Rig Veda 10.18.4: Mandala 10, Sukta 18, Mantra 4
Sukta 10.18
Rishi: RV 10.18 funerary hymn seer tradition.
Devata: Protective order (implicit R̥ta) governing the living; Death is constrained rather than invoked.
Chandas: Triṣṭubh.
Samhita Patha (Devanagari)
इमं जीवेभ्यः परिधिं दधामि मैषां नु गादपरो अर्थमेतम् । शतं जीवन्तु शरदः पुरूचीरन्तर्मृत्युं दधतां पर्वतेन ॥
Transliteration
imáṃ jīvébhyaḥ paridhíṃ dadhāmi máiṣāṃ nú gād áparo ártham etám | śatáṃ jīvantú śarádaḥ purūcī́r antár mṛtyúṃ dadhatā́ṃ párvatena ||
Translation
われは生ける者らのためにこの境界の輪を据える。彼らのうち誰ひとり、この限りを越えて彼方の道へ赴くなかれ。百の秋を、数多く満ちて生きよ。死を内に置き、山のごとく閉じ込めよ。
Word by Word
इमम्this
इमम्:
कर्म (दधामि इत्यस्य)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जीवेभ्यःfor the living (people)
जीवेभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootजीव (प्रातिपदिक) < √जीव्
परिधिम्enclosure, boundary (ring)
परिधिम्:
कर्म (दधामि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootपरिधि (प्रातिपदिक) < परि-√धा/√धि (वृत्त/पर्यावरणार्थ)
दधामिI place, I set
दधामि:
क्रिया
TypeVerb
Root√धा (दधा-)
माdo not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध-अव्यय) तथा मा (सर्वनाम-अस्मद्) — अत्र निषेधः
एषाम्of these
एषाम्:
सम्बन्ध (अपरः इत्यस्य)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नुnow, indeed
नु:
—
TypeIndeclinable
Rootनु (अव्यय)
गात्may (he) go
गात्:
क्रिया
TypeVerb
Root√गा (गै/गा)
अपरःanother (one), a different (person)
अपरः:
कर्ता (गात् इत्यस्य)
TypeAdjective (used substantively)
Rootअपर (प्रातिपदिक)
अर्थम्goal, purpose, object
अर्थम्:
कर्म (गात् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
एतम्this
एतम्:
विशेषण/कर्म-सम्बन्ध (अर्थम् इत्यस्य)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शतम्a hundred
शतम्:
विशेषण (शरदः इत्यस्य परिमाणम्)
TypeNumeral/Adjective
Rootशत (संख्या-प्रातिपदिक)
जीवन्तुlet them live
जीवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√जीव्
शरदःautumns; years
शरदः:
कर्म/अधिकरण-काल (जीवन्तु इत्यस्य: ‘for (so many) autumns/years’)
TypeNoun
Rootशरद् (प्रातिपदिक)
पुरूचीःmany, abundant
पुरूचीः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootपुरूची (प्रातिपदिक) < पुरु + अञ्च् (दिशार्थ)
अन्तःwithin, in between
अन्तः:
—
TypeIndeclinable
Rootअन्तः (अव्यय/उपसर्गवत्) < अन्तर्
मृत्युम्death
मृत्युम्:
कर्म (दधताम् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootमृत्यु (प्रातिपदिक) < √मृ
दधताम्let them place, set
दधताम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√धा (दधा-)
पर्वतेनwith a mountain; by (means of) a mountain
पर्वतेन:
करण
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.