Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 5
Devanagari script
योगिनीभिः किमाख्यायि गणाह्रीणाः किमब्रुवन् । एतदाख्याहि मे स्कंद महत्कौतूहलं मयि
Transliteration
yoginībhiḥ kimākhyāyi gaṇāhrīṇāḥ kimabruvan | etadākhyāhi me skaṃda mahatkautūhalaṃ mayi
Translation
ヨーギニーたちは何を語り、恥じ入ったガナ（Gaṇa）たちは何と言ったのか。スカンダよ、我に告げよ。わたしの内に大いなる好奇心が起こったのだ。
Word by Word
योगिनीभिःby/with the yoginīs
योगिनीभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयोगिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
आख्यायिdid I tell/relate
आख्यायि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-ख्या (धातु)
Formलिट् (Perfect), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
गणाःthe gaṇas
गणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन
ह्रीणाःashamed
ह्रीणाः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootह्री (धातु) → ह्रीण (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (गणाः)
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
अब्रुवन्said/spoke
अब्रुवन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; निर्देशवाचक
आख्याहिtell/relate
आख्याहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-ख्या (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
मेto me / my
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formषष्ठी (6th/सम्बन्ध) एकवचन; एन्क्लिटिक रूप
स्कंदO Skanda
स्कंद:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (कौतूहलम्)
कौतूहलम्curiosity
कौतूहलम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकौतूहल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
मयिin me
मयि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक, सर्वनाम)
Formसप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
Speaker
Agastya
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Upavārāṇasī (within Kāśī)
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: Skanda (to respond)
Visual Art Cues
Scene: A sage, intent and curious, asks Skanda about what the Yoginīs recounted and what the bashful Gaṇas uttered; the setting suggests a sacred discourse in Kāśī’s atmosphere.
Characters & Entities
S
SkandaY
YoginīsG
GaṇasFAQs
Eagerness to hear sacred details is valued; even the attendants of Śiva (Gaṇas, Yoginīs) become vehicles of dharma-teaching in Purāṇic narrative.
Not explicit in the verse; it continues the Kāśīkhaṇḍa frame that ultimately glorifies Kāśī.
None.