Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

यममार्गे सुखदायकधर्माः

Dharmas that Grant Ease on the Path to Yama

सर्वेषामेव दानानामन्नदानं परं स्मृतम् । सद्यः प्रीतिकरं हृद्यं बलबुद्धिविवर्धनम्

sarveṣāmeva dānānāmannadānaṃ paraṃ smṛtam | sadyaḥ prītikaraṃ hṛdyaṃ balabuddhivivardhanam

あらゆる布施の中で、食を施すことは最上と記憶される。それはただちに喜びをもたらし、心を悦ばせ、力と理解の明晰さを増し育てる。

सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन; विशेषण
एवindeed
एव:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis)
दानानाम्of gifts
दानानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
अन्नदानम्gift of food
अन्नदानम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअन्न + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (अन्नस्य दानम्)
परम्supreme
परम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
स्मृतम्is considered/remembered
स्मृतम्:
Kriya (क्रिया/Predicative)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थे विधेय (predicative)
सद्यःimmediately
सद्यः:
Kāla (काल/Temporal)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (immediately)
प्रीतिकरम्causing joy
प्रीतिकरम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रीति + कर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष/कर्मधारयार्थ (प्रीतिं करोति इति)
हृद्यम्pleasing to the heart
हृद्यम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootहृद्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
बलबुद्धिविवर्धनम्increasing strength and intellect
बलबुद्धिविवर्धनम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबल + बुद्धि + विवर्धन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समाहार/षष्ठी-तत्पुरुष (बलस्य बुद्धेश्च विवर्धनम्)

Suta Goswami (narrating Shiva’s dharmic teaching as preserved in the Umāsaṃhitā context)

Tattva Level: pashu

FAQs

It elevates annadāna (feeding others) as the foremost dharmic act because it directly sustains life and supports sattvic well-being—an outward expression of compassion aligned with Shaiva dharma.

In Saguna Shiva worship, offering food and supporting devotees mirrors service to Shiva present in all beings; annadāna becomes a practical extension of pūjā, turning devotion into compassionate action.

Perform annadāna as a vow (vrata)—especially on Shiva days—by offering naivedya and then feeding devotees and the needy, while mentally dedicating the merit to Lord Shiva with the Panchakshara spirit of surrender.