Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 10

Devanagari script

दातव्यं परया भक्त्या स्वर्गे वासमभीप्सता । एतत्ते सर्वमाख्यातं शक्रेश्वरफलं नृप

Transliteration

dātavyaṃ parayā bhaktyā svarge vāsamabhīpsatā | etatte sarvamākhyātaṃ śakreśvaraphalaṃ nṛpa

Translation

天界に住まうことを願う者は、至上の信愛をもってこれを施すべきである。かくして王よ、シャクレーシュヴァラ（Śakreśvara）の果報はすべて汝に説き明かされた。

Word by Word

• दातव्यम्: should be given
• दातव्यम्: Kriya (Predicate/विधेय)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) → दातव्य (कृदन्त)
• Form: कृदन्त (gerundive/भाव्य), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विधेयभावः—‘देयम्/दातव्यम्’ (to be given)

• परया: with supreme
• परया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: परा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन; विशेषणम् (instrumental: ‘with supreme’)

• भक्त्या: devotion
• भक्त्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन

• स्वर्गे: in heaven
• स्वर्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन

• वासम्: dwelling/abode
• वासम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• अभीप्सता: by (one) desiring
• अभीप्सता: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अभि-इष् (धातु) → अभीप्सत् (कृदन्त, वर्तमानकृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, तृतीया एकवचन; ‘अभीप्सता’ = इच्छता (by one desiring)

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी एकवचन (enclitic ‘ते’); अत्र चतुर्थी—‘तुभ्यम्’ (to you)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्

• आख्यातम्: has been told/explained
• आख्यातम्: Kriya (Predicate/विधेय)
• Type: Verb
• Root: आ-ख्या (धातु) → आख्यात (कृदन्त, भूतकर्मणि)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘कथितम्/उक्तम्’

• शक्रेश्वरफलम्: the fruit/result of (worship of) Śakreśvara
• शक्रेश्वरफलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शक्र + ईश्वर + फल (प्रातिपदिक); समासः
• Form: तत्पुरुषसमास (षष्ठी-तत्पुरुषः): शक्रस्य ईश्वरस्य फलम्/शक्रेश्वरस्य फलम्; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• नृप: O king
• नृप: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: नृप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative/सम्बोधन), एकवचन

Speaker

Unspecified in snippet (context: concluding statement of Śakreśvara-phala)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Śakreśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: King (nṛpa/rājendra)

Visual Art Cues

Scene: A king listens as sage Mārkaṇḍeya concludes the benefits of Śakreśvara; devotees offer gifts with folded hands before a Śiva-liṅga, with the Revā’s sacred ambience implied.

Characters & Entities

• Śakreśvara
• Svarga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Ritual charity bears its highest fruit when offered with bhakti, aligning outer action with inner devotion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Śakreśvara, praised as a merit-bestowing Śiva site in the Revā Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna (charitable giving), explicitly to be performed with supreme devotion, connected to the tīrtha’s promised fruit.