Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kaumarika Khanda›Adhyaya 51›Shloka 70
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 70

Devanagari script

दारिद्र्यदारिद्र्य निधे निधीनाममंगलामंगल शर्मशर्म । रोगप्ररोगः प्रथितः पृथिव्यां चिरं जयादित्य जयाप्रमेय

Transliteration

dāridryadāridrya nidhe nidhīnāmamaṃgalāmaṃgala śarmaśarma | rogaprarogaḥ prathitaḥ pṛthivyāṃ ciraṃ jayāditya jayāprameya

Translation

宝の中の宝よ—貧しさを、さらには「貧しさの貧しさ」さえも除きたもう。吉祥の中の吉祥、安らぎの中の安らぎよ。地上の病を癒すと名高い霊薬よ—勝利あれ、アーディティヤよ。勝利あれ、測り知れぬ御方よ、久遠にわたり。

Word by Word
दारिद्र्यदारिद्र्यthe poverty of poverty (i.e., remover of poverty)
दारिद्र्यदारिद्र्य:
Sambodhana-like Apposition (स्तुत्यर्थ-विशेषण)
TypeNoun
Rootदारिद्र्य (प्रातिपदिक) + दारिद्र्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दारिद्र्यस्य दारिद्र्यम्) — 'poverty of poverty' (अत्यन्त-निरसनार्थक-स्तुति)
निधेO treasure
निधे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनिधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
निधीनाम्of treasures
निधीनाम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootनिधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
अमङ्गलामङ्गलdestroyer of inauspiciousness
अमङ्गलामङ्गल:
Sambodhana-like Apposition (स्तुत्यर्थ-विशेषण)
TypeNoun
Rootअमङ्गल (प्रातिपदिक) + अमङ्गल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अमङ्गलस्य अमङ्गलम्) — 'inauspiciousness of inauspiciousness' (नाशक-स्तुति)
शर्मशर्मsupreme refuge/comfort
शर्मशर्म:
Sambodhana-like Apposition (स्तुत्यर्थ-विशेषण)
TypeNoun
Rootशर्मन्/शर्म (प्रातिपदिक) + शर्मन्/शर्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शर्मणः शर्म) — 'comfort of comfort'
रोगप्ररोगःthe great remedy against disease (lit. disease of disease)
रोगप्ररोगः:
Predicate/Apposition (स्तुत्यर्थ)
TypeNoun
Rootरोग (प्रातिपदिक) + प्र (उपसर्ग) + रोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (रोगस्य प्ररोगः) — 'the great disease (that removes disease)' स्तुत्यर्थ-व्यत्यय
प्रथितःrenowned
प्रथितः:
Predicate Adjective (विशेषण)
TypeAdjective
Root√प्रथ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्तः (past passive participle) — 'renowned'
पृथिव्याम्on earth
पृथिव्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
चिरम्for long / long
चिरम्:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootचिरम् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषणम् (adverb of time)
जयbe victorious
जय:
Sambodhana/Prayojana (Invocation)
TypeVerb
Root√जि (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
आदित्यO Sun
आदित्य:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
जयbe victorious
जय:
Sambodhana/Prayojana (Invocation)
TypeVerb
Root√जि (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
अप्रमेयO immeasurable one
अप्रमेय:
Sambodhana (Address/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ (नञ्-प्रत्यय) + प्रमेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; नञ्-समास/निषेध-पूर्वपद — 'immeasurable'
Speaker

Kamaṭha (in the stotra)

Visual Art Cues

Scene: A liṅga suffused with solar radiance; golden rays spread outward; offerings of red flowers and water; sick devotees receiving blessing light.

Characters & Entities
Ā
Āditya
P
Pṛthivī (earth)

FAQs

Sūrya is praised as the giver of welfare—removing misfortune, poverty, and illness—thus devotion is aligned with both dharma and well-being.

No specific tīrtha is named; the verse states universal benefits attributed to Āditya’s grace.

Victory-acclamation (jaya) and stotra as a devotional act seeking removal of disease and inauspiciousness.

←Previous Verse
Next Verse→