Shloka 30

Ṣaḍvidhārtha-Parijñāna: Praṇavārtha and the Sixfold Unity of Meaning (षड्विधार्थपरिज्ञानम् / प्रणवार्थपरिज्ञानम्)

Devanagari script

मुने तत्रापि सद्याद्या देवताः परिकीर्त्तिताः । परब्रह्मस्वरूपास्ताः पंच कल्याणदास्सदा

Transliteration

mune tatrāpi sadyādyā devatāḥ parikīrttitāḥ | parabrahmasvarūpāstāḥ paṃca kalyāṇadāssadā

Translation

牟尼よ、そこにおいてもサディヤに始まる神々が説き示された。その五尊は常に至上ブラフマンの本性にして、つねに吉祥なる安寧を授ける者である。

Word by Word

• मुने: O sage
• मुने: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा, एकवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)

• अपि: also
• अपि: Nipata (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय, समुच्चयार्थक निपात (also)

• सद्यः-आद्याः: the Sadyas and others (beginning with Sadyas)
• सद्यः-आद्याः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सद्यः (अव्यय/प्रातिपदिक) + आद्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः (सद्यः आद्याः—‘immediate/instant as first’) ; ‘देवताः’ इत्यस्य विशेषणम्

• देवताः: deities
• देवताः: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: देवता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• परिकीर्तिताः: are proclaimed/mentioned
• परिकीर्तिताः: Predicate (विधेय)
• Type: Verb
• Root: √कीर्त् (धातु) + परि-उपसर्ग + क्त (प्रत्यय)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोगः; ‘देवताः’ इत्यस्य विधेयम्

• पर-ब्रह्म-स्वरूपाः: having the nature of the Supreme Brahman
• पर-ब्रह्म-स्वरूपाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक) + ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + स्वरूप (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषः (परब्रह्मणः स्वरूपाः) ; ‘ताः/देवताः’ इत्यस्य विशेषणम्

• ताः: those
• ताः: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम; ‘देवताः’ इत्यस्य पुनरुक्त-सूचक

• पञ्च: five
• पञ्च: Visheshana (विशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पञ्च (अव्यय/संख्या)
• Form: अव्यय, संख्यावाचक (numeral used indeclinably)

• कल्याण-दाः: givers of auspiciousness
• कल्याण-दाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कल्याण (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक; √दा धातु-सम्बद्ध)
• Form: पुं/स्त्रीलिङ्ग (प्रयोगे स्त्रीलिङ्ग-प्रथमा बहुवचन), प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषः (कल्याणं ददति इति) ; ‘ताः’ इत्यस्य विशेषणम्

• सदा: always
• सदा: Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय, कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb of time)

Speaker

Suta Goswami (narrating to the sages at Naimisharanya, Kailasha Samhita discourse context)

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Sadyojāta

Characters & Entities

• Sadyojāta (Sadya)
• Parabrahman
• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It identifies the five divine aspects beginning with Sadyojāta as manifestations of the Supreme Reality itself, teaching that Shiva’s fivefold presence is not merely symbolic but a direct doorway to auspiciousness and liberation-oriented grace.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The fivefold aspects (often connected with Shiva’s five faces) support Saguna worship—meditating on Shiva with attributes—while affirming that these forms are simultaneously Parabrahman in essence, thus bridging Saguna devotion with the Nirguna truth.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is pañca-brahma contemplation: worship Shiva (Linga or murti) while mentally honoring the five aspects beginning with Sadyojāta, aligning one’s japa (such as Om Namah Shivaya) and inner meditation toward auspiciousness and spiritual uplift.