Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 196›Shloka 8
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

ते लिखित्वा महीपाला न्यौवनस्थान्वयोऽन्वितान् । रूपौदार्यगुणोपेतान्दर्शयामासुरग्रतः । रत्नवत्याः क्रमेणैव तस्य भूपस्य शासनात्

Transliteration

te likhitvā mahīpālā nyauvanasthānvayo'nvitān | rūpaudāryaguṇopetāndarśayāmāsuragrataḥ | ratnavatyāḥ krameṇaiva tasya bhūpasya śāsanāt

Translation

彼らは、若く盛りの年頃にして容姿の麗しさと高貴さ、諸徳を備えた諸王を描き、その王の命により、ラトナヴァティーの御前に順に一人ずつ示した。

Word by Word
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
लिखित्वाhaving drawn/painted
लिखित्वा:
Purvakala-kriya (Gerund/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootलिख् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive); पूर्वक्रिया
महीपालान्kings
महीपालान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमही-पाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; बहुवचन; समासः—महीम् पालयति इति (protector of earth)
यौवनस्थान्in their youth
यौवनस्थान्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootयौवन-स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; बहुवचन; समासः—यौवने स्थितः (being in youth); विशेषणम् (of ‘महीपालान्’)
वयः-अन्वितान्endowed with (proper) age/vigor
वयः-अन्वितान्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootवयस्-अन्वित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; बहुवचन; समासः—वयसा अन्वितः (endowed with age/youthful vigor); विशेषणम्
रूपौदार्यगुणोपेतान्possessed of beauty, nobility, and virtues
रूपौदार्यगुणोपेतान्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootरूप-औदार्य-गुण-उपेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः—रूपेण औदार्येण गुणैश्च उपेतः (possessed of beauty, generosity, virtues); विशेषणम्
दर्शयामासुःthey showed
दर्शयामासुः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट् (Perfect); प्रथमपुरुष; बहुवचन; परस्मैपदम्; णिच् (causative) ‘they showed’
अग्रतःbefore (her), in front
अग्रतः:
Desha-adhikarana (Place adjunct/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (spatial adverb) ‘in front/before’
रत्नवत्याःof Ratnavatī
रत्नवत्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootरत्नवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन
क्रमेणin sequence, one by one
क्रमेण:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-एकवचनस्य अव्ययीभाववत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (in order/one by one)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (Emphasis particle/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन
भूपस्यof the king
भूपस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन
शासनात्by (his) command
शासनात्:
Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootशासन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी (5th/अपादान); एकवचन; हेतौ/निमित्ते (as cause: ‘by order of’)
Speaker

Sūta (contextual narration)

Visual Art Cues

Scene: Portraits of many youthful kings—handsome, noble, virtuous—are displayed one after another before Princess Ratnavatī in the palace hall, under the king’s directive.

Characters & Entities
S
Sūta
R
Ratnavatī

FAQs

Worthiness is measured by guṇa (virtue) alongside status; dharma values character as the basis of rightful union.

No tīrtha is explicitly named in this verse.

No ritual is prescribed; it narrates the orderly presentation of eligible kings.

←Previous Verse
Next Verse→