृता शक्तिस्तेन स्कन्देन धीमता । रक्तशृंगस्य रक्षार्थं तत्पुरस्य विशेषतः

かくして、そのŚaktiは賢智なるスカンダによってそこに安置された。ラक्तシュリンガ（Raktaśṛṅga）を守護し、とりわけその都を護るためである。