Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 68

The Classification and Explanation of Yakṣiṇī Mantras

Kālī and Tārā Vidyās

Devanagari script

लयाब्धावंबुजन्मस्थां नीलाभां दिव्यभूषणाम् । कम्बुं खङ्गं कपालं च नीलाब्जं दधतीं करैः ॥ ६८ ॥

Transliteration

layābdhāvaṃbujanmasthāṃ nīlābhāṃ divyabhūṣaṇām | kambuṃ khaṅgaṃ kapālaṃ ca nīlābjaṃ dadhatīṃ karaiḥ || 68 ||

Translation

彼女は滅尽の海より生じた蓮華の上に立ち、深き青黒の身に天上の荘厳をまとい、手には法螺貝（シャṅカ）、剣、髑髏鉢、そして青蓮華を携える。

Word by Word

• लयाब्धौ: in the ocean of dissolution
• लयाब्धौ: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लयाब्धि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (लयस्य अब्धिः)

• अम्बुजन्मस्थाम्: standing upon the lotus-born (lotus)
• अम्बुजन्मस्थाम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अम्बुजन्मन् + स्था (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (अम्बुजन्मनः स्था)

• नीलाभाम्: blue-hued
• नीलाभाम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: नीलाभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (नीला आभा यस्याः/नील-आभा)

• दिव्यभूषणाम्: adorned with divine ornaments
• दिव्यभूषणाम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य + भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (दिव्यं भूषणं यस्याः)

• कम्बुम्: conch
• कम्बुम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कम्बु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• खङ्गम्: sword
• खङ्गम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: खङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• कपालम्: skull-bowl
• कपालम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कपाल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: समुच्चय (Samuccaya/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-निपात (conjunction particle)

• नीलाब्जम्: blue lotus
• नीलाब्जम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नील + अब्ज (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (नीलम् अब्जम्)

• दधतीम्: bearing/holding
• दधतीम्: विशेषण (Viśeṣaṇa/विशेषण)
• Type: Verb
• Root: धृ (धातु) → दधत् (कृदन्त)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ/Present active participle), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; परस्मैपदी-प्रयोगः

• करैः: with (her) hands
• करैः: करण (Karaṇa/करण)
• Type: Noun
• Root: कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन

Speaker

Narada (reporting/reciting a descriptive passage in dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Devi (goddess form described)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents a meditative icon (dhyāna-rūpa) of the देवी: her stance on the lotus amid dissolution signifies transcendence over cosmic cycles, while her emblems indicate protection, discernment, and transformative power.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By giving a vivid form for contemplation—ornaments, color, and held symbols—the verse supports devotional visualization (dhyāna) and reverent worship (pūjā), helping the devotee fix the mind steadily on the deity.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse aligns with applied ritual knowledge—especially dhyāna and pūjā-lakṣaṇa (iconographic identifiers used in worship manuals)—supporting correct visualization and worship procedure rather than grammar or astrology.