Adhyaya 99

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल नर्मदादक्षिणे तटे । स्थापितं वासुकीशं तु समस्ताघौघनाशनम्

聖マールカンデーヤは言った。「それから、王よ、ナルマダー河の南岸へ赴くがよい。そこにはヴァースキーシャが安置されており、あらゆる罪の奔流を滅する。」

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । कस्माच्च कारणात्तात रेवाया दक्षिणे तटे । वासुकीशस्थापितो वै विस्तराद्वद मे गुरो

ユディシュティラは言った。「敬愛する父よ、いかなる理由により、ヴァースキーシャはレーヴァー（ナルマダー）の南岸に安置されたのですか。尊き師よ、詳しくお説きください。」

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । एतत्सर्वं समास्थाय नृत्यं शम्भुश्चकार वै

聖マールカンデーヤは言った。「これら一切を踏まえ、神妙なる御姿に住して、シャンブ（シヴァ）はまことに舞をおこなわれた。」

Verse 4

श्रमादजायत स्वेदो गङ्गातोयविमिश्रितम् । पतन्तमुरगोऽश्नाति हरमौलिविनिर्गतम्

労苦より汗が生じ、それはガンガーの水と交わり、ハラ（シヴァ）の結い上げた髪の冠から流れ出た。落ちゆくそれを、蛇は飲み干した。

Verse 5

मन्दाकिनी ततः क्रुद्धा व्यालस्योपरि भारत । प्राप्नुह्यजगरत्त्वं हि भुजङ्ग क्षुद्रजन्तुक

そのときマンダーキニーは怒り、蛇の上に向かって言った。「バーラタよ、ちっぽけな生きものよ――蛇よ――まことにアジャガラ、すなわち大いなる大蛇（ニシキヘビ）となれ。」

Verse 6

वासुकिरुवाच । अनुग्राह्योऽस्मि ते पापो दुर्नयोऽहं हरादृते । त्रैलोक्यपावनी पुण्या सरित्त्वं शुभलक्षणा

ヴァースキは言った。「私は罪深く、道を誤った者。ハラ（シヴァ）を離れては拠り所がありません。どうか御慈悲をお垂れください。三界を清める聖なる方、吉祥の相を具えた河の女神よ。」

Verse 7

संसारच्छेदनकरी ह्यार्तानामार्तिनाशनी । स्वर्गद्वारे स्थिता त्वं हि दयां कुरु मयीश्वरि

あなたは輪廻（サンサーラ）を断ち切り、苦しむ者の苦悩を滅ぼすお方。天界の門に立つあなたよ、どうか私に慈悲を垂れたまえ、女神よ。

Verse 8

गङ्गोवाच । कुरुष्व विपुलं विन्ध्यं तपस्त्वं शङ्करं प्रति । ततः प्राप्स्यसि स्वं स्थानं पन्नगत्वं ममाज्ञया

ガンガーは言った。「大いなるヴィンディヤにて、シャンカラに向けて豊かな苦行（タパス）を修せよ。そうすれば、我が命により、汝は本来の座と蛇としての本性を取り戻すであろう。」

Verse 9

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततोऽसौ त्वरितो विन्ध्यं नागो गत्वा नगं शुभम् । तपस्तप्तुं समारेभे शङ्कराराधनोद्यतः

聖マールカンデーヤは語った。「そののち、その蛇は急ぎヴィンディヤへ赴き、吉祥なる山に至るや、シャンカラを礼拝し歓ばせんと、苦行（タパス）を始めた。」

Verse 10

नित्यं दध्यौ महादेवं त्र्यक्षं डमरुकोद्यतम् । ततो वर्षशते पूर्ण उपरुद्धो जगद्गुरुः । आगतस्तत्समीपं तु श्लक्ष्णां वाणीमुदाहरत्

彼は常にマハーデーヴァを観想した――三つ目の主、ダマル（ḍamaru）を高く掲げるお方を。百年が満ちると、世の師ジャガドグルは心動かされ、近づいて柔らかな言葉を告げた。

Verse 11

वरं वरय मे वत्स पन्नग त्वं कृतादर

（シヴァは言った。）「我が子よ、我より恩寵を選べ。蛇よ、敬いを尽くした汝よ――望むものを申せ。」

Verse 12

वासुकिरुवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव वरं दास्यसि शङ्कर । प्रसादात्तव देवेश भूयान्निष्पापता मम । तीर्थं किंचित्समाख्याहि सर्वपापप्रणाशनम्

ヴァースキは言った。「もし我に満足し給うなら、神よ—もし恩寵の願いを授け給うなら、シャṅカラよ—汝の御慈悲により、神々の主よ、我が無罪の清浄がいよいよ増しますように。いっさいの罪を滅するティールタを、どうかお示しください。」

Verse 13

ईश्वर उवाच । पन्नग त्वं महाबाहो रेवां गच्छ शुभंकरीम् । याम्ये तस्यास्तटे पुण्ये स्नानं कुरु यथाविधि

イーシュヴァラは言った。「蛇よ、強き腕の者よ、吉祥をもたらす恩恵の河レヴァーへ行け。彼女の南の聖なる岸にて、定められた作法のとおり沐浴を行え。」

Verse 14

इत्युक्त्वान्तर्दधे देवो वासुकिस्त्वरयान्वितः । रूपेणाजगरेणैव प्रविष्टो नर्मदाजलम्

そう告げると神は姿を隠した。ヴァースキは急ぎ、巨大な蛇の姿のまま、ナルマダーの水に入った。

Verse 15

मार्गेण तस्य संजातं जाह्नव्याः स्रोत उत्तमम् । निर्धूतकल्मषः सर्पः संजातो नर्मदाजले

その行路において、ジャーフナヴィー（ガンガー）のすぐれた流れが現れた。さらにナルマダーの水の中で、その蛇は罪垢を払い、清められた。

Verse 16

स्थापितः शङ्करस्तत्र नर्मदायां युधिष्ठिर । ततो नागेश्वरं लिङ्गं प्रसिद्धं पापनाशनम्

その地、ナルマダーにおいて、ユディシュティラよ、シャṅカラが安置された。そこから罪を滅することで名高いナーゲーシュヴァラ・リンガが顕れた。

Verse 17

अष्टम्यां वा चतुर्दश्यां स्नापयेन्मधुना शिवम् । विमुक्तकल्मषः सद्यो जायते नात्र संशयः

月の八日または十四日に、蜂蜜でシヴァを沐浴させよ。穢れはただちに除かれ、即座に清浄となる—疑いはない。

Verse 18

अपुत्रा ये नराः पार्थ स्नानं कुर्वन्ति सङ्गमे । ते लभन्ते सुताञ्छ्रेष्ठान् कार्त्तवीर्योपमाञ्छुभान्

おおパールタよ、子なき男たちがサンガマ（合流の聖地）で沐浴すれば、最上に吉祥なる子を得る。武勇はカールッタヴィールヤに比肩する。

Verse 19

श्राद्धं तत्रैव यः कुर्यादुपवासपरायणः । कुर्वन्प्रमोचयेत्प्रेतान्नरकान्नृपनन्दन

王子よ、そこで断食に専心してシュラーダ（祖霊供養）を行う者は、その行いによって亡き霊を地獄の境遇から解き放つ。

Verse 20

सर्पाणां च भयं वंशे ज्ञातिवर्गे न जायते । निर्दोषं नन्दते तस्य कुलं नागप्रसादतः

その家系と親族の間に、蛇への恐れは起こらない。ナーガの加護により、その一族は栄え—咎なく、喜びに満ちる。

Verse 21

एतत्ते सर्वमाख्यातं तव स्नेहान्नृपोत्तम

これらすべてを、汝への慈しみゆえに説き明かした。王の中の最勝者よ。

Verse 99

। अध्याय

「アドヒャーヤ」—章の終わりを示す標記（奥書の断片）。