Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 70
Devanagari script
ततः स्वभवनं प्राप्य रेजतुःस्म महाद्युती राजा दृढं समाश्लिष्य पत्नीं चन्दनशीतलाम् । संतोषं परमं लेभे निःस्वः प्राप्य यथा धनम्
Transliteration
tataḥ svabhavanaṃ prāpya rejatuḥsma mahādyutī rājā dṛḍhaṃ samāśliṣya patnīṃ candanaśītalām | saṃtoṣaṃ paramaṃ lebhe niḥsvaḥ prāpya yathā dhanam
Translation
やがて自らの館に至ると、光り輝く二人はいよいよ照り映えた。王は白檀のように涼やかな妃を固く抱きしめ、貧者が財を得たように、至上の満足を得た。
Word by Word
ततःthen; thereafter
ततः:
Kriya-vishesana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: thereafter/from there)
स्वभवनम्one's own house
स्वभवनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व + भवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (स्वस्य भवनम्)
प्राप्यhaving reached
प्राप्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootप्र + √आप् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
रेजतुःshone; were resplendent
रेजतुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√राज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, द्विवचन
स्मindeed; (narrative particle)
स्म:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्म (अव्यय)
Formस्म-निपात (particle indicating past narration/emphasis)
महाद्युतीof great splendor (the two)
महाद्युती:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा + द्युति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन; कर्मधारय (महती द्युतिः यस्य) विशेषण (द्वयोः)
राजाthe king
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दृढम्firmly
दृढम्:
Kriya-vishesana (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण नपुंसक-द्वितीया एकवचन (adverbial accusative)
समाश्लिष्यhaving embraced
समाश्लिष्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम् + आ + √श्लिष् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
पत्नीम्wife
पत्नीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चन्दनशीतलाम्cool like sandalwood
चन्दनशीतलाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचन्दन + शीतल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (चन्दनेन शीतला) विशेषण (पत्नीम्)
संतोषम्contentment
संतोषम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंतोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
परमम्supreme
परमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (संतोषम्)
लेभेobtained; experienced
लेभे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√लभ् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
निःस्वःa poor man
निःस्वः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनिः + स्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (नास्ति स्वं धनं यस्य)
प्राप्यhaving obtained
प्राप्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootप्र + √आप् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
यथाas; like
यथा:
Upamana (Standard of comparison/उपमान)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमानवाचक अव्यय (comparative particle)
धनम्wealth
धनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
Speaker
Narrator
Visual Art Cues
Scene: The king and queen return home radiant; he embraces her, described as cool like sandalwood; the household glows with renewed auspiciousness.
FAQs
Spiritual purification restores inner joy and harmony, transforming worldly life into a state of contentment.
No holy site is mentioned in this verse.
None directly; it narrates the fruit of prior mantra instruction.