Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 23
Devanagari script
एतौ मे गृहिणीपुत्रौ निरयादागताविह । अश्रांतरोगौ क्रंदंतौ निद्राभंगविधायिनौ
Transliteration
etau me gṛhiṇīputrau nirayādāgatāviha | aśrāṃtarogau kraṃdaṃtau nidrābhaṃgavidhāyinau
Translation
「わが妻のこの二人の子は、地獄よりここへ来た。絶え間ない病に苦しみ、泣き叫んでは常に我が眠りを乱す。」
Word by Word
एतौthese two
एतौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; सर्वनाम-रूप (pronoun)
मेmy
मे:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम (enclitic)
गृहिणीपुत्रौthe two sons of (my) wife
गृहिणीपुत्रौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृहिणी (प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (गृहिण्याः पुत्रौ)
निरयात्from hell
निरयात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootनिरय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
आगतौcome, arrived
आगतौ:
Karta (Subject-complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ√गम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृत् (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषणम् (qualifying एतौ/पुत्रौ)
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (adverb of place)
अश्रान्त-रोगौhaving unceasing illness / afflicted without respite
अश्रान्त-रोगौ:
Karta (Subject-complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअश्रान्त (प्रातिपदिक) + रोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; कर्मधारयः (अश्रान्तश्चासौ रोगः) / बहुवचनार्थे द्विवचन-विशेषणम् (qualifying the two)
क्रन्दन्तौcrying, wailing
क्रन्दन्तौ:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्रन्द् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (present active participle, शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषणम्
निद्रा-भङ्ग-विधायिनौcausing the breaking of sleep / sleep-disturbing
निद्रा-भङ्ग-विधायिनौ:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिद्रा (प्रातिपदिक) + भङ्ग (प्रातिपदिक) + विधायिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; षष्ठी/कर्म-तत्पुरुष-समासः (निद्रायाः भङ्गं विधत्तः) विशेषणम्
Speaker
A king (bhūmipāla) speaking (exact name not in snippet)
Visual Art Cues
Scene: A king in a palace chamber, sleepless, hearing two diseased, wailing youths who appear as if returned from hell; attendants look on in dread; the atmosphere is heavy and nocturnal.
FAQs
Sin (pāpa) ripens into suffering, and its effects can disturb even worldly power and comfort.
No specific tīrtha is mentioned in this verse; it is narrative context about karmic suffering.
None in this verse; it describes the condition of the sons and the king’s distress.