Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 66

Devanagari script

चामराणि विचित्राणि गंधद्रव्याण्यनेकशः । एतान्यन्यानि बहुशस्त्वनेके धान्यराशयः

Transliteration

cāmarāṇi vicitrāṇi gaṃdhadravyāṇyanekaśaḥ | etānyanyāni bahuśastvaneke dhānyarāśayaḥ

Translation

ここには華麗なチャーマラの払子、さまざまな香料、さらに多くの品々がある――まことに穀物の山が豊かに積まれている。

Word by Word

• चामराणि: yak-tail fans
• चामराणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चामर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• विचित्राणि: variegated, ornate
• विचित्राणि: Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विचित्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्

• गन्धद्रव्याणि: fragrant substances
• गन्धद्रव्याणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गन्ध + द्रव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• अनेकशः: in many ways; numerous
• अनेकशः: Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अनेकशस् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (adverb)

• एतानि: these
• एतानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्

• अन्यानि: other
• अन्यानि: Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्

• बहुशः: in abundance; many
• बहुशः: Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: बहुशस् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (adverb: many times/much)

• तु: and indeed
• तु: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/विशेषार्थक-अव्यय (but/indeed)

• अनेके: many
• अनेके: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अनेक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्

• धान्यराशयः: heaps of grain
• धान्यराशयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धान्य + राशि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Speaker

Skanda (narrating to Agastya, context of Kāśīkhaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Ornate chowries (cāmara), many fragrant substances, and towering heaps of grain are displayed—suggesting readiness for ceremonial worship and large-scale hospitality/feeding.

Characters & Entities

• Harikeśa
• Harikeśa’s father

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Abundance is portrayed comprehensively, implying that prosperity should be stewarded with restraint and aligned with dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The chapter belongs to Kāśīkhaṇḍa (Kāśī’s glorification), though this verse itself is not a tīrtha-praise passage.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly.