युद्धकाण्डे पञ्चनवतितमः सर्गः
Sarga 95: Lamentation in Laṅkā and the Causal Chain of Enmity
तानितानिसहस्राणिसारोहाणां च वाजिनाम् ।रथानांत्वग्निवर्णानांसध्वजानांसहस्रशः ।।।।राक्षसानांसहस्राणिगदापरिघयोधिनाम् ।काञ्चनध्वजचित्राणांशूराणांकामरूपिणाम् ।।।।निहतानिशरैर्दीस्तीक्ष्णैस्तप्तकाञ्चनभूषणैः ।रावणेनप्रयुक्तानिरामेणाक्लिष्टकर्मणा ।।।।
tāni tāni sahasrāṇi sārohāṇāṃ ca vājinām |
rathānāṃ tv agni-varṇānāṃ sa-dhvajānāṃ sahasraśaḥ ||
rākṣasānāṃ sahasrāṇi gadā-parigha-yodhinām |
kāñcana-dhvaja-citrāṇāṃ śūrāṇāṃ kāma-rūpiṇām ||
nihatāni śarair dīptais tīkṣṇais tapta-kāñcana-bhūṣaṇaiḥ |
rāvaṇena prayuktāni rāmeṇākliṣṭa-karmaṇā ||
火の色の馬に曳かれ、旗幟を掲げた戦車は幾千幾万。さらに、棍棒と鉄の棒を手に戦う羅刹の軍勢も幾千、金に輝く旗を飾り、勇猛にして自在に姿を変える者ども——それらは皆、ラーヴァナが差し向けた兵であったが、倦むことなき業のラーマにより、灼熱の金で飾られた鋭く燃え立つ矢によって討ち滅ぼされた。
The Vanaras and Rakshasas attacked one another with wonderful maces, darts, swords, and axes in war.
Dharma is portrayed as effective protection against oppressive force: even vast, dazzling might collapses when opposed by righteous, disciplined action.
The narrator summarizes the immense scale of Rāma’s destruction of the rākṣasa forces fielded by Rāvaṇa.
Akliṣṭa-karma—Rāma’s tireless competence and unwavering commitment to duty.