Rig Veda 10.112.2 — Mandala 10, Sukta 112, Mantra 2
Sukta 10.112
Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (probable; requires verification)
Samhita Patha (Devanagari)
यस्ते रथो मनसो जवीयानेन्द्र तेन सोमपेयाय याहि । तूयमा ते हरयः प्र द्रवन्तु येभिर्यासि वृषभिर्मन्दमानः ॥
Transliteration
yás te rátho mánaso javī́yān índra téna somapéyā́ya yāhi | tū́yam ā́ te hárayaḥ prá dravantu yébhir yā́si vṛ́ṣabhir mándamānaḥ ||
Translation
心よりも速き汝の戦車――インドラよ、それに乗りてソーマの飲みに来たれ。汝の黄褐の駿馬らよ、すみやかに走り出でよ。歓喜しつつ進む汝が御する、牡牛のごとく強き者たちよ。
Word by Word
यःwho/which
यः:
सम्बन्ध/विशेषण (यः—रथः इति)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध (स्वामित्वम्)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रथःchariot
रथः:
कर्तृ (यः रथः … जवीयान्)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
मनसःof mind
मनसः:
सम्बन्ध (तुलना-निर्देशः)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
जवीयान्swifter
जवीयान्:
विशेषण (रथस्य)
TypeAdjective
Rootजव (प्रातिपदिक); तुलनात्मक-प्रत्ययः -īyas
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तेनwith that (with it)
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सोमपेया॑यto the Soma-drinking (rite/occasion)
सोमपेया॑य:
सम्प्रदान (गमनस्य लक्ष्यः)
TypeNoun
Rootसोमपेया (प्रातिपदिक; ‘सोम-पेय’ + -a)
याहिcome/go
याहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootया (धातु)
तूयमाswift
तूयमा:
विशेषण (हरयः)
TypeAdjective
Rootतूयम (प्रातिपदिक; ‘swift’)
तेyour
ते:
सम्बन्ध (स्वामित्वम्)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हरयःthe bay horses
हरयः:
कर्तृ (प्र द्रवन्तु)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
प्रforth/forward
प्र:
क्रियाविशेषण (प्रवृत्त्यर्थः)
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
द्रवन्तुlet (them) run
द्रवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootद्रु/द्रव् (धातु)
येभिःwith which/with whom
येभिः:
करण (यैः—यासि)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यासिyou go
यासि:
क्रिया
TypeVerb
Rootया (धातु)
वृषभिःwith the bulls (strong ones)
वृषभिः:
करण/सहकारि (यैः—वृषभैः)
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
मन्दमानःrejoicing/being exhilarated
मन्दमानः:
कर्तृ-विशेषण (इन्द्रस्य)
TypeParticiple
Rootमन्द् (धातु) → मन्दमान (शानच्-प्रत्ययः, आत्मनेपदी वर्तमान कृदन्त)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.