Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 181
Devanagari script
ततः प्राप्य हरिः संज्ञां प्रोत्साह्य च दिशां पतीन् । बाणेन सारथेः कायाच्छिरोऽहार्षीत्सकुण्डलम्
Transliteration
tataḥ prāpya hariḥ saṃjñāṃ protsāhya ca diśāṃ patīn | bāṇena sāratheḥ kāyācchiro'hārṣītsakuṇḍalam
Translation
その後、ハリ（ヴィシュヌ）は意識を取り戻し、方位を護る神々を励まして、矢もて御者の首を—耳飾りをなお付けたまま—その身より断ち落とした。
Word by Word
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (then)
प्राप्यhaving obtained/regained
प्राप्य:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र + आप् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund); पूर्वक्रिया
हरिःHari (Viṣṇu)
हरिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
संज्ञाम्consciousness/awareness
संज्ञाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
प्रोत्साह्यhaving encouraged/roused
प्रोत्साह्य:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र + उत् + सह् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund); पूर्वक्रिया
चand
च:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
दिशाम्of the directions
दिशाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
पतीन्lords
पतीन्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन
बाणेनwith an arrow
बाणेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootबाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
सारथेःof the charioteer
सारथेः:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसारथि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
कायात्from the body
कायात्:
Apadana (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootकाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन
शिरःthe head
शिरः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
अहार्षीत्he carried off/took away
अहार्षीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + हृ (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सकुण्डलम्with earrings
सकुण्डलम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + कुण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (शिरः); समासः—कर्मधारय ('कुण्डलयुक्तम्')
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: Hari (Viṣṇu) regains consciousness, gestures to rally the lords of the directions; then a single arrow cleanly severs the charioteer’s head, earrings still gleaming as it falls—dramatic, decisive, and symbolic.
Characters & Entities
H
Hari (Viṣṇu)D
Dikpālas (lords of directions)S
Sārathi (charioteer)FAQs
When clarity returns, righteous leadership inspires allies and restores order amid chaos.
No tīrtha is named; the focus is a martial episode within the Kaumārikā-khaṇḍa.
None.