Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 2

युधिष्ठिर उवाच । कोऽसौ सिद्धस्तदा ब्रह्मंस्तस्मिंस्तीर्थे महातपाः । पुत्रः कस्य तु को हेतुरेतदिच्छामि वेदितुम्

yudhiṣṭhira uvāca | ko'sau siddhastadā brahmaṃstasmiṃstīrthe mahātapāḥ | putraḥ kasya tu ko heturetadicchāmi veditum

ユディシュティラは言った。「尊きブラーフマナよ、あの聖なるティールタにおいて大いなる苦行(タパス)を具えた成就者(シッダ)とは誰なのですか。彼は誰の子で、成就の因は何であったのか。私はそれを知りたいのです。」

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
कःwho?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
असौthat (person)
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/असौ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; निर्देशवाचक सर्वनाम
सिद्धःthe accomplished one; siddha
सिद्धः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तदाthen
तदा:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (temporal adverb)
ब्रह्मन्O Brahmin (sage)
ब्रह्मन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (8th/Vocative), एकवचन
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
तीर्थेat the sacred ford/place of pilgrimage
तीर्थे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
महातपाःgreat ascetic
महातपाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहातपस् (प्रातिपदिक: महा + तपस्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; 'महान् तपः यस्य सः' इत्यर्थे विशेषणवत्
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
कस्यof whom?
कस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक
कःwhat/who?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
हेतुःcause, reason
हेतुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहेतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
इच्छामिI wish/desire
इच्छामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootइष् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
वेदितुम्to know
वेदितुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive), अव्ययभाव (indeclinable infinitive)

Yudhiṣṭhira

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual)

Type: kshetra

Listener: Mārkaṇḍeya

Scene: A royal inquirer (Yudhiṣṭhira) respectfully questions a venerable sage (Mārkaṇḍeya) beside a sacred riverbank tīrtha, setting up a pilgrimage legend.

Y
Yudhiṣṭhira
P
Pattreśvara (implied by context)

FAQs

A sincere seeker asks for lineage and cause, highlighting that spiritual results are tied to conduct, tapas, and the sacred context of tīrthas.

The verse refers to ‘that tīrtha’ in the ongoing passage—Pattreśvara by immediate context.

None; it is an inquiry that sets up the tīrtha narrative.