Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 51
Devanagari script
प्रेम्णोदिता वचोभिः सा बहुमानपुरःसरम् । किमागमनकार्यंमे वद शीघ्रं सुमध्यमे
Transliteration
premṇoditā vacobhiḥ sā bahumānapuraḥsaram | kimāgamanakāryaṃme vada śīghraṃ sumadhyame
Translation
愛に促され、彼女は敬意と尊崇を先に立てて語った。「早く私に告げてください、麗しき細腰の方よ――あなたが来られた目的は何ですか。」
Word by Word
प्रेम्णाby love
प्रेम्णा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रेमन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया एकवचनम् (Neuter, Instrumental, Singular)
उदिताimpelled
उदिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउद् + √इ (धातु; गत्यर्थे) (कृदन्त ‘उदित’)
Formभूतकृदन्तः (क्त-प्रत्ययः); स्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Feminine, Nominative, Singular); ‘arisen/impelled’
वचोभिःwith words
वचोभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया बहुवचनम् (Neuter, Instrumental, Plural)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (Feminine, Nominative, Singular); सर्वनाम
बहुमानपुरःसरम्preceded by great respect
बहुमानपुरःसरम्:
Sambandha (Manner/प्रकार)
TypeAdjective
Rootबहुमान (प्रातिपदिक) + पुरःसर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (Neuter, Accusative, Singular); तत्पुरुषः (बहुमानः पुरःसरः यस्य = preceded by respect); क्रियाविशेषणवत् (accusative of manner)
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (Neuter, Nom/Acc, Singular); प्रश्नार्थक-सर्वनाम
आगमनकार्यंthe purpose of (your) coming
आगमनकार्यं:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआगमन (प्रातिपदिक) + कार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (Neuter, Nom/Acc, Singular); तत्पुरुषः (आगमनस्य कार्यम् = purpose of coming)
मेto me / for me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formषष्ठी/चतुर्थी एकवचनम् (Genitive/Dative, Singular); enclitic
वदtell
वद:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु; वचने)
Formलोट्-लकारः (Imperative); मध्यमपुरुषः एकवचनम् (2nd person singular)
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-प्रयोगवत् क्रियाविशेषणम् (adverb: quickly)
सुमध्यमेO fair-waisted one
सुमध्यमे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसु (अव्यय) + मध्यम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे सम्बोधन एकवचनम् (Feminine, Vocative, Singular); कर्मधारयः (सु-मध्यम = O fair-waisted one)
Speaker
Śiva (contextual deduction: he addresses her as sumadhyamā)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kedāra / Kedāranātha
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Close-up of the divine couple: she, moved by love, speaks with honor; Śiva listens, the court quiet, attendants attentive—an intimate conversational pause before instruction.
Characters & Entities
Ś
ŚivaS
SatyāFAQs
True relationships in dharma are grounded in respect (bahumāna) and honest communication.
No tīrtha is directly praised in this verse; it is part of the Kedāra-region narrative frame.
None; the verse is a dialogue prompt.