Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 20›Shloka 63
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 63

Devanagari script

यस्तत्र कुरुते स्नानं तस्य मृत्युभयं कुतः । साऽद्य पंचदशी राम ज्येष्ठमाससमुद्भवा । ज्येष्ठानक्षत्रसंयुक्ता तस्मात्स्नातुं त्वमर्हसि

Transliteration

yastatra kurute snānaṃ tasya mṛtyubhayaṃ kutaḥ | sā'dya paṃcadaśī rāma jyeṣṭhamāsasamudbhavā | jyeṣṭhānakṣatrasaṃyuktā tasmātsnātuṃ tvamarhasi

Translation

かの地で沐浴する者に、いかで死の恐れが残ろうか。今日、ラーマよ、ジェーシュタ月に生じた第十五日（満月日）であり、ジェーシュター宿と相合している。ゆえに汝はそのティールタにて沐浴すべきである。

Word by Word
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय
कुरुतेdoes/performs
कुरुते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद
स्नानम्bath
स्नानम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
तस्यfor him/of him
तस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
मृत्युभयम्fear of death
मृत्युभयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमृत्यु + भय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (मृत्योः भयम् = fear of death)
कुतःfrom where?/how?
कुतः:
Hetu-prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootकुतः (अव्यय/प्रश्नाव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative: whence/how)
साthat (she)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अद्यtoday
अद्य:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय
पञ्चदशीthe fifteenth lunar day
पञ्चदशी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपञ्चदशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (तिथि-नाम)
रामO Rāma
राम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
ज्येष्ठमाससमुद्भवाarising in the month of Jyeṣṭha
ज्येष्ठमाससमुद्भवा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootज्येष्ठ + मास + समुद्भवा (सम्+उद्+भू; कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (ज्येष्ठमासात् समुद्भवा = arising in the month Jyeṣṭha)
ज्येष्ठानक्षत्रसंयुक्ताconjoined with the Jyeṣṭhā constellation
ज्येष्ठानक्षत्रसंयुक्ता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootज्येष्ठा + नक्षत्र + संयुक्त (सम्+युज्; कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (ज्येष्ठानक्षत्रेण संयुक्ता = joined with Jyeṣṭhā nakṣatra)
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Reason/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन
स्नातुम्to bathe
स्नातुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive/तुमन्त), प्रयोजन (purpose)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अर्हसिought/are fit
अर्हसि:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष (2nd), एकवचन
Speaker

Mārkaṇḍeya (deduced from the advisory tone and continuity)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Pitāmaha/Brahmā-tīrtha (bathing spot)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Rāma

Visual Art Cues

Scene: The guide emphatically declares that bathing here removes fear of death, then points out the auspicious alignment: Jyeṣṭha month’s fifteenth day with Jyeṣṭhā nakṣatra, urging Rāma to bathe now.

Characters & Entities
R
Rāma
J
Jyeṣṭha month
P
Pañcadaśī (Pūrṇimā context)
J
Jyeṣṭhā Nakṣatra
T
Tīrtha-snānā (bathing at the sacred ford)

FAQs

A holy bath undertaken with right time and faith is portrayed as a powerful purifier that even dispels existential fear.

The unnamed ‘there’ refers to the tīrtha being recommended in this adhyāya, later specified as a renowned tīrtha near Mārkaṇḍeya’s hermitage.

Snāna at the tīrtha on Jyeṣṭha pañcadaśī (full-moon) when joined with Jyeṣṭhā nakṣatra.

←Previous Verse
Next Verse→