Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 80

Devanagari script

स्नानार्थं देवतानां च ऋषीणां भावितात्मनाम् । तत्र स्नात्वा च पीत्वा च सर्वपापैः प्रमुच्यते

Transliteration

snānārthaṃ devatānāṃ ca ṛṣīṇāṃ bhāvitātmanām | tatra snātvā ca pītvā ca sarvapāpaiḥ pramucyate

Translation

その聖地は、神々と、心を浄めたリシたちの沐浴のためにある。そこで沐浴し、さらにその水を飲む者は、一切の罪より解き放たれる。

Word by Word

• स्नानार्थम्: for the purpose of bathing
• स्नानार्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्नानस्य अर्थः)

• देवतानाम्: of the deities
• देवतानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देवता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• ऋषीणाम्: of the sages
• ऋषीणाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन

• भावितात्मनाम्: of those whose selves are purified/imbued
• भावितात्मनाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भावित (कृदन्त; √भू/भव् धातु, क्त-प्रत्यय) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन; कर्मधारयः (भावितः आत्मा येषाम्)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: √स्ना (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), पूर्वक्रिया

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• पीत्वा: having drunk
• पीत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: √पा (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), पूर्वक्रिया

• च: and
• च: Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• सर्वपापैः: from all sins
• सर्वपापैः: Apadana (Ablative sense via instrumental/अपादान)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/अपादानार्थे), बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वाणि पापानि)

• प्रमुच्यते: is released/freed
• प्रमुच्यते: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र√मुच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)

Speaker

Skanda (deduced from Dharmāraṇya Māhātmya narration style)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A serene forest-tirtha where devas and rishis bathe; clear water, lotuses, ascetics with matted hair, subtle divine presence; a pilgrim drinks cupped water after bathing.

Characters & Entities

• Devatāḥ
• Ṛṣi

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy bathing and reverent use of tīrtha-water purify the practitioner and dissolve accumulated sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Dharmavāpī tīrtha within the Dharmāraṇya context (as continued in the following verses).

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (bathing) and pāna (drinking the sacred water) at the tīrtha.