Previous Verse
Next Verse

Shloka 43

Sagara-vaṃśa-prasavaḥ — The Birth of Sagara’s Sons and the Bhāgīratha Lineage

सुमित्रं प्राप्य राजानं तद्वंशश्शुभः कलौ । संस्थां प्राप्स्यति तद्ब्राह्मे वर्द्धिष्यति पुनः कृते

sumitraṃ prāpya rājānaṃ tadvaṃśaśśubhaḥ kalau | saṃsthāṃ prāpsyati tadbrāhme varddhiṣyati punaḥ kṛte

スミトラー王に至ると、その吉祥なる王統はカリの時代に確立される。ブラーフマの時代には堅固な安定を得、クリタの時代には再び栄え増大する。

सुमित्रम्Sumitra (name)
सुमित्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुमित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; Proper noun
प्राप्यhaving reached/obtained
प्राप्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय-क्रियाविशेषण (Gerund/Absolutive), ‘having obtained/reached’
राजानम्the king
राजानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तत्-वंशःhis lineage/dynasty
तत्-वंशः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + वंश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘his lineage’)
शुभःauspicious
शुभः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying तत्-वंशः)
कलौin the Kali age
कलौ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; ‘in Kali (age)’
संस्थाम्stability/established state
संस्थाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसंस्था (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्राप्स्यतिwill attain
प्राप्स्यति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तत्-ब्राह्मेin that Brāhma (period)
तत्-ब्राह्मे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + ब्राह्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; ‘in that Brāhma (age/period)’
वर्द्धिष्यतिwill increase/prosper
वर्द्धिष्यति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवृध् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
कृतेin the Kṛta age
कृते:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; ‘in Kṛta (age)’

Suta Goswami (narrating the Purana to the sages at Naimisharanya)

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Sadāśiva

S
Sumitra

FAQs

It frames worldly power and dynastic success as Yuga-bound and impermanent, implying that true auspiciousness is secured by aligning with Dharma and devotion to Pati (Shiva), beyond the fluctuations of time.

By highlighting instability in Kali and restoration in Kṛta, it indirectly urges reliance on Saguna Shiva worship (Linga-upāsanā) as a steady refuge and purifier when social and royal orders are unsettled.

A practical takeaway for Kali Yuga is steady daily Shiva-sādhana—japa of the Pañcākṣarī (Om Namaḥ Śivāya) with Tripuṇḍra (bhasma) and Rudrākṣa—so one’s inner order remains established despite outer change.