Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 83
Devanagari script
वह्नौ स्वर्लोकमापन्ने जाते मध्यंदिने नृपः । कृतमाध्याह्निकस्तूर्णं प्राविशद्भोज्यमंडपम्
Transliteration
vahnau svarlokamāpanne jāte madhyaṃdine nṛpaḥ | kṛtamādhyāhnikastūrṇaṃ prāviśadbhojyamaṃḍapam
Translation
ヴァフニがスヴァルガへ去り、正午となると、王は正午の儀礼を速やかに終え、食事の広間へ入った。
Word by Word
वह्नौwhen/while Agni (was)
वह्नौ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
स्वर्-लोकम्the heavenly world
स्वर्-लोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्वर् (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (स्वरः लोकः)
आपन्नेhaving gone to; having reached
आपन्ने:
Adhikarana (Qualifier/अधिकरण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootआपन्न (कृदन्त, √आपद्)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त); विशेषणम् (वह्नौ)
जातेwhen it had become; when it occurred
जाते:
Adhikarana (Locative absolute/सति-सप्तमी)
TypeAdjective
Rootजात (कृदन्त, √जन्)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त); सति-सप्तमी (locative absolute)
मध्यंदिनेat midday
मध्यंदिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमध्यंदिन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन; सति-सप्तमी
नृपःthe king
नृपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन
कृत-माध्याह्निकःhaving performed the midday rites
कृत-माध्याह्निकः:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत (कृदन्त, √कृ) + माध्याह्निक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त); तत्पुरुषः (कृतं माध्याह्निकं येन)
तूर्णम्quickly
तूर्णम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतूर्णम् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
प्राविशत्entered
प्राविशत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविश् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; उपसर्गः प्र-
भोज्य-मण्डपम्the dining hall
भोज्य-मण्डपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभोज्य (प्रातिपदिक) + मण्डप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (भोज्यस्य मण्डपः)
Speaker
Skanda (narrating)
Visual Art Cues
Scene: Agni has gone to Svarga; the sun stands at midday. The king completes mādhyāhnika swiftly—water vessel, kuśa, and calm posture—then walks toward the dining pavilion.
Characters & Entities
V
Vahni (Agni)S
Svarloka (Svarga)N
Nṛpa (king)FAQs
Even amid extraordinary events, one should maintain daily dharmic observances (nitya-karma).
None explicitly; the broader setting remains within the Kāśī Khaṇḍa.
Completion of the mādhyāhnika (midday rites) is referenced as a customary duty.