Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 60
Devanagari script
आरभ्य पंचमाद्वर्षात्परस्वस्यापहारकः । अभूदेष दुराचारो दुरोदरपरायणः
Transliteration
ārabhya paṃcamādvarṣātparasvasyāpahārakaḥ | abhūdeṣa durācāro durodaraparāyaṇaḥ
Translation
五歳のころから彼は他人の財を盗む者となり、この男は悪行に染まり、賭博に心を奪われた。
Word by Word
आरभ्यstarting from
आरभ्य:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootआ + √रभ् (धातु) + ल्यप् (अव्ययीभाव/क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)
पञ्चमात्from the fifth
पञ्चमात्:
Adhikarana (Ablative point/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootपञ्चम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (वर्षात्)
वर्षात्from (his) year/age
वर्षात्:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
परस्वस्यof another's property
परस्वस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपरस्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-भाव (परं स्वम् = another's property)
अपहारकःa thief, one who steals
अपहारकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअप + √हृ (धातु) + ण्वुल् (कृदन्त); अपहारक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि-ण्वुल् (agent noun)
अभूत्became, was
अभूत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन
एषthis man
एष:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दुराचारःof bad conduct, wicked
दुराचारः:
Karta (Predicate-noun/विधेय)
TypeNoun
Rootदुराचार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष (दुष्टः आचारः यस्य/दुष्ट आचारः)
दुरोदरgambling (lit. evil belly)
दुरोदर:
Sambandha (Compound-member/समास)
TypeNoun
Rootदुर् + उदर (प्रातिपदिक-द्वय)
Formनपुंसकलिङ्ग, (समासाङ्ग); कर्मधारय (दुष्टम् उदरम्) / रूढि: जुआ (gambling)
परायणःdevoted/addicted to
परायणः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (एष)
Speaker
Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: Śaunaka-ādi ṛṣis (frame)
Visual Art Cues
Scene: A child growing into a youth stealing goods; a gambling scene with dice, tense faces, and the shadow of Kali-like influence behind.
Characters & Entities
P
parasvaD
durodaraFAQs
It identifies theft and gambling as early-rooted vices that corrode dharma and propel a person toward suffering.
Kāśī is the overarching sacred setting of the Kāśīkhaṇḍa, though this verse is primarily moral narration.
None; this verse functions as a moral diagnosis rather than a ritual instruction.